DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9629 E.  ,  2024/2167 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9629
Karar No : 2024/2167

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …

İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Afyonkarahisar ili, İhsaniye ilçesi, … Kasabası … Sitesinde bulunan … ve … nolu bağımsız bölümlerde gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle anılan yerlerin 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar İli Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonunun … tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine, İdare Mahkemesince verilen kararda; davacının, fuhuş yapılması eylemiyle ilgili bir bilgisi olduğunun veya olayla bağlantısının bulunduğunun veya davacının söz konusu yerleri iradesi ile kiraya verdiği hususunun davalı idarece ortaya konulamadığı anlaşıldığından, dava konusu yerlerin 2 ay süreyle kapatılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İlk Mahkeme kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine davalı idare tarafından yetki sakatlığı giderilerek, Vali Olur'u ile işlemlerin yenilendiği, bu işlemlere karşı açılan davaların ret kararı ile sonuçlandığı, ayrıca, davacının 9 no'lu bağımsız bölümde malik olmadığının tapu kayıtları ile anlaşıldığı, bu kısım yönünden dava açma ehliyetinin bulunmadığı, işlemin usul ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
Dosyanın ve UYAP kayıtlarının birlikte incelenmesinden; Afyonkarahisar ili, İhsaniye ilçesi, ... Kasabası, ... Sitesi'nde bulunan ... ve ... nolu yerlerin gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonu Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; vali adına vali yardımcısının oluruyla tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Onyedinci Dairesinin 11/04/2016 tarih ve E:2015/7360, K:2016/2612 sayılı kararıyla onanması, karar düzeltme aşamasında Danıştay Onuncu Dairesinin 26/12/2019 tarih, E:2016/12251, K:2019/11076 sayılı kararıyla, vali yardımcılarının valilerin tayin ve tesbit ettiği işlerde yardımcılığını yapabileceği, dava konusu işlemde bu yönüyle yetki yönünden hukuka aykırılık görülmediğinden işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken yetki yönünden hukuka aykırı olduğundan, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle bozulması üzerine, İdare Mahkemesince bozmaya uyularak uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle, dava konusu işlemin iptali yolunda temyize konu kararın verildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı ilk kararının uygulanması amacıyla davalı idare tarafından, Afyonkarahisar ili, İhsaniye İlçesi, … Kasabası … Sitesi'nde bulunan … nolu villada, gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle anılan yerin 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonu Başkanlığının … tarih ve … sayılı kararının Vali imzasıyla alındığı, anılan işlemin iptali istemiyle davacı tarafından 30/04/2012 tarihinde açılan davada; uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle, davacıya ait villada fuhuş yaptırıldığı hususunun sabit olduğu anlaşıldığından, sübuta eren fiilin karşılığı olarak söz konusu kapatma işleminde hukuka ve mevzuata aykırı bir durum bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddi yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, davacı tarafından temyiz edilmeksizin kesinleştiği, ayrıca, bakılan davada davalı idare tarafından dava dosyasına sunulan 14/04/2021 tarihli ek beyan dilekçesi ekindeki tapu kaydına göre, … no'lu bağımsız bölümün malikinin 24/04/2012 tarihi itibarıyla dava dışı H.A., bu tarihten önce ise dava dışı Erdal Soydan olduğu, yine anılan kimse tarafından, ... Sitesi'nde bulunan … nol'u villada, gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle anılan yerin 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonu Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle malik sıfatıyla açılan davada da; davanın reddi yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, davacı ... tarafından temyiz edilmeksizin kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davanın reddi yolunda verilen ve davacı tarafından temyiz edilmeksizin kesinleşen yukarıda belirtilen Mahkeme kararları ile davacının … no'lu bağımsız bölümde malik olmadığı hususları dikkate alınıp değerlendirilmeksizin, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/03/2024 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Dava, Afyonkarahisar ili, İhsaniye ilçesi, ... Kasabası Yaşam Sitesinde bulunan ... ve ... nolu bağımsız bölümlerde gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle anılan yerlerin 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar İli Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; Afyonkarahisar ili, İhsaniye ilçesi, ... Kasabası, ... Sitesi'nde bulunan ... ve ... nolu yerlerin gizli fuhuş yapıldığı tespit edildiğinden bahisle 2 ay süreyle kapatılmasına ilişkin Afyonkarahisar Zührevi Hastalıklar ve Fuhuşla Mücadele Komisyonu Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; vali adına vali yardımcısının oluruyla tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Onuncu Dairesinin 11/04/2016 tarih ve E:2015/7360, K:2016/2612 sayılı kararıyla onanması, karar düzeltme aşamasında aynı Dairenin 26/12/2019 tarih, E:2016/12251, K:2019/11076 sayılı kararıyla, vali yardımcılarının valilerin tayin ve tesbit ettiği işlerde yardımcılığını yapabileceği, dava konusu işlemde bu yönüyle yetki yönünden hukuka aykırılık görülmediğinden işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken yetki yönünden hukuka aykırı olduğundan, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle bozulması üzerine, İdare Mahkemesince bozmaya uyularak uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle, dava konusu işlemin iptali yolunda temyize konu kararın verildiği anlaşılmaktadır.
İdari işlemler, tesis edildikleri tarihteki hukuki koşullara göre tesis edilmek durumundadır. Açılan bir davada, idarenin işleminin, hukuka uygunluğunun denetimi yapılırken de dava konusu edilen idari işlemin tesis edildiği tarihteki koşulların incelenerek uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta, davalı idare tarafından, iptale ilişkin ilk mahkeme kararı doğrultusunda yetki unsuru yönünden hukuka aykırılık giderilerek kapatmaya ilişkin yeni bir idari işlem tesis edildiği, bu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen ve davacı tarafından temyiz edilmeksizin kesinleşen idare mahkemesi kararının, bakılan davada, Dairemizce temyize konu mahkeme kararının esasının incelenmesine hukuken bir engel olmadığından; temyize konu idare mahkemesi kararının esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluğun kararına katılmıyorum.