DANIŞTAY 8. DAIRE

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2024/3638 E.  ,  2024/7990 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/3638
Karar No : 2024/7990

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI): ... Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Üniversitesi ... Edebiyat Fakültesinde öğretim elemanı olarak görev yapan davacı tarafından, ... tarih ve ... sayılı mütevelli heyeti kararının iptali ve açıkta kaldığı süreye ilişkin ücret, ödenek ve diğer özlük hakları ve eksik ödenen 13.296,11-TL ihbar tazminatı ve 4.230,59-TL iş arama izni ücretinin mevduata uygulanacak en yüksek faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davalı idarece davacının ders verdiği lisans programında kayıtlı öğrenci bulunmadığından, davacının hizmetine ihtiyaç bulunmadığının tespiti üzerine istihdam programı çerçevesinde işlem tesis edildiği, kullanılan takdir yetkisinin objektif bir şekilde kullanılmadığına yönelik bilgi ve bulguya rastlanılmadığı, dava konusu işlemin, kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek veya davacıya yönelik özel bir saikle cezalandırma amaçlı olarak tesis edildiğine ilişkin herhangi bir verinin mevcut olmadığı dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesi tarafından verilen karara yönelik istinaf başvurusunun reddine dair karar Dairemizce bozulmuş olup, Bölge İdare Mahkemesi tarafından, Dairemizin 15/12/2023 tarih ve E:2021/824, K:2023/7340 sayılı bozma kararına uyulmak suretiyle, dava konusu ... tarih ve ... sayılı mütevelli heyeti kararı yönünden uyuşmazlıkta, dava konusu işlemin gerekçesi olarak davacının ders verdiği Aktüerya Bölümünün lisans programına 2011-2021 döneminden itibaren yeni öğrenci alınmadığı, lisans programında aktif öğrenci bulunmadığı, davacının yarı zamanlı statüyü kabul etmemesi halinde görevine son verileceğinin bildirildiği hususlarına yer verilmiş ise de; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; 2017-2018 güz dönemi için planlanan ders yükü dağılımda davacıya 18 ders saatine karşılık 4 ders tanımlandığı, davacının pek çok fakültede çeşitli dersler verdiği; dolayısıyla davalı idarenin, davacının hizmetine ihtiyaç duymadığı iddiasının, somut ve objektif bilgi ve belgelerle ortaya konulamadığı, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı; Dairenin ... günlü ve E:... sayılı ara kararına cevaben İzmir Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından verilen ve 09/05/2024 tarihinde kayda giren cevabi yazı ve eklerinden anılan dönemde davacının çalışma kaydının tespit edilemediği bilgisine yer verildiği, davacının anılan sürede başka bir yerde de çalışmadığı tespit edildiğinden, dava konusu işlemin iptaline, davacının mahrum kaldığı ücret, ödenek ve diğer özlük hakları ile eksik ödenen 13.296,11-TL ihbar tazminatı ve 4.230,59-TL iş arama izni ücretinin dava açma tarihi olan 15/09/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kısmen reddedilmesi, kısmen kabul edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava konusu ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istemi yönünden:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Dava konusu açıkta kalınan süreye ilişkin ücret, ödenek ve diğer özlük hakları ile eksik ödenen 13.296,11-TL ihbar tazminatı ve 4.230,59-TL iş arama izni ücretinin mevduata uygulanacak en yüksek faiziyle birlikte ödenmesi istemi yönünden:
Dava dosyasının incelenmesinden, davacı ve davalı idare arasında 05/10/2009 tarihinden itibaren bir yıl süreli iş sözleşmesinin imzaladığı, sözleşmenin 8. maddesi uyarınca tarafların sözleşmenin bitiminden en geç 1 ay önce yazılı olarak, aksine bildirimde bulunmamaları nedeniyle sözleşmenin 1'er yıllık süre için yenilenmiş sayıldığı anlaşılmakla birlikte, davacı tarafından imzalanan ibranamede toplam 41.830,92-TL'nin nakden ve defaten alındığı beyan edilmiş olup, davalı idarece açıkta kalınan süreye ilişkin ödenecek ücret, ödenek ve diğer özlük hakları yönünden 41.830,92-TL'nin düşülmesi gerekmektedir.
31/12/2005 tarih ve 26040 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Vakıf Yükseköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 'Öğretim elemanları' başlıklı 23. maddesinde; "Vakıf yükseköğretim kurumlarında görev alacak olan akademik ve idari personelin çalışma esasları 2547 sayılı Kanunda devlet üniversiteleri için öngörülen hükümlere tabidir. Bu personelin aylık ve diğer özlük hakları bakımından ise 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri uygulanır." hükmüne yer verilmiş, madde metninde yer alan "diğer özlük hakları" ibaresinin iptali istemiyle açılan başka bir davada; Dairemizin 29/04/2011 tarih ve E:2008/8234, K:2011/2452 sayılı kararıyla, "...akademik personelin hangi haklarının yer aldığı konusundaki belirsizliğin uygulamada hukuki sorunlara yol açtığı, esasen dava konusu uyuşmazlığın da bu belirsizlikten kaynaklandığı, 'Özlük hakları' kavramı tek başına kullanıldığında personelin bütün haklarını içerecek genişlikte bir kavram olduğundan ve dava konusu düzenlemede bu kavramın personelin hangi haklarını içerdiği yönünde bir açıklık bulunmadığı, vakıf yükseköğretim kurumlarında istihdam edilen akademik personelin mesleki güvencelerine ilişkin Anayasa'nın 130. maddesi ve 2547 sayılı Yasa hükümlerine uygunluk görülmediği; diğer yandan, vakıf yükseköğretim kurumları, mali konular yönünden, devlet yükseköğretim kurumlarının tabi olduğu hükümlere bağlı olmadıklarından, akademik personelin aylık ve diğer parasal hakları bakımından İş Kanunu hükümlerinin uygulanabileceği" gerekçesiyle iptal kararı verilmiştir.
4857 sayılı İş Kanunu'nun 'Süreli fesih' başlıklı 17. maddesinde, belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerektiği ve bildirim şartına uymayan tarafın, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorunda olduğu hususu hükme bağlanmıştır.
Bu kapsamda, iş sözleşmesinin feshinden önce bildirim süresine ait ücretin peşin verilmesi suretiyle iş sözleşmesinin feshedilebileceği, ancak böyle bir durumda işveren tarafından bildirim sürelerine uyulmaması nedeniyle, bildirim süreleri dikkate alınarak kişinin ücreti üzerinden hesaplanan bir tazminatın ödenmesi gerekeceği dikkate alındığında ihbar tazminatının; kişinin ücreti esas alınarak yapılan hesaplamalar neticesinde, Kanun tarafından zorunlu kılınan ve peşin olarak yapılan bir ücret ödemesi olduğu ve kişinin ani bir şekilde işten çıkarılması nedeniyle zarar görmesinin engellenmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Aynı Kanun'un 'Yeni iş arama izni' başlıklı 27. maddesinde ise; bildirim süreleri içinde işverenin, işçiye yeni bir iş bulması için gerekli olan iş arama iznini iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan vermeye mecbur olduğu, işveren tarafından, yeni iş arama izni verilmez veya eksik kullandırılırsa o süreye ilişkin ücretin işçiye ödeneceği düzenlemesine yer verilmiştir. İş arama izni, işçinin iş sözleşmesinin işverence feshedilmesi halinde tahakkuk eden bir alacaktır.
Uyuşmazlık kapsamında, dava konusu işlemin iptal edilmesi davacının yeniden işine dönmesi sonucunu doğuracağından, eksik ödendiği iddia edilen ihbar tazminatı ile iş arama izni ücreti taleplerinin ise reddedilmesi gerekmektedir.
Bu durumda, açıkta kalınan süreye ilişkin ödenecek ücret, ödenek ve diğer özlük hakları için imzalanan ibraname dikkate alınarak hüküm kurulması ve ihbar tazminatı ile iş arama izni ücreti talepleri yönünden ise davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden, aksi yönde verilen temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının,
a) Dava konusu işlemin iptal edilmesine ilişkin kısmının ONANMASINA,
b) Açıkta kalınan süreye ilişkin ücret, ödenek ve diğer özlük hakları ile eksik ödenen ...-TL ihbar tazminatı ve ...TL iş arama izni ücretinin dava açma tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 31/12/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.