DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2023/6761 E.  ,  2023/5975 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/6761
Karar No : 2023/5975

TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI): … İnş. Müh. Müşv. … Oto Kiralama San. ve Tic. A.Ş.

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, Gaziemir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti'nden aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2016/Mart, Nisan, Temmuz dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporundaki tespitlerin değerlendirilmesinden; anılan mükellefin işçi çalıştırdığı, ilgili dönem katma değer vergisi beyanları ile ba–bs bildirimleri arasında bariz surette uyumsuzluk olmadığı, isnat edilen fiillerin işlendiği yönünde varsayımdan başka hukuken itibar edilebilir verilere yer verilmediği, zira adı geçen şirketçe 03/03/2016 ve 30/04/2016 tarihleri arasında düzenlenen faturaları olduğu düşünüldüğünde, 2016 yılına ilişkin yoklamalarda firmanın ticari faaliyetine devam ettiğinin ve gerçekte bir ticari faaliyetinin olmadığına yönelik somut tespitlerin ortaya konulamadığının anlaşılması karşısında anılan firmadan temin edilen alış faturalarının sahte olmadığı sonucuna varıldığından, davacı adına re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, cezalı tarhiyatın kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacının ihtilaflı dönemde, sahte fatura düzenlemekten dolayı hakkında vergi tekniği raporu bulunan Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti'den aldığı faturaları yasal defterlerine kaydederek, faturalarda gösterilen katma değer vergilerini ilgili dönem katma değer vergisi beyannamelerinde indirim konusu yaptığının vergi inceleme raporu ile tespit edildiğinden, vergi inceleme raporuna istinaden yapılan cezalı tarhiyatta hukua aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: Davacı adına, Gaziemir Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün … vergi kimlik numaralı mükellefi Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti'nden aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2016/Mart, Nisan, Temmuz dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 30. maddesinin 1. fıkrasında re'sen vergi tarhı, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi inceleme yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması şeklinde tanımlandıktan sonra aynı maddenin 2. fıkrasının 4 numaralı bendinde, defter kayıtları ve bunlarla ilgili vesikaların, vergi matrahının doğru ve kesin olarak tespitine imkan vermeyecek derecede noksan, usulsüz ve karışık olması dolayısıyla ihticaca salih bulunmaması hali re’sen tarh nedeni olarak kabul edilmiş olup, aynı kanunun 134. maddesinde de vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak tespit etmek ve sağlamak olduğu düzenlenmiştir.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri belirtilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu ifade edilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda metni verilen Kanun maddelerinin değerlendirilmesinden de görüleceği gibi; yükümlülerin mal alışları nedeniyle yüklendiği katma değer vergilerinin, indirim ve iade konusu yapılabilmesi için faturaların gerçek bir mal alım satımı karşılığı düzenlenmesi gerekmektedir.
Vergilendirme işlemi yapılırken, kanuna uygun biçimlendirilen muamelelerin bu biçimselliğinin ötesine geçilerek, muamelenin tarafları arasında oluşan maddi ve hukukî ilişkinin gerçek mahiyetinin araştırılması gerekmektedir. Kanun, gerçek mahiyetin ortaya çıkarılmasında, yemin hariç her türlü delile izin vermiştir. Bu deliller, tarafların ikrarı, vergiyi doğuran olayla ilişkisi doğal ve açık bulunan tanık ifadesi, muamelenin taraflarının ekonomik ve ticari konumları, iş yerlerinin durumu, arandığında bulunup bulunamamasına ilişkin tespitler olabilir.
Gerçekleşmemiş teslim ve hizmetler dolayısıyla katma değer vergisi ödenmesi ve bunun sonucu olarak da bir vergi indirimi veya iadesi söz konusu olamayacağından, vergi indirimine veya iadesine dayanak teşkil eden faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ortaya konulmalıdır.
Davacı adına fatura düzenleyen; Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunda; anılan mükellefin, belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda demir çelikten bar ve çubukların, profillerin, tüp ve boruların, perakende ticareti işi ile iştigal etmek üzere kurulduğu, 30/06/2017 tarihi itibarıyla de re'sen terk ettirildiği, defter ve belge isteme yazısının Mernis adresine tebliğ edildiği, hakkında inceleme yapılmasına yönelik olarak birçok iş emri yazısının bulunduğu, 23/10/2014 tarihinde yapılan yoklamada belirtilen adresi büro olarak kullandığı, büro takımlarının mevcut olduğu, ayrıca … Mah. … Sokak. No:… … adresinde imalathane iş yeri olduğu, iş yerinin 80 metrekare olduğu, 2 adet plastik enjeksiyon makinesi, 1 adet soğutucu el aleti olduğu, … Sokak No:… adresinde depo iş yeri bulunduğu, takriben 90 metrekare olduğu, adresin kapalı durumda olup stok ve muhafaza amaçlı olarak kullanıldığı, iş yerinde takriben 17.000-TL'lik malzeme ve 60.000-TL bedelle demirbaş mevcut olduğunun tespit edildiği, 21/05/2015 tarihli yoklama fişinde adresin kapalı olduğunun ve kapıda telefon numaralarının yazılı olduğunun tespit edildiği, 26/05/2015 tarihli yoklama fişinde depoda yoklama yapıldığı, merkeze ek olarak depo iş yeri kiralandığı ve halen depo olarak kullanıldığı, deponun 80 metrekare olduğu, çalışan işçinin depoda bulunmadığının tespit edildiği, 26/01/2016 tarihli yoklama fişinde çalışanının bulunmadığı, pos cihazı sayısının 1 adet olduğu, emtia bulunmadığının tespit edildiği, 12/04/2016 tarihli yoklama fişinde 4 asgari ücretli çalışanının olduğu ve diğer ücretli çalışanın bir kişi olduğu, iş yerinde emtia ve demirbaş bulunmadığının tespit edildiği, 27/09/2016 tarihli yoklama fişinde başka bir adreste olduğu, telefonlarının kapı üzerinde yazdığı, iş yerinin kapalı olduğunun tespit edildiği, 14/07/2017 tarihli yoklama fişinde adresinin kapalı olduğu, gelmesi için görüşme kağıdı bırakıldığı, ancak gelmediğinin tespit edildiği, 06/09/2017 tarihli yoklama fişinde, … adresinde bulunmadığı, çevre iş yerlerinden yapılan sorgulamada şirketin adresi terk ettiğinin, adreste muhatap kimsenin bulunmadığının tespit edildiği, 22/03/2018 tarihli yoklama fişinde belirtilen adreste olmadığı, adreste …'nın faal olduğunun tespit edildiği, 2016 yılı satışları toplamının 118.289.694,02-TL olduğu, satış maliyetinin 117.833.599,75-TL olduğu ve 33.301,305-TL ödenmesi gereken kurumlar vergisi çıktığı, 2016 yılına ilişkin olarak birinci dönemde 7.249,10-TL, ikinci dönemde 7.420,57-TL, üçüncü dönemde 3.825,06-TL, dördüncü dönemde ise 12.852,62-TL ödenmesi gereken geçici vergi çıktığı, 2016 yılında 6.503.664,56-TL ile 14.547.944,03-TL aralığında aylık matrah toplamlarının olduğu , yıllık matrah toplamının 118.289.693,94-TL olduğu, sadece Ocak ayında ödenmesi gereken katma değer vergisi çıktığı, diğer aylarda ödenmesi gereken katma değer vergisi çıkmadığı, vadesi geçen ve ödenmesi gereken vergi borcunun 526.150,75-TL olduğu ve ödenen toplam vergi aslının 6.336,31-TL olduğu, Ba-Bs formlarının uyumsuz olduğu, vermiş olduğu Bs formlarına göre düzenlediği belge sayısının 2386 adet olduğu ve satılan mal tutarının katma değer vergisi hariç 131.612.417,00-TL olduğu, kendilerinden mal ve hizmet alanların vermiş oldukları Ba formlarında ise belge sayısının 2244 adet olup toplamının 116.339.519,00-TL olduğu, Ba formlarında ise mal ve hizmet alımına yönelik olarak 749 adet belge karşılığı tutarı 118.734.814,00-TL iken davacıya mal sattığını beyan eden mükelleflerin düzenledikleri belge sayısının 14 olup mal ve hizmet tutarının 277.245,00-TL olduğu, banka hesaplarında gerçekleştirilen işlem sayısının ve tutarının matrahları ile orantılı olmadığı, beyanname ve bildirimlerde belirtilen tutarda satış cirolarına ulaşabilecek düzeyde beşeri, teknik ve ekonomik sermayeye sahip bulunmadığı, faaliyete başlama tarihinden itibaren yüksek cirolara ulaşılması, yapılan yoklamalarda yüksek cirolar bildirmesine karşın emtiaya, şirkete ait herhangi bir motorlu araç kaydına, çalışana rastlanılmadığı, yüksek cirolu satışlara karşılık tahakkuk eden vergilerin az olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin değerlendirilmesinden; … Demir ve İnşaat Malzemesi San. Tic. Ltd. Şti'nin ekonomik, ticari ve teknik kapasitesinin düzenlenen faturalar içeriği teslimleri gerçekleştirmeye yetmeyeceği için bu faturaların gerçek mal ve hizmet hareketini yansıtmadığı, gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasında bulunmaksızın sahte fatura düzenlediği hususunun somut olarak ortaya konulduğu, dolayısıyla davacıya düzenlenen faturaların gerçekte yapılan bir mal satın alımı veya hizmet ifasını yansıtmadığı sonucuna ulaşıldığından, dava konusu cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmayıp, davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davalı istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet görülmemiştir.
Nitekim, Tas. Hal. … Demir ve İnşaat Malz. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği yolunda düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporuna istinaden düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, 2016 yılı için re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi ile geçici vergilere karşı açılan davada; ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; anılan şirketin gerçek bir faaliyetinin bulunmadığı ve düzenlediği faturaların sahte olduğu kanaatine varılarak, üç kat vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi tarhiyatında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle bu kısım yönünden davanın reddine, geçici vergi aslı ile geçici vergiye ilişkin vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmı yönünden davanın kabulüne dair karara yönelik taraflarca yapılan istinaf başvurularının reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yönelik taraflarca yapılan temyiz başvurularının ise Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 22/09/2022 tarih ve E:2021/11, K:2022/4190 sayılı kararı ile kesin olarak reddedilmiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davalının temyiz isteminin kabulüne,
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 20/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.