DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2022/3705 E.  ,  2023/4319 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2022/3705
Karar No : 2023/4319

TEMYİZ EDENLER : 1-(DAVACI) …
VEKİLİ : Av. …

2-(DAVALI) … Vergi Dairesi Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereğince tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinen Karşıyaka Özel Dersanecilik Anonim Şirketi'nin işlemlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen vergi inceleme raporlarına dayanılarak davacı adına kanuni temsilcisi olduğundan bahisle (olay tarihinde yürürlükte bulunan) 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 17/9. maddesi uyarınca yapılan cezalı tarhiyata istinaden düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararıyla; davacının 27/07/2015 tarihinde 3 yıllığına asıl borçlu şirketin yönetim kurulu üyesi seçildiği ve şirketi münferiden temsile yetkilendirildiği, bu şirketin 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereği 23/07/2016 tarihinde kapatıldığı, bu durumda; asıl borçlu şirketi temsil yetkisinin, 23/07/2016 tarihinden itibaren davacının tasarrufundan çıktığı göz önüne alındığında; bu tarihten önce yerine getirilmesi gereken vergisel yükümlülüklerden kanuni temsilci sıfatıyla davacının sorumlu tutulması gerektiğinden ödeme emrinin bu kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, bu tarihten sonra getirilmesi gereken vergisel yükümlülüklerden ise sorumlu tutulamayacağından ödeme emrinin bu kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, dava konusu ödeme emrinin 23/07/2016 tarihinden sonra verilmesi gereken beyannamelere istinaden yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlıkta, ara kararına davalı tarafından verilen cevap dilekçesi ve eki belgelerin incelenmesinden; dava konusu ödeme emirleri içeriği borçların tamamının … tarih ve … sayılı, 25/11/2021 tarih ve … sayılı tahsilat makbuzları karşılığı şirketin dava konusu borç dönemlerinde şirket yönetim kurulu üyeliği ve temsil yetkisi devam eden (dava dışı) diğer kanuni temsilcisi olan Ahmet Kaçar tarafından ödendiği ve bu nedenle davalı idarece takipten kaldırıldığı belirtildiğinden, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı idare aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVACININ İDDİALARI: Dava konusu ödeme emrinin, 670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereğince tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinen ... Özel Dersanecilik Anonim Şirketi'nin kanuni temsilcisi olması nedeniyle kendi adına tarh ve tahakkuk ettirilen vergi ve cezaların tahsili amacıyla düzenlendiği, iptal davasını açmaktaki amacının davanın açıldığı tarih itibariyle bu ödeme emrinin hukuka aykırı olduğuna ilişkin karar verilerek ödeme emrinin düzenlendiği tarihten itibaren hukuk düzeninden kaldırılmasını sağlamak olduğu, bakılan davada ise (dava dışı) diğer kanuni temsilci tarafından 7326 sayılı Kanun uyarınca yapılan yapılandırma ve ödemeye istinaden bu davanın esası hakkında hüküm kurulmaksızın dava konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına hükmedildiği, (dava dışı) diğer kanuni temsilci ile aralarında müteselsil sorumluluk bulunduğundan yapılan ödemeye istinaden tarafına rücu hakkının bulunduğu, bu nedenle bakılan davada işin esası hakkında karar verilmesinde güncel menfaatinin devam ettiği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI: Kararın davalı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu iddiasıyla kararın bu kısım yönünden bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davacının savunması, yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır. Davalı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
670 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gereğince tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinen ... Özel Dersanecilik Anonim Şirketi'nin işlemlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen vergi inceleme raporlarına dayanılarak davacı adına kanuni temsilcisi olduğundan bahisle (olay tarihinde yürürlükte bulunan) 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 17/9. maddesi uyarınca yapılan cezalı tarhiyata istinaden düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, ... Özel Dersanecilik Anonim Şirketi'nin, 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinin 1. fıkrasına istinaden kapatıldığı, kapatılan şirketin ticaret sicil kayıtlarının 19/09/2016 tarihinde re'sen silindiğinin 28/09/2016 tarih ve 9164 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde tescil ve ilan edildiği, asıl amme borçlusu şirketin kanuni temsilcisi olan davacı adına 5520 sayılı Kanunun 17. maddesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan 9. fıkrası uyarınca ödeme emri içeriği cezalı tarhiyatların yapıldığı ve dava açılmaksızın kesinleştiği, kesinleşen söz konusu vergi ve cezaların tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmıştır.
Her ne kadar Bölge İdare Mahkemesince, asıl borçlu şirketin (dava dışı) diğer kanuni temsilcisi Ahmet Kaçar tarafından dava konusu ödeme emri içeriği borçların 7326 sayılı Kanun uyarınca yapılandırılarak ödendiğinden bahisle bakılan davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmişse de; dava konusu ödeme emrinin kapatılan şirketin kanuni temsilcisi olması nedeniyle davacı adına (olay tarihinde yürürlükte bulunan) 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 17/9. maddesi uyarınca yapılan cezalı tarhiyata istinaden düzenlendiği, adına yapılan cezalı tarhiyata istinaden düzenlenen ödeme emrinin iptalini istemekte menfaatinin devam ettiği anlaşıldığından, uyuşmazlığın esası incelenerek karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle karar verilmesine yer olmadığına hükmeden Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Davalı idarenin yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin temyiz istemine gelince;
Bölge İdare Mahkemesi'nin, davanın esası hakkında verdiği karar verilmesine yer olmadığına ilişkin hüküm fıkrası yukarıda yazılı gerekçe ile bozulduğundan, Bölge İdare Mahkemesince bozma sonrası verilecek kararda vekelet ücretinin de yeniden değerlendirileceği açıktır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Tarafların temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine , 07/11/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.