DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2022/3691 E.  ,  2023/5097 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2022/3691
Karar No : 2023/5097

TEMYİZ EDENLER :1-(DAVALI) … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
2-(DAVACI) …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Tasfiye Halinde … Konut Yapı Kooperatifi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağına ilişkin olarak davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla takibe geçilebilmesi için, öncelikle asıl borçlu kooperatif nezdinde vergi borcunun usulüne uygun kesinleştirilmesinin gerektiği, olayda dava dışı diğer kanuni temsilci adına düzenlenen ödeme emirlerinin iptali istemiyle açılan dava sonucunda verilen iptal kararı uyarınca davalı idarece işbu dava konusu ödeme emri içeriği vergi borcuna ilişkin asıl borçlu kooperatif hakkında düzenlenen ödeme emri iptal edilmeden, Mahkeme kararında bahsedilen usuli eksikliğin giderilmesi amacıyla aynı borca ilişkin kooperatif adına 27/01/2022 tarihlinde yeniden ödeme emri düzenlendiğinin görüldüğü, … Vergi Mahkemesi'nin E:… esasına kayıtlı dava sonucunda verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesi'nde derdest olmasına karşın davalı idarece yargı sürecinin sonuçlanması beklenmeden ve ilk ödeme emirleri iptal edilmeden, mükerrer olarak asıl borçlu kooperatif adına sebebi, konusu, dayanağı, dönemi, nevi ve tutarı aynı olacak şekilde yeni tarihli ödeme emirleri düzenlendiğinden ve bu şekilde takibe devam edilmesi halinde kooperatif ve davacı adına yapılacak takip işlemleri bakımından mükerrerlik doğabileceğinden, hukuki güvenlik ilkesi uyarınca da mükellef adına aynı dönem ve borçlara ilişkin önceki tarihli ödeme emri iptal edilmeden yeniden ödeme emri düzenlenip takip yürütülmesi mümkün olmadığından, yeni tarihli ödeme emirlerinin idarece tesis edilen en son ve güncel işlem olması dolayısıyla, kooperatif hakkında düzenlenen eski tarihli ödeme emirlerine dayanılarak kanuni temsilci sıfatıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Dava konusu … tarih ve … ve … sayılı ödeme emirleri yönünden; anılan ödeme emri içeriği borçların asıl borçlu kooperatif tarafından 6736 sayılı Kanun kapsamında yapılandırıldığı, yapılandırma işlemine rağmen borcun ödenmemesi üzerine, ödenmeyen kamu alacağının tahsili için öncelikle asıl borçlu kooperatif adına yeniden ödeme emri düzenlenerek takip yapılması gerekirken, bu takipler tamamlanmadan ve kamu alacağının asıl borçlu kooperatif nezdinde kesinleştiği hususu davalı idarece somut olarak ortaya konulmadan davacı adına düzenlenen anılan ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı, … tarih ve … ve …sayılı ödeme emirleri yönünden; söz konusu ödeme emirlerinin dönemleri ve vade tarihleri dikkate alındığında, asıl borçlu kooperatif tarafından 6736 sayılı Kanunun 2. maddesi kapsamında yapılandırılması mümkün olmadığı gibi ayrıntılı tecil taksitlendirme listesinde de yer almamaları ve kanunun başka maddesi veya başka bir kanun kapsamında yapılandırıldıklarına dair bir iddia, bilgi veya belge bulunmadığından bahsi geçen ödeme emirlerinin her birinin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği, … tarih ve … sayılı ödeme emrine konu vergi borçlarına ilişkin asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin kapıya yapıştırılma suretiyle tebliğ edildiğinin belirtildiği, tebliğ alındılarının incelenmesinden, ilk tebligatların 213 sayılı Kanunun 102. maddesinde yapılan ve 01/01/2018 tarihinde yürürlüğe giren değişiklik hükmünün yürürlükte bulunmadığı tarihte yapılmış olması ve ikinci tebligatın hangi adreste yapıldığı hususuyla tebliğ pusulasında ve tebliğ alındısında bulunması gereken bilgileri ihtiva ettiği hususunun ortaya konulamadığı görüldüğünden, asıl borçlu nezdinde usulüne uygun şekilde kesinleştiği ortaya konulamayan kamu alacaklarının tahsili amacıyla davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen anılan ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı, … tarih ve … sayılı ödeme emri ile … sayılı ödeme emri içeriğinde yer alan 25/12/2020 vade tarihli 2017/Şubat dönemine ilişkin özel usulsüzlük cezası yönünden; asıl borçlu kooperatif adına, kooperatifin muafiyet ve istisna şartlarını taşımadığının tespit edildiği tarihten önceki bir tarihte, belge düzenlemediği gerekçesiyle, geriye dönük biçimde mükellefiyet tesis edilmesinden sonra kesilen özel usulsüzlük cezası hukuka aykırı olduğundan, bu kısım yönünden de hukuka uyarlık bulunmadığı; … tarih ve … sayılı ödeme emrinin 12/01/2020 vade tarihli 2017/Ocak-Mart dönemine ilişkin katma değer vergisi, vergi ziyaı cezası, gecikme faizi, 2017 yılına ilişkin vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, gecikme faizi ile 24/04/2020 vade tarihli 2017/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül dönemlerine ilişkin özel usulsüzlük cezaları ve 2020/Ocak dönemi yargı harcı yönünden; asıl amme borçlusu kooperatif adına düzenlenen ödeme emirlerinin, uygun şekilde tebliğ edildiği, kooperatif nezdinde usulüne uygun olarak kesinleşen amme alacaklarının malvarlığı bulunmayan bu kooperatiften tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması üzerine amme alacaklarının ilgili bulunduğu dönemde kanuni temsilci olan davacıdan tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinin bahsi geçen borçlara dair kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, … tarih ve … sayılı ödeme emirleri ile … sayılı ödeme emrinin 2017/Şubat dönemine ait kısmının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVACININ İDDİALARI:Asıl borçlu kooperatif hakkında usulüne uygun mükellefiyet tesis edilmediği, hukuka aykırı borçtan davacının sorumlu tutulamayacağı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
DAVALININ İDDİALARI: Savunma dilekçesindeki iddialar tekrarlanarak kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davalı tarafından savunma verilmemiştir. Davacının savunması yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY:
Tasfiye Halinde … Konut Yapı Kooperatifi'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın, Dairemizin E:2022/3699 sayılı dosyası ile birlikte incelenmesinden; davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ek beyan dilekçesinde, asıl borçlu Tasfiye Halinde … Konut yapı Kooperatifi tarafından 7440 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun hükümlerinden yararlanılarak tüm borçların yapılandırıldığı ve tamamının peşin ödendiğinin belirtildiği, ayrıca asıl borçlu kooperatif adına yapılan tarhiyatların kaldırılması için yapılan düzeltme şikayet başvurusunun reddine ilişkin işleme karşı açılan davanın reddi yolunda verilen … Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu hakkında …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile karar verilmesinden sonra temyiz aşamasında davacı tarafından 7440 sayılı Kanundan yararlanıldığı ve Danıştay Dokuzuncu Dairesi'nin 22/06/2023 tarih ve E:2022/3699, K:2023/2564 sayılı kararı ile temyiz istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği görüldüğünden, Bölge İdare Mahkemesince bu hususlar dikkate alınarak yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Tarafların temyiz istemlerinin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesine gönderilmesine , 05/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.