DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2023/3835 E.  ,  2024/1362 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/3835
Karar No : 2024/1362

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, 2014 yılına ilişkin muhtelif vergi ve cezalar ile yargı harcı ve gecikme faizinden oluşan kamu alacağının tahsili amacıyla düzenlenen …tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı adına pos tefecilik faaliyeti yönünden yapılan tarhiyatlara karşı açılan davalarda Mahkemelerinin E:2018/685,686,687 sayılı dosyalarında verilen davanın kabulü yolundaki kararların … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:…; E:…, K:… ve E:…, K:… sayılı kararlarıyla kaldırılarak davaların kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verildiği, istinaf kararı doğrultusunda … tarih ve …, … ve … nolu ihbarnamelerin (İHB-2) düzenlendiği, ilgili mevzuat gereği … Bölge İdare Mahkemesi kararları üzerine tahakkuk etmiş amme alacaklarının tahsili için ödeme emri düzenlenebileceği, diğer bir deyişle istinaf mahkemesi kararlarının kesinleşmesinin beklenmesinin söz konusu olmayacağı, ayrıca dava konusu ödeme emrine karşı davacı tarafından ileri sürülen itiraz sebeplerinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'nun 58. maddesinde belirtilen itiraz sebeplerinden hiç birisine girmediği, bu sebeple istinaf mahkemesi kararları ile davacı adına usulüne uygun biçimde tahakkuk eden ve vadesinde ödenmeyen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenerek tebliğ edilen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Dava konusu ödeme emrine konu vergi ve cezaların kaldırılması istemiyle açtığı davaların Danıştay temyiz incelemesinde olduğu, dolasıyla derdest davalar nedeniyle amme alacağının kesinleşmediği iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci ve Dokuzuncu Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na 3619 sayılı Kanunla eklenen Ek 1. madde hükmü uyarınca birlikte yapılan toplantıda Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY: Davacı adına, 2014 yılına ilişkin muhtelif vergi ve cezalar ile yargı harcı ve gecikme faizinden oluşan kamu alacağının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT: 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32. maddesinin 2. fıkrasında; kurumlar vergisi mükelleflerince, (dar mükellefiyete tâbi kurumlarda ticarî ve ziraî kazançlarla sınırlı olarak) câri vergilendirme döneminin kurumlar vergisine mahsup edilmek üzere Gelir Vergisi Kanununda belirtilen esaslara göre ve câri dönemin kurumlar vergisi oranında geçici vergi ödeneceği düzenlenmiş; anılan düzenlemenin atıfta bulunduğu 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 120. maddesinin 3.fıkrasında, yapılan incelemeler sonucunda geçmiş dönemlere ait geçici verginin %10’unu aşan tutarda eksik beyan edildiğinin tespiti halinde, eksik beyan edilen bu kısım için re’sen veya ikmalen geçici vergi tarh edileceği, mahsup süresi geçtikten sonra kesinleşen geçici vergilerin terkin edileceği, ancak gecikme faizi ve cezanın tahsil edileceği hükme bağlanmıştır.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 54. maddesinde, müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının tahsil dairesince cebren tahsil edileceği, 55. maddesinin olay tarihinde yürürlükte olan şeklinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, 58. maddesinin olay tarihinde yürürlükte olan şeklinde de kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu … tarih ve … sayılı ödeme emrinin 11. satırında yer alan 2014/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi aslı dışındaki kısımlarına ait hüküm fıkralarının dayandığı sebepler ve gerekçesi uygun görülmüş olup davacı tarafından ileri sürülen iddialar temyize konu kararın belirtilen hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu … tarih ve … sayılı ödeme emrinin 11. satırında yer alan 2014/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi aslı kısmına yönelik davacı tarafından ileri sürülen temyiz iddialarının incelenmesinden;
Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesinin değerlendirilmesinden; mahsup dönemi geçmiş geçici vergi aslının tahakkuk ettirilmeyeceği, normal vade tarihinden mahsup tarihine kadar geçen süre için sistemde gecikme faizi hesaplanabilmesi için ihbarnamelerde zorunlu olarak yer aldığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava konusu ödeme emri içeriği 2014/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi aslının cari hesap dönemi geçtiği için beyannameden mahsup olanağı kalmaması nedeniyle terkin edilmesi gerektiğinden ve mahsup dönemi geçmiş dava konusu geçici vergi aslının 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 32. maddesinin 2. fıkrasının atıfta bulunduğu 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesi gereğince tahakkuk ettirilmeyeceği ancak normal vade tarihinden mahsup tarihine kadar geçen süre için sistemde gecikme faizi hesaplanabilmesi için ihbarnamede zorunlu olarak yer aldığı, mahsup olanağı kalmaması nedeniyle tahakkuk ettirilmemesi gereken geçici verginin tahakkuk ettirilerek dava konusu ödeme emrinde cebren tahsil aşamasına geçildiğinin görüldüğü ve bu durumun ödeme emrine karşı açılan davada "borcum yoktur" itirazı kapsamında kabul edilebilecek nitelikte olduğu değerlendirildiğinden, dava konusu … tarih ve … sayılı ödeme emrinin 11. satırında yer alan 2014/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi aslına ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar veren Vergi Mahkemesi kararına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmında isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararınındava konusu … tarih ve … sayılı ödeme emrinin 11. satırında yer alan 2014/Ekim-Aralık dönemine ilişkin geçici vergi aslına ilişkin kısmının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunandan …TL maktu harç alınmasına,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 20/03/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.