DANIŞTAY 8. DAIRE

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2021/2380 E.  ,  2023/6083 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/2380
Karar No : 2023/6083

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Üniversitesi
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Düzce Üniversitesi … Bölümü öğrencisi iken, azami süreyi doldurduğundan bahisle kaydının silinmesine ilişkin Düzce Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararı ile bu karara dayanak gösterilen … tarih ve … sayılı Düzce Üniversitesi Lisans ve Önlisans Programlarında Azami Süre Sonu ve Ek Süre Sınavları Uygulama Esaslarına ilişkin kararın iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; 2547 sayılı Kanun'da azami öğretim süresinin hangi eğitim öğretim yılından itibaren uygulanacağına yönelik açık bir düzenlemeye yer verilmemesi sebebiyle belirsizlik oluşmasının gerekse davalı idarece kabul edildiği üzere Kanun ile Yönetmelik hükümleri arasında oluşan çelişkinin hukuk konusunda yeterli bilgiye sahip olmayan ve bilmesi de beklenilmeyen davacıdan idarece kabul edildiği şekilde yorumlanmasının beklenemeyeceği, kaldı ki 2018-2019 yılı güz döneminde ders kaydı yapılarak belli bir süre eğitime devam eden ve hatta sınava giren davacının … tarih ve … sayılı Düzce Üniversitesi Lisans ve Önlisans Programlarında Azami Süre Sonu Ek Süre Sınavları Uygulama Esasları sonrasında kaydının silinmesinin hukukla bağdaşmayacağı gibi kanun ve yönetmelik arasındaki mevzuat uyuşmazlığının Düzce Üniversitesi Senato kararıyla "Düzce Üniversitesi Lisans ve Önlisans Programlarında Azami Süre Sonu Ek Süre Sınavları Uygulama Esasları" olarak düzenlenerek eğitim hakkını kısıtlayacak şekilde karar verilmesinin eğitim hakkına yönelik ulusal ve uluslararası mevzuata aykırı olacağı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının azami süresini doldurduğundan bahisle kaydının silinmesine ilişkin Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararının iptali istemi açısından, 2547 sayılı Kanunun geçici 67. maddesinin yürürlüğe girdiği 26/11/2014 tarihinde yükseköğretim kurumlarında kayıtlı olan tüm öğrencilerin azami sürelerinin hesaplanmasında daha önceki öğrenim sürelerinin dikkate alınmaması gerektiği, dosya içeriğindeki belge ve bilgilere göre ön lisans öğrencisi olan davacının azami öğrenim süresinin 4 (dört) yıl olması karşısında, 26/11/2014 - 26/11/2018 tarihleri arasında kalan 2017-2018 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde azami öğrenim süresinin henüz bitmediği, davacının 24/09/2018 tarihinde derslerin başladığı 2018-2019 eğitim-öğretim yılı güz döneminde de derslere kayıt hakkı bulunduğu ve bu dönemde, daha önce 2017-2018 eğitim-öğretim yılı güz döneminde aldığı ve DVZ (devamsızlık) notu ile kaldığı … kodlu İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği dersini alarak geçtiği, dava konusu işlemde sebep unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı, Mahkeme kararının bu kısmının sonucu itibariyle yerinde görüldüğü; davacının azami süreyi doldurması nedeniyle ilişiğinin kesilmesine ilişkin karara dayanak gösterilen … tarih ve … sayılı Düzce Üniversitesi Lisans ve ön lisans programlarında azami süre sonu ve ek süre sınavları uygulama esaslarına ilişkin kararın iptali istemi açısından incelendiğinde ise, dava konusu edilen yönetmelik hükmünün ilk cümlesi uyarınca, davacıya ek sınav hakkı tanınıyor olması karşısında, eğitim hakkının kısıtlandığından söz edilemeyeceği, iptali istenen "Uygulama Esaslarının"; 2547 sayılı Kanunun 44/b maddesinin verdiği yetkiye dayanarak çıkarıldığı ve bu düzenlemenin anılan Yasanın gerek 44/c maddesi ve gerekse de geçici 67. maddesine aykırı olmadığı, dolayısıyla Düzce Üniversitesi Senatosunca kabul edilen … tarih ve … sayılı "Düzce Üniversitesi Lisans ve Önlisans Programlarında Azami Süre Sonu ve Ek Süre Sınavları Uygulama Esasları"nın iptali istemine konu olan dava konusu düzenleyici işlemde hukuka aykırılık ve aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararının bu kısmında ise hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun bireysel işleme yönelik olarak açıklanan gerekçeyle kısmen reddine, düzenleyici işleme yönelik olarak kısmen kabulüne, kararının bu kısmının kaldırılmasına, söz konusu kısma yönelik olarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Kararın gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Dava, davacının Düzce Üniversitesi Elektrik Bölümü öğrencisi iken, azami süreyi doldurduğundan bahisle kaydının silinmesine ilişkin Düzce Meslek Yüksekokulu Yönetim Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararı ile bu karara dayanak gösterilen … tarih ve … sayılı Düzce Üniversitesi Lisans ve Önlisans Programlarında Azami Süre Sonu ve Ek Süre Sınavları Uygulama Esaslarına ilişkin kararın iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44. maddesinin (c) fıkrasında; "Öğrenciler, bir yıl süreli yabancı dil hazırlık sınıfı hariç, kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın öğrenim süresi iki yıl olan önlisans programlarını azami dört yıl, öğrenim süresi dört yıl olan lisans programlarını azami yedi yıl, öğrenim süresi beş yıl olan lisans programlarını azami sekiz yıl, öğrenim süresi altı yıl olan lisans programlarını azami dokuz yıl içinde tamamlamak zorundadırlar. Hazırlık eğitim süresi azami iki yıldır. Azami süreler içinde katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilmez. Ancak üniversite yetkili kurullarının kararı ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile dört yıl üst üste katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilebilir. Yatay geçiş ve çift ana dal eğitiminin usul ve esasları ile azami öğrenim süreleri, lisansüstü eğitim usul ve esasları ile öğrenim süreleri Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir...Ancak bu süreler sonunda kayıtlı olduğu öğretim kurumundan mezun olabilmek için son sınıf öğrencilerine, başarısız oldukları bütün dersler için iki ek sınav hakkı verilir. Bu sınavlar sonunda başarısız ders sayısını beş derse indirenlere bu beş ders için üç yarıyıl, ek sınavları almadan beş derse kadar başarısız olan öğrencilere dört yarıyıl (sınıf geçme esasına göre öğretim yapılan kurumlarda iki öğretim yılı); bir dersten başarısız olanlara ise öğrencilik hakkından yararlanmaksızın sınırsız, başarısız oldukları dersin sınavlarına girme hakkı tanınır. İzledikleri programdan mezun olmak için gerekli bütün derslerden geçer not aldıkları hâlde yönetmeliklerinde başarılı sayılabilmeleri için öngörülen not ortalamalarını sağlayamamaları sebebiyle ilişikleri kesilme durumuna gelen son dönem (sınıf geçme esasına göre öğretim yapılan kurumlarda son sınıf) öğrencilerine not ortalamalarını yükseltmek üzere diledikleri derslerden sınırsız sınav hakkı tanınır. Bunlardan uygulamalı, uygulaması olan ve daha önce alınmamış dersler dışındaki derslere devam şartı aranmaz. Açılacak sınavlara, üst üste veya aralıklı olarak toplam üç eğitim-öğretim yılı hiç girmeyen öğrenci, sınırsız sınav hakkından vazgeçmiş sayılır ve bu haktan yararlanamaz. Sınırsız hak kullanma durumunda olan öğrenciler sınava girdiği ders başına öğrenci katkı payını/öğrenim ücretini ödemeye devam ederler. Ancak bu öğrenciler, sınav hakkı dışındaki diğer öğrencilik haklarından yararlanamazlar. Açık öğretim öğrencileri, katkı payı veya öğrenim ücretini ödemeleri ve her dönem başında kayıtlarını yenilemeleri koşuluyla bu sürelerle kısıtlı değildir. Açık öğretim sisteminde üst üste dört dönem bu koşulları yerine getirmeyen öğrencinin ilgili programdan ilişiği kesilir." hükmü düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi uyarınca, son sınıf öğrencilerine azami süre sonunda kayıtlı olunan öğretim kurumundan mezun olabilmek için başarısız oldukları bütün dersler için iki ek sınav hakkı verileceği açık olup devamsızlık nedeniyle kalınan ders olması halinde bu haktan yararlanılmasını engelleyen herhangi bir kısıtlayıcı hükmün olmadığı anlaşılmaktadır.
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta gideri avansından varsa artan tutarın Mahkeme tarafından taraflara iadesine,
5. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
6. 21/11/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.