DANIŞTAY 6. DAIRE

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2021/433 E.  ,  2025/74 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/433
Karar No : 2025/74

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- ...
2- ...
3- ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Altıncı Dairesinin 13/05/2016 tarihli, E:2016/3244, K:2016/2631 sayılı bozma kararına uyularak davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: İstanbul İli, Gaziosmanpaşa İlçesi, ... Mahallesi, ... mevkii, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan Bakanlar Kurulu'nun 24.12.2012 tarihli, 2012/4099 sayılı kararı ile riskli alan ilan edilen alana ilişkin 13.08.2015-11.09.2015 tarihleri arasında askıya çıkartılan ... işlem sayılı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, parsele önerilen fonksiyonun alanın arazi içindeki konumu, üst ölçekli planlara uygunluğu ve afet riskinin bertaraf edilebilmesi için ekonomik olanaklar sunması ve çevrenin sağlıklılaştırılması açısından olumlu olduğu, dava konusu işlemde davaya konu parsel yönünden şehircilik ilkeleri planlama esasları ve teknikleri ile kamu yararı açısından hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davaya konu işlemin iptali istemiyle alandaki başka taşınmaz maliklerince açılan tüm davalarda mahkemelerce iptal kararı verildiği, verilen tek ret kararının bakılan davada verildiği, işlemin dayanaksız kaldığından dolayı hukuka aykırı olduğu tüm bu nedenlerle temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 29/10/2021 tarih ve 31643 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 1. maddesi uyarınca, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Dördüncü Bölümünün başlığı "Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği" şeklinde değiştirildiğinden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı davalı olarak belirlenerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
İstanbul ili, Gaziosmanpaşa ilçesi sınırları içerisinde 393 ha'lık alanın riskli alan ilan edilmesine ilişkin 24.12.2012 tarihli, 2012/4099 sayılı Bakanlar Kurulu kararı doğrultusunda onaylanarak 13.08.2015-11.09.2015 tarihlerinde askıya çıkarılan ... işlem numaralı 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planına Gaziosmanpaşa İlçesi, ... Mahallesi, ... mevkii, ... sayılı parselin maliki olan davacılar tarafından, askı süresi içerisinde yapılan itirazın reddi üzerine 09.12.2015 tarihinde bakılmakta olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun 2. maddesinin 1. fıkrasının (ç) bendinde, riskli alan; zemin yapısı veya üzerindeki yapılaşma sebebiyle can ve mal kaybına yol açma riski taşıyan, Bakanlık veya idare tarafından Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının görüşü de alınarak belirlenen ve Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca kararlaştırılan alan şeklinde tanımlanmış, aynı Kanun'un "Uygulama İşlemleri" başlıklı 6. maddesinin 6. fıkrasında; "Bakanlık, riskli alanlardaki ve rezerv yapı alanlarındaki uygulamalarda faydalanılmak üzere; özel kanunlar ile öngörülen alanlara ilişkin olanlar da dâhil, her tür ve ölçekteki planlama işlemlerine esas teşkil edecek standartları belirlemeye ve gerek görülmesi hâlinde bu standartları plan kararları ile tayin etmeye veya özel standartlar ihtiva eden planlar yapmaya, onaylamaya ve kent tasarımları hazırlamaya yetkilidir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık konusu alanın riskli alan ilanına ilişkin 24.12.2012 tarihli, 2012/4099 sayılı Bakanlar Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davada; uyuşmazlık konusu alanın üzerindeki yapılaşma sebebiyle can ve mal kaybına yol açma riski taşıdığına dair idarelerce hazırlanan raporlarda, binalar gözlemsel olarak incelenerek kalite olarak "iyi", "orta" ve "kötü" diye sınıflandırılmış ise de, niceliksel bir ölçüt verilmediği ve diğer bilgilerin genel itibarıyla gözlemsel bilgiler içerdiği, İstanbul'un önceki yıllarda yaşamış olduğu depremler sonucunda söz konusu yapıların olumsuz olarak etkilenip etkilenmediği yolunda belirlemeye yer verilmediği, değişik tipteki yapılardan örnekleme suretiyle karot veya numune alınmak suretiyle teknik bir metot üzerinde çalışılmadığı, yapıların hangi yönlerden can ve mal kaybına yol açma riski taşıdığını kanıtlayacak yeterli bilgi içermediği, söz konusu alana ilişkin detaylı zemin etüdü verisi ve buna bağlı olarak su taşkını konusunda yeterli veri bulunmadığı, dava konusu alanın riskli alan ilan edilebilmesi için Kanunun ve Uygulama Yönetmeliğinin öngördüğü koşulların detaylı bir teknik rapor ile oluşturulmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Danıştay Ondördüncü Dairesinin 17.02.2016 tarihli, E:2015/5079, K:2016/976 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 20.09.2016 tarihli, E:2016/2106, K:2016/2616 sayılı kararı ile açıklama eklenerek onanmasına karar verildiği görülmüştür.
Bu haliyle, uyuşmazlığa konu alanın riskli alan ilan edilmesine ilişkin Bakanlar Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmaması nedeniyle bu karara dayanılarak tesis edilen dava konusu nazım imar planının da dayanaktan yoksun kaldığı anlaşıldığından nazım imar planının iptaline karar verilmesi gerektiğinden, davanın reddi yolunda verilen mahkeme kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 08/01/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.