DANIŞTAY 8. DAIRE

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2022/1277 E.  ,  2024/565 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2022/1277
Karar No : 2024/565

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...gün ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kadir Has Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri Anabilim dalında doktora öğrencisi olan davacının, doktora eğitim programı ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin olarak Kadir Has Üniversitesi Yönetim Kurulunca tesis edilen 02.09.2019 tarihli işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararda; idarece sunulan savunma dilekçesinde, davacının doktora eğitim programının beşinci yarıyılında (2018-2019 eğitim öğretim yılı güz döneminde) katılmadığı ilk yeterlik sınavından başarısız sayılması, ikinci yeterlik sınavından ise yapılan değerlendirme neticesinde başarısız olduğunun belirlenmesi neticesinde davacının kaydının silinmesine dair işlemin tesis edildiği belirtilmiş ise de, 2018-2019 eğitim öğretim yılı güz döneminde yapılacak olan yeterlik sınavı tarihinin davacıya bildirilmediği ve davacının söz konusu sınavdan haberdar edilmemesi neticesinde tesis edilen dava konusu işlem ile öğrencilik statüsüne son verildiği, bu haliyle kişinin bulunduğu statüye son verilmesi neticesi doğuran yani öğrencilikle ilişiğinin kesilmesi gibi ağır sonuçları olan dava konusu birel işlemin; doğuracağı sonuçlarıyla birlikte önceden davacıya gideriminin yapılması noktasında bildirilmesiyle, kişilerin, meri mevzuat ile öngörülen sorumluluklarını yerine getirebilmesi için haklarında uygulanacak kuralları öngörebilmesini düzenleyen hukuki güvenlik ilkesine aykırı olduğu görülmekle, davacının doktora programı ile ilişiğinin kesilmesine dair dava konusu yönetim kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Yönetim Bilişimleri Sistemi doktora programı öğrencisi olan davacının, doktora programına kayıt olduktan sonra eğitiminin 5. yarıyılında yeterlik sınavına girmeye hak kazandığı halde ilk yeterlik sınavına girme hakkını kullanmayarak başarısız kabul edildiği, bir sonraki yarıyılda yeterlik sınavına girmesine rağmen, bu sınavda başarısız olması üzerine Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Öğretim Yönetmeliği'nin 45. maddesi uyarınca davacının doktora programından ilişiğinin kesilmesine dair dava konusu işlemin tesis edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının, davalı Üniversite nezdinde Yönetim Bilişim Sistemleri doktora programına yüksek lisans derecesi ile 23/09/2016 tarihinde kayıt yaptırdığı, eğitim ve öğretim süreci devam etmekte iken 2018-2019 eğitim öğretim yılı bahar yarıyılında tesis edilen 2019 tarihli, 2019-26 sayılı yönetim kurulu kararı ile, Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Ve Öğretim Yönetmeliği uyarınca yeterlik sınavından ikinci kez başarısız olduğuna dair işlemin tesis edildiği, söz konusu işlem neticesinde davacının doktora programından kaydının silinmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
20.04.2016 tarihli, 29690 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim Ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Yeterlik sınavı" başlıklı 19. maddesinde, "(1) Yeterlik sınavı, derslerini ve seminerini tamamlayan öğrencinin alanındaki temel konular ve kavramlar ile doktora çalışmasıyla ilgili bilimsel araştırma derinliğine sahip olup olmadığının ölçülmesidir. Bir öğrenci bir yılda en fazla iki kez yeterlik sınavına girer.(2) Öğrencinin yeterlik sınavına ne zaman gireceği senato tarafından kabul edilen yönetmelikle belirlenir. Ancak yüksek lisans derecesi ile kabul edilen öğrenci en geç beşinci yarıyılın, lisans derecesi ile kabul edilmiş olan öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır.... (5)Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci başarısız olduğu bölüm/bölümlerden bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin "Derslere devam ve dersten çekilme" başlıklı 19. maddesinde, "(4) Öğrenciler, her yarıyıl için akademik takvimde belirtilen son başvuru tarihine kadar danışmanının onayını alarak bir yarıyılda en fazla bir dersten, öğrenim süresince en fazla iki dersten çekilebilirler. Öğrencinin çekildiği ders alınmamış sayılır, not dökümünde Ç (çekildi) olarak gösterilir." kuralı; "Ders sınavları ve değerlendirme" başlıklı 20. maddesinde "ç) Ç (çekildi) notu, öğrencinin çekildiği ders için verilir. Bu not, ortalama hesaplarına katılmaz." kuralı; 45. maddesinde, "(2) Bir öğrenci bir yılda en fazla iki kez yeterlik sınavına girer. Yeterlik sınavları akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılır.
(3) Kredili derslerini ve seminer dersini tamamlayan ve genel not ortalaması en az 3,00 olan öğrenci yeterlik sınavına girmek için başvurabilir. Doktora programına yüksek lisans derecesi ile başlayan öğrenci en geç beşinci yarıyılın, doktora programına lisans derecesi ile başlayan öğrenci en geç yedinci yarıyılın sonuna kadar yeterlik sınavına girmek zorundadır. Belirtilen süreler içinde yeterlik sınavına girmeyenler sınavdan başarısız olmuş sayılır.
(7) Yeterlik sınavında başarısız olan öğrenci başarısız olduğu bölüm/bölümlerden bir sonraki yarıyılda tekrar sınava alınır. Bu sınavda da başarısız olan öğrencinin doktora programı ile ilişiği kesilir.
" kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca davacının en geç 5. yarıyılın sonunda yeterlilik sınavına girmesi gerektiği, bu tarihin 2018-2019 eğitim yılı güz dönemine denk geldiği, davacının 12/09/2018 tarihinde yeterlilik dersine kayıt yaptırdığı, Üniversite'nin bilgi işlem merkezi kayıtlarına göre 18/10/2018 tarihinde yeterlik dersinden kaydını sildirdiği, bu durumun transkriptinde 'Ç' harfi ile gösterildiği, Üniversite tarafından Kasım-Aralık 2018 tarihlerinde yeterlik jürilerinin oluşturulduğu ancak davacının kaydını sildirmesi nedeniyle davacı adına jüri oluşturulamadığı, davacının katılmadığı ilk yeterlik sınavından mevzuat uyarınca başarısız sayıldığı, 2018-2019 bahar döneminde ikinci yeterlik için 23/05/2019 tarihinde jüri üyelerinin oluşturulduğu, 27/05/2019 tarihinde doktora yeterlik yazılı sınavından başarısız olan davacının 02/09/2019 tarihinde Kadir Has Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 45. maddesinin 7. fıkrası uyarınca ilişiğinin kesildiği, davacının iki defa başarısız olduğunun açık olduğu, yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı açıktır.
Bununla birlikte, her ne kadar dava dilekçesinde davacı tarafından yabancı dil yeterlik sınavından alınan puanın sunulmaması nedeniyle ilişiğinin kesilmiş olabileceği belirtilmekteyse de; yukarıda açıklandığı üzere davacının doktora yeterlik sınavında iki defa başarısız olduğu gerekçesiyle Üniversite ile ilişiğinin kesildiği, işlemin sebep unsurunun yabancı dil yeterlik puanından kaynaklanmadığı anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki karara yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ...Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ...gün ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 13/02/2024 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY :

(X)- Dava, Kadir Has Üniversitesi Yönetim Bilişim Sistemleri Anabilim dalında doktora öğrencisi olan davacının, doktora eğitim programı ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin olarak Kadir Has Üniversitesi Yönetim Kurulunca tesis edilen 02.09.2019 tarihli işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; 03/05/2019 tarihinde davacıya Ağustos ayının sonuna kadar yabancı dil yeterlik belgesini sunması gerektiğine ilişkin mail gönderildiği, ...tarih ve ...sayılı yazı ile yabancı dil yeterlik belgesini sunmaları için öğrencilere 2018-2019 bahar yarıyılı sonuna kadar ek süre verilmesine karar verildiği, davacı tarafından dava dilekçesinde yabancı dil yeterlik belgesini sunmadığından bahisle dava konusu işlemin tesis edilmiş olabileceği iddiasında bulunulduğu görülmekle; davacı iddiasının araştırılması gerektiği; bununla birlikte her ne kadar davalı idare tarafından Üniversite bilgi işlem merkezi tarafından davacının 18/10/2018 tarihinde yeterlik dersinden kaydını sildirdiğinin bildirildiği belirtilmekteyse de, buna ilişkin dosyada belge bulunmadığı, bu eksikliğin araştırılarak karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Mahkemesi kararının bu gerekçeyle onanması gerektiği düşüncesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.