DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2023/8640 E.  ,  2024/1477 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/8640
Karar No : 2024/1477

TEMYİZ EDENLER :
1-(DAVACI) … Gıda Tarım Ürünleri Nakliyat İnşaat Pazarlama ve San. Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ: Av. …

2-(DAVALI) … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura düzenlediği, 2016 yılının tamamında sahte olarak düzenlediği müstahsil makbuzları nedeniyle komisyon geliri elde ettiği ve Van Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi … İnş. Tarımsal Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … San. ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … Gıda Pet. İnş. Tar. Ürn. Hay. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … İnş. Taş. Tur. Tem. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti., Gökalp Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı …, … vergi kimlik numaralı …, Ergani Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi … ve … vergi kimlik numaralı mükellefi … Tarım Dan. Gıda. Tar. İnş. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den aldığı faturaların sahte olduğundan bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden, re'sen tarh edilen 2016/Ağustos-Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ve 2016 yılından devreden katma değer vergisinin azaltıldığı gözetilerek yeniden düzenlenen beyan tablosu uyarınca re'sen tarh edilen 2017/Ocak, Nisan ve Eylül dönemlerine ait katma değer vergisi ile bu vergiler üzerinden tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen üç kat vergi ziyaı cezalasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu cezalı tarhiyatların; davacının sahte fatura ve müstahsil makbuzu düzenleme faaliyetinden elde ettiği komisyon gelirinin katma değer vergisi beyanlarına eklenmesine ilişkin kısmının incelenmesinden, 2016 yılı için davacı şirket adına sahte fatura ve müstahsil makbuzu düzenleyerek komisyon geliri elde ettiğinden bahisle re'sen tarh olunan vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davada, Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davacı adına tarh edilen vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisinin, elde edilen komisyon gelirinin %2 oranına tekabül eden kısmı hukuka uygun bulunduğundan, aynı hukuksal sebebe dayanarak, davacı şirketin elde ettiği komisyon gelirinin %2 oranındaki kısmının katma değer vergisi beyanlarına eklenmesinde hukuka aykırılık, bu oranı aşan kısmının katma değer vergisi beyanlarına eklenmesinde ise hukuka uygunluk bulunmadığı, dava konusu 2016 yılına ait katma değer vergisi tarhiyatlarının, sahte fatura kullanımından kaynaklanan kısmı hakkında, … İnş. Tarımsal Dan. San. Ve Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim olunan … tarih ve … sayılı, … San. Ve Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim olunan … tarih ve … sayılı … Gıda Pet. İnş. Tar. Ürn. Hay. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim olunan … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporlarındaki tespitlerin incelenmesi sonucu, söz konusu tespitlerin, anılan mükelleflerin sahte fatura düzenlediklerini gösterdiğinden tarhiyatın bu mükelleflerden alınan faturalardan kaynaklı kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim olunan … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporundaki tespitlerin ise komisyon geliri elde etmek maksadıyla sahte fatura düzenlediğini gösterdiği ancak aynı raporda, anılan mükellefin 2016/Ocak-Nisan dönemlerinde faaliyetinin gerçek olabileceği belirtildiğinden ve davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu ve eklerinde, davacının bu mükelleften alım yaptığı dönemler ve tutarlarına yönelik herhangi bir tespite yer verilmediğinden, alımların dönemi ve niteliği dikkate alınarak sahteliği yönünde somut bir tespitin bulunmadığı gerekçesiyle tarhiyatın bu mükelleften alınan faturalardan kaynaklı kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, öte yandan davacıya fatura düzenleyen … , … Tarım Dan. Gıda. Tar. İnş. Nak. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve … hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarında mükelleflerin faaliyetlerinin gerçek olmadığı yönünde herhangi bir değerlendirme yapılamadığı belirtildiği ve … hakkında ise sahte belge düzenlediği yönünde düzenlenmiş bir vergi tekniği raporu bulunmadığından, tarhiyatın söz konusu mükelleflerden alınan faturaladan kaynaklanan kısımlarının da hukuka uyarlık bulunmadığı, davacı şirketin 2016 yılından 2017 yılına devreden katma değer vergisi tutarının tenzili neticesinde yeniden tanzim olunan beyan tablosu uyarınca davacı adına re'sen tarh edilen 2017/Ocak,Nisan ve Eylül dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri yönünden ise; davacı şirketin, 2016 yılında sahte belge düzenleme faaliyeti sebebiyle elde ettiği komisyon gelirinin %2 oranındaki kısmının ilgili dönem katma değer vergisi matrahlarına eklenmesinde, davacının düzenlediği sahte fatura ve müstahsil makbuzlarına ait katma değer vergilerinin davacının beyanlarından çıkarılmasında ve … İnş. Tarımsal Dan. San. ve Tic. Ltd. Şti. , … San. ve Tic. Ltd. Şti., … Gıda Pet. İnş. Tar. Ürn. Hay. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile … İnş. Taş. Tur. Tem. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.'den aldığı faturalara isabet eden katma değer vergilerine ait indirimlerin reddinde yasal isabetsizlik bulunmadığından dava konusu 2017 yılına ait üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyatların buna ilişkin kısmında hukuka aykırılık görülmediği, vergi ziyaı cezalarına tekerrür hükümleri uygulanmasına yönelik kısım açısından, tekerrüre esas alınan ceza pişmanlıkla ödeme üzerine 2013 tarihinde kesinleşmiş olup, bu halde söz konusu cezanın tekerrüre esas alınabilme kabiliyetinin 31/12/2018 tarihinde sona erdiği, dava konusu tarhiyatlara ilişkin vergi ziyaı cezalarının ise bu tarih geçirildikten sonra 2019 yılı içerisinde kesilerek ve 2020 yılında davacıya tebliğ edildiği görüldüğünden, 2013 yılı içerisinde kesinleşen bir cezanın, beş yıllık süre geçirildikten sonraki bir tarihte kesilen davaya konu cezaların tekerrür uyarınca arttırılmasını sağlayamayacağından, dava konusu vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uyarınca artılan kısımlarında da hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne,kısmen reddine davacı şirketin elde ettiği komisyon gelirinin %2 oranını aşan kısmının, davacının … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti, …, … Tarım Dan. Gıda. Tar. İnş. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti., … ile … isimli mükelleflerden yaptığı alımlara ait katma değer vergisi indirimlerinin reddinden kaynaklanan kısmı ile 2017/Ocak, Nisan ve Eylül dönemlerine ait üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin, 2016 yılından 2017 yılına devreden katma değer vergisi tutarının azalan kısmı dikkate alınarak hesaplanacak tutarı aşan kısmının ve vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uyarınca artırılan kısımlarının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVACININ İDDİALARI: Mal ve hizmet alış ve satışlarının gerçek olduğu, faaliyetinin devam ettiği, müstahsil makbuzu ile alım yaptığı çiftçilerinin ifadelerinde; ürünlerinin satıldığını ve ödemelerin yapıldığını, karşılığında müstahsil makbuzu düzenlendiğini beyan etmelerine rağmen bu ifadelerin dikkate alınmadığı, eksik inceleme yapıldığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
DAVALININ İDDİALARI: Davacı adına yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulü ile cezalı tarhiyatın, … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti,'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı adına, kısmen sahte fatura düzenlediği, 2016 yılının tamamında sahte olarak düzenlediği müstahsil makbuzları nedeniyle komisyon geliri elde ettiği ve Van Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... vergi kimlik numaralı mükellefi … İnş. Tarımsal Dan. San. Ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … San. Ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … Gıda Pet. İnş. Tar. Ürn. Hay. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … vergi kimlik numaralı mükellefi … İnş. Taş. Tur. Tem. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti., Gökalp Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. Ve Tic. Ltd. Şti. … vergi kimlik numaralı …, … vergi kimlik numaralı …, Ergani Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi … ve … vergi kimlik numaralı mükellefi … Tarım Dan. Gıda. Tar. İnş. Nak. Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den almış olduğu faturaların sahte olduğundan bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden, re'sen tarh edilen 2016/Ağustos-Aralık dönemlerine ait katma değer vergisi ve 2016 yılından devreden katma değer vergisinin azaltıldığı gözetilerek yeniden düzenlenen beyan tablosu uyarınca re'sen tarh edilen 2017/Ocak, Nisan ve Eylül dönemlerine ait katma değer vergileri ile bu vergiler üzerinden tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle kesilen üç kat vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmektedir

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu cezalı tarhiyatın … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmı dışındaki hüküm fıkraları usul ve hukuka uygun olup taraflarca ileri sürülen temyiz iddiaları, kararın belirtilen kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, cezalı tarhiyatın … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmına yönelik davalı idarenin temyiz istemine gelince;
Davacıya fatura düzenleyen … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerin komisyon geliri elde etmek maksadıyla sahte fatura düzenlediğini gösterdiğini, ancak aynı raporda anılan mükellefin 2016/Ocak-Nisan dönemlerinde faaliyetinin gerçek olabileceği belirtildiğinden ve davacı hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporu ve eklerinde, davacının bu mükelleften alım yaptığı dönemler ve tutarlarına yönelik herhangi bir tespite yer verilmediğinden, alımların dönemi ve niteliği dikkate alınarak sahteliği yönünde somut bir tespitin bulunmadığı gerekçesiyle tarhiyatın bu mükelleften alınan faturalardan kaynaklı kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı belirtilmiş ise de; davacı şirket hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunun "Mükellef Kurum ile İlgili Diğer Tespitler" başlıklı bölümünde yer alan 2016 yılında alınan faturaların ayrıntılı dökümünden, … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından davacıya 04/08/2016 tarihli 1.859.415,00-TL ve 1.890.585,00-TL tutarlı iki adet fatura düzenlendiği görülmüştür.
Bu durumda; … Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda 2016/Ocak-Nisan dönemlerinde faaliyetinin gerçek olabileceğinin belirtildiğinden ve düzenlenen faturaların ise 2016 /Ağustos dönemine ilişkin olduğu görüldüğünden, yazılı gerekçeyle verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan, temyize konu kararda atıf yapılan karar, kurumlar vergisi yönünden Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 26/03/2024 tarih ve E:2023/4586, K:2024/1489 sayılı kararıyla onanarak kesinleşmiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının cezalı tarhiyatın Krizantem Tar. Hay. Gıda Sos. Hiz. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklanan kısmının BOZULMASINA, diğer kısımların ONANMASINA
3. Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca aleyhine onanan kısım üzerinden hesaplanacak nispi harcın alınmasına,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine , 26/03/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.