DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2022/3714 E.  ,  2023/3603 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2022/3714
Karar No : 2023/3603

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av….

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İzmir Karton Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av…

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 121. maddesi uyarınca 2019 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde yer verilen 1.400.000-TL'lik vergi indiriminin mahsuben iadesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile bu tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı şirket tarafından 2017/Mayıs dönemine ilişkin muhtasar beyannamenin en son 23/06/2017 tarihinde verilmesi gerekirken, kanuni süre geçtikten sonra 28/06/2017 tarihinde verildiği, 2018/Nisan ve Temmuz dönemlerine ait stopaj kesintilerinin eksik beyan edilmesi nedeniyle vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) tarhiyatlarının yapıldığı, kanun hükmünde yer alan indirimin hesaplanacağı yıla ait beyannamelerin kanuni süresinde verilme ve idarece re'sen tarhiyat bulunmaması şartlarının ihlal edilmesi nedenleriyle davacı şirketin 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 121. maddesi uyarınca hesaplanan indirim tutarının mahsuben iadesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuki isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacı tarafından 2017/Mayıs dönemine ilişkin muhtasar beyannamenin yasal sürenin son gününü takip eden ilk iş günü verildiği, beyanname vermeme kastının bulunmadığı, ayrıca beyannameye istinaden tahakkuk eden vergilerin yasal süresi içerisinde ödendiği, "...(Kanuni süresinde verilen bir beyannameye ilişkin olarak kanuni süresinden sonra düzeltme amacıyla veya pişmanlıkla verilen beyannameler bu şartın ihlali sayılmaz.)..." düzenlemesi de nazara alındığında, beyannameyi süresinde vermekle beraber beyanname içeriğinde eksiklik ya da hata yapan mükelleflerin dahi vergi indiriminden faydalanabileceği, esasa etkili olmayan usuli eksikliklerin yasaların tanıdığı haklardan yararlanılmasına engel olmayacağı, 2018/Nisan ve Temmuz dönemlerine ait muhtasar beyannamelerde eksik yapılan stopajlar nedeniyle takdir komisyonunca takdir edilen matrah üzerinden re'sen yapılan vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) tarhiyatının toplam 32,50-TL vergi aslı, 48,75-TL vergi ziyaı cezalarından oluştuğu ve davacı tarafından ödendiği, cezalı tarhiyatların cüzi tutarı ile davacı tarafından süresi içerisinde ödenmesi hususları göz önüne alındığında, fiil ile müeyyide arasında orantısızlık bulunduğu, bu hususun da Kanunun getiriliş amacına aykırılık teşkil ettiğinden, başkaca bir aykırılığı tespit edilmeyen davacının vergiye uyumlu mükellef olarak kabulünün hukuk ve hakkaniyet gereği olduğundan, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği, haksız olarak tahsil edilen tutarın ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak tecil faiziyle davacıya iadesi gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, dava konusu işlemin iptaline, 2019 yılı kurumlar vergisi beyannamesine göre fazladan ödenen 1.400.000-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işletilecek tecil faiziyle birlikte iadesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: 2017/Mayıs dönemine ait muhtasar beyannamenin süresinde verilmediği, eksik beyan edilen tevkifatlar nedeniyle 2018/Nisan-Temmuz dönemleri için takdir komisyonu kararlarına dayanılarak re'sen vergi ziyaı cezalı gelir (stopaj) vergisi tarhiyatlarının yapıldığı, vergi indirimine ilişkin şartların ihlal edilmesi nedeniyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuki isabetsizlik bulunmadığı iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY:
Davacı şirket tarafından, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 121. maddesi uyarınca 2019 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde yer verilen 1.400.000-TL'lik vergi indiriminin mahsuben iadesi talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile bu tutarın yasal faiziyle birlikte iadesi istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT:
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun "Vergiye Uyumlu Mükelleflere Vergi İndirimi" başlıklı mükerrer 121. maddesinde, ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle gelir vergisi mükellefi olanlarla kurumlar vergisi mükelleflerinden (finans ve bankacılık sektörlerinde faaliyet gösterenler, sigorta ve reasürans şirketleri ile emeklilik şirketleri ve emeklilik yatırım fonları hariç olmak üzere), bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartları taşıyanların yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannameleri üzerinden hesaplanan verginin %5’inin, ödenmesi gereken gelir veya kurumlar vergisinden indirileceği, şu kadar ki hesaplanan indirim tutarının, her hâl ve takdirde 1 milyon Türk lirasından (2019 yılı için 1.400.000-TL) fazla olamayacağı, indirilecek tutarın ödenmesi gereken vergiden fazla olması durumunda kalan tutarın, yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihi izleyen bir tam yıl içinde mükellefin beyanı üzerine tahakkuk eden diğer vergilerinden mahsup edilebileceği, bu süre içinde mahsup edilemeyen tutarların red ve iade edilmeyeceği, birinci fıkrada yer alan tutarın, her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanacağı, bu şekilde hesaplanan tutarın %5’ini aşmayan kesirler dikkate alınmayacağı, Cumhurbaşkanının, birinci fıkrada yer alan oranı ve tutarı iki katına kadar artırmaya, sıfıra kadar indirmeye, kanuni oran ve tutarına getirmeye; Maliye Bakanlığı, maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemesi kararının, vergi indiriminin mahsuben iadesi talebiyle yapılan başvurunun reddine işlemin iptaline ilişkin hüküm fıkrası, usul ve hukuka uygun olup davalı tarafından ileri sürülen temyiz iddiaları, kararın belirtilen kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalının, Bölge İdare Mahkemesi kararının, vergi indirimine isabet eden tutarın yasal faiziyle birlikte iadesine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;
Olayda, 2019 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde ödenmesi gereken kurumlar vergisi bulunmadığından davacı şirket tarafından verilen 28/12/2020 tarihli iade talep dilekçesi ile vergi indirimine isabet eden 1.400.000-TL'nin bağlı olunan vergi dairesine olan vadesi geçmiş/geçmemiş borçlarına mahsup edilmesinin talep edildiği, vergi indirimine ilişkin şartların sağlanmadığından bahisle … tarih ve … sayılı işlemle mahsup talebinin reddedildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, vergi indirimine ilişkin şartları sağlayan davacı şirketçe 2019 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin verilmesi gereken tarihi izleyen bir tam yıl içinde beyanı üzerine tahakkuk eden diğer vergilerin ödenip ödenmediği ve ödenmişse ödeme tarihleri de dikkate alınarak, bu vergilere ilişkin yapılan ödemeler ile 1.400.000-TL'lik vergi indiriminin karşılaştırılması suretiyle oluşacak sonuca göre bu kısım yönünden yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
… Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının vergi indirimine isabet eden tutarın hesaplanacak yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkin kısmının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA,
Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 12/10/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.