DANIŞTAY 8. DAIRE

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/3376 E.  ,  2024/874 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/3376
Karar No : 2024/874

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Barolar Birliği
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: …'in baro levhasına yazılma talebinin kabulüne ilişkin İzmir Barosu Yönetim Kurulu kararının uygun bulunmasına dair kararda ısrar edilmesine yönelik …tarih ve …sayılı Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; ... hakkındaki UYAP kayıtları incelendiğinde, ilgilinin FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçundan …Ağır Ceza Mahkemesi'nin E:… sayılı ceza davası sonunda, anılan Mahkemenin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararı ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 314/2. maddesi uyarınca neticeten 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, anılan kararın temyiz aşamasında olduğunun görüldüğü, bu durumda, baro levhasına yazılma talebinde bulunan ...'in 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 5/1-a maddesinde yazılı suçtan mahkumiyet kararı verildiği de göz önünde bulundurulduğunda, baro levhasına yazılma istemi üzerine verilecek kararın söz konusu yargılamanın tamamlanmasından sonra verilmesi gerektiği, bu aşamada levhaya yazılma isteminin kabulü veya reddi yönünde bir karar verilmesinin avukatlık mesleğinin önemi ve özelliği de dikkate alındığında kamu yararı ile bağdaşmayacağı anlaşıldığından, ...'in baro levhasına yazılma talebinin kabulüne karar verilmesine ilişkin davalı idare işleminde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin yasal mevzuata uygun olduğu, suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar kimsenin suçlu sayılamayacağı, idari eylem ve işlemlerde idarenin takdir yetkisinin yargı kararı ile kaldırılamayacağı belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
İlgili Mevzuat:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştay'ın kararı düzelterek onayacağı, hükme bağlanmıştır.
492 sayılı Harçlar Kanununun "Harçdan müstesna işlemler" başlıklı 13. maddesinde, "Aşağıda yazılı mevzular harçdan müstesnadır: (...) j) Genel Bütçeye dahil idarelerin bu Kanunun 1 ve 3 sayılı tarifelerine giren bütün işlemleri. (Yukarıdaki işlemlerin hesaplanacak harçlarının, Genel Bütçeye dahil idarelerin haklılığı nispetinde karşı taraftan tahsiline ilgili merciince karar verilir.)" hükmüne yer verilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun Ek 1 sayılı cetvelin 8. sırasında Adalet Bakanlığı, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri arasında sayılmıştır.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Yargılama giderlerinin kapsamı" başlıklı 323. maddesinde, "(1) Yargılama giderleri şunlardır: a) Başvurma, karar ve ilam harçları. b) Dava nedeniyle yapılan tebliğ ve posta giderleri. c) Dosya ve sair evrak giderleri. ç) Geçici hukuki koruma tedbirleri ve protesto, ihbar, ihtarname ve vekaletname düzenlenmesine ilişkin giderler. d) Keşif giderleri. e) Tanık ile bilirkişiye ödenen ücret ve giderler. f) Resmi dairelerden alınan belgeler için ödenen harç, vergi, ücret ve sair giderler. g) Vekil ile takip edilmeyen davalarda tarafların hazır bulundukları günlere ait gündelik, seyahat ve konaklama giderlerine karşılık hakimin takdir edeceği miktar; vekili bulunduğu halde mahkemece bizzat dinlenmek, isticvap olunmak veya yemin etmek üzere çağrılan taraf için takdir edilecek gündelik, yol ve konaklama giderleri. ğ) Vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunacak vekalet ücreti. h) Yargılama sırasında yapılan diğer giderler."; "Yargılama giderlerinden sorumluluk" başlıklı 326/1. maddesinde, "Kanunda yazılı haller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verilir."; "Yargılama giderlerine hükmedilmesi" başlıklı 332. maddesinde, "(1) Yargılama giderlerine, mahkemece resen hükmedilir. (2) Yargılama gideri, tutarı, hangi tarafa ve hangi oranda yükletildiği ve dökümü hüküm altında gösterilir. (3) Hükümden sonraki yargılama giderlerini hangi tarafın ödeyeceği, miktarı ve dökümü ile bu giderlerin hangi tarafa yükletileceği, mahkemece ilamın altına yazılır." hükmü yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararında, dava konusu işlemin iptaline karar verildikten sonra posta giderinden ibaret olan 72,00-TL tutar ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 2.550,00-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine karar verilmekle birlikte, genel bütçeye dahil bir idare olan Adalet Bakanlığının harçtan muaf olması sebebiyle dava açılırken alınmayan başvurma harcı, karar harcı, yd harcı ile vekalet harcının dava iptal ile sonuçlandığından 692 sayılı Harçlar Kanununun 13/1-j bendindeki kural gereği Genel Bütçeye dahil idarenin haklılığı nispetinde karşı taraftan (Türkiye Barolar Birliğinden) tahsiline karar verilmesi gerekirken bu hususta hüküm kurulmamasında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu durumda, İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasına "harçtan muaf olması sebebiyle davacı Bakanlıktan dava açılırken alınmayan 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL karar harcı, 133,00 TL yürütmenin durdurulması harcı ile 11,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 305,90 TL harcın davada haksız çıkan Türkiye Barolar Birliğinden tahsili için ilgili Vergi Dairesine müzekkere yazılmasına" şeklinde hüküm eklenmek suretiyle kararın düzeltilerek onanması gerekmektedir.
Öte yandan yargı harçları mahkemelerin sunduğu yargı hizmetine karşılık olmak üzere tahsil edilen bir tutar olup yargılama faaliyeti sonucunda da davada haksız çıkan taraf aleyhine resen hükmedilmesi gerektiği kanunun amir hükmü olduğundan bu hususta eksik hüküm nedeniyle Dairemizce ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek onanmasının, temyiz başvurusunda bulunan davalı idare aleyhine bozma yasağı kapsamında değerlendirilemeyeceği açıktır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararında yer alan İdare Mahkemesi'nin hüküm fıkrasının yukarıda belirtildiği şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 23/02/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.