DANIŞTAY 5. DAIRE

Danıştay 5. Daire Başkanlığı         2024/5188 E.  ,  2024/4556 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2024/5188
Karar No : 2024/4556

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine ilişkin .. tarih ve E:.., K:…. sayılı kararının ve bu karara karşı yapılan temyiz başvurusunun süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin .. tarih ve E:.., K:.., Temyiz No:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Denizli İli, Pamukkale İlçesi, ...Anadolu İmam Hatip Lisesinde din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni olarak görev yapan davacının, 375 sayılı KHK'nın Geçici 35/B maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı'nın .. tarih ve E…. sayılı işleminin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine, parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararında; davacı hakkında, silahlı terör örgütüne üye olma suçundan adli ve idari soruşturma başlatıldığı ve yapılan adli soruşturma sonucu açılan kamu davasında ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; "......'ün, FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütü Üyeliği kapsamında hakkında işlem yapılan ve ByLock kaydı bulunan kişilerle irtibat kurulduğu, örgüt içerisinde Bölge Talebe Mesulü (BTM) olduğu, örgütün öğrenci evlerinde kaldığı, ev ablası olarak görev yaptığı, örgütün sohbet toplantılarına katıldığı, Bank Asya'da hesabının bulunduğu, 2014-2016 tarihleri arasında asker eşlerine sohbet hocalığı yaptığı; B) Sanığın soruşturma aşamasında yakalandıktan sonra örgütün yapısı ve faaliyetleri hakkında bildikleri: samimi şekilde anlattığı; örgüt içerisinde olduğunu bildiği kişilerle ilgili ayrıntılı bilgi verip teşhis ettiği, bundan dolayı hakkında 5237 sayılı TCK nın 221/4 maddesi uyarınca etkin pişmanlık hükümlerinin uygulandığı, değerlendirilmesinde bulunulmuş; C) Sanık ...'ün TCK.nun 314/2 Maddesi gereğince terör örgütüne üye olma suçundan ... etkin pişmanlık kapsamında değerlendirme yapılarak... neticeten 1 yıl 6 ay 22 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına; Ç) CMK.nun 231/5,8,10,11 inci maddesi gereğince hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına..." şeklindeki gerekçeye istinaden örgüt üyesi olmak suçundan mahkumiyetine karar verildiği, anılan ceza davasında toplanan deliller, alınan ifadeler ile dava dosyasında yer alan diğer bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden davacının kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine ilişkin . tarih ve E:.., K:… sayılı kararında; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Anılan kararın davacı tarafından 22/12/2023 tarihli dilekçe ile temyiz edilmesi üzerine, … Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesinin .. tarih ve E:… sayılı kararıyla, davacının istinaf isteminin reddine ilişkin Dairelerinin 26/10/2023 tarih ve E:2023/1877, K:2023/1957 sayılı kararının davacıya 21/11/2023 tarihinde tebliğ edildiği, temyiz başvurusunun ise otuz (30) günlük temyize başvuru süresi geçirildikten sonra 22/12/2023 tarihli dilekçe ile yapıldığı, otuz günlük yasal süre geçirilerek yapıldığı anlaşılan temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı belirtilerek, davacının temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyiz dilekçesini vermekte sadece bir gün geciktiği, 21/12/2023 tarihinde öğleden sonra temyiz dilekçesini vermek için plan yaptığı ancak ani olarak rahatsızlanması nedeniyle babasının hastaneye yatırıldığı, babasıyla ilgilenmesi nedeniyle başvuruda bulunamadığı, 21/12/2023 tarihinde babasının hastaneye yatış raporunun düzenlendiği, babasının hastalığının mücbir sebep sayılması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine ilişkin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararı yönünden temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, temyiz başvurusunun süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin … tarih ve E:… sayılı kararı yönünden ise temyiz istemi reddedilerek temyiz süre ret kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca adli yardım talebi daha önce kabul edilmiş olan davacının, aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildikten sonra gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 20. maddesiyle değiştirilen "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir." hükmüne yer verilmiş, devamında Bölge İdare Mahkemelerinin temyiz edilebilecek nihai kararları sayma suretiyle belirtilmiştir. Aynı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren mercinin temyiz isteminin reddine karar vereceği, ilgili mercinin bu kararına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

İstinaf isteminin reddine ilişkin karara yönelik temyiz istemi yönünden:
Davalı idare bünyesinde öğretmen olarak görev yapan davacı tarafından, 375 sayılı KHK'nın Geçici 35/B maddesi uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı'nın … tarih ve E…. sayılı işleminin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının iadesine, parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılan davada, … İdare Mahkemesinin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararıyla davanın reddi yolunda verilen kararın istinaf edilmesi üzerine; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararıyla istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
Davacının anılan karara karşı yaptığı temyiz başvurusu üzerine; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin .. tarih ve E:.., K:.., Temyiz No:… sayılı kararıyla 2577 sayılı Kanun'un 46/1. maddesinde öngörülen 30 günlük temyiz süresi geçirildikten sonra temyiz başvurusunda bulunulduğundan temyiz isteminin süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
İstinaf isteminin reddine ilişkin kararın, süresinde temyiz edilmediğinden temyiz başvuru süresinin geçmesi ile kesinleştiği açıktır.
Bu durumda, süresinde temyiz edilmemesi sonucunda kesinleşen istinaf isteminin reddine ilişkin kararın temyizen incelenmesine kanunen imkan bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz başvurusunun süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:.., K:.., Temyiz No:… sayılı kararı yönünden temyiz isteminin reddi ile anılan kararın ONANMASINA,
2. … Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesinin istinaf isteminin reddine ilişkin .. tarih ve E:.., K:… sayılı kararı yönünden TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, adli yardım talebinin daha önce kabul edilmiş olması nedeniyle temyiz aşamasında tahsil edilmeyen yargılama giderinin tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 02/04/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.