DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/9273 E.  ,  2023/6457 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/9273
Karar No : 2023/6457

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından işletilen açık otoparkın ruhsatının iptaline ilişkin … tarih ve … sayılı işlem ile faaliyetten men kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K: … sayılı kararda; davacı tarafından işletilen açık otoparka 03/06/2016 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatının tanzim edildiği, 18/11/2016 tarihinde yapılan denetimde, söz konusu alana taşınabilir koyteyner konulduğunun tespit edildiği ve yapı tatil tutanağı düzenlendiği, Arnavutköy Belediyesi tarafından durumun İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bildirilmesi üzerine otoparkın çalışma ruhsatının iptal edildiği, konunun, izinsiz yerlerin yıkılması durumunda o işyerindeki faaliyetin sürdürülüp sürdürülemeyeceği noktasında değerlendirilmesi gerektiği, konteyner kullanımının otopark işletmesi için zorunululuk arzetmediği, imara ilişkin düzenlemeler işyeri açma ve çalışma ruhsatında kriter olarak belirlenmiş olsa da sözü geçen aykırılığın işyerinin bütününe (otoparka) yönelik olmadığı gibi çalışma prensiplerine etki etmeyeceği gerçeği karşısında işyeri açma ve çalışma ruhsatının doğrudan iptal edilerek işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacıya çalışma ruhsatı verildiği ancak kaçak yapı yapıldığının tespiti üzerine hatanın giderilmesi için onbeş gün süre verildiği, verilen süre içerisinde aykırılıklar giderilmediğinden, ruhsatının iptal edildiği, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 4. maddesinde, "3 üncü maddede belirtilen merciler, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde aşağıda öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alırlar.
a) İnsan sağlığına zarar vermemek,
b) Çevre kirliliğine yol açmamak,
c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak."; 6. maddesinde, " İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, 3 üncü maddede belirtilen merciler tarafından ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ruhsatın veriliş tarihini izleyen bir ay içinde kontrol ettirilirler. Bu süre içinde kontrol ettirilmemesi halinde, ilgili, çalışma ruhsatı almış sayılır ve kontrol görevini süresinde yerine getirmeyen kamu görevlileri hakkında yasal hükümler uygulanır.
Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4 üncü maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde; verilmiş olan ruhsat, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılır." kuralına yer verilmiştir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinde,
"İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanunî işlem yapılır.
İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir.
Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır. Ayrıca ilgililerin yalan, yanlış ve yanıltıcı beyanı varsa haklarında kanunî işlem yapılır." düzenlemesi getirilmiştir.
Dosyasının incelenmesinden; davacıya ait işyerinin 03/06/2016 tarihli "açık otopark" ruhsatının olduğu, 18/11/2016 tarihli denetimde, söz konusu alana taşınabilir koyteyner konulduğunun tespit edildiği ve yapı tatil tutanağı düzenlendiği, Arnavutköy Belediyesi tarafından durumun İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bildirilerek davacı şirkete ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının geçerliliğinin değerlendirilmesinin istenmesi üzerine Büyükşehir Belediyesi'nin 10/02/2017 tarih ve 26889 sayılı yazısı ile davacıya imara aykırılıkların 15 günlük sürede gidirilmesi ihtarının yapıldığı, davacı tarafından Arnavutköy İlçe Belediyesi'ne 24/02/2017 tarihinde gerekli izinlerin verilmesi amacıyla başvurulduğu, 15 günlük süre içinde imara aykırılığın giderildiğine dair İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne müracaatta bulunulmadığından bahisle çalışma ruhsatının iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü uyarınca; işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde öncelikle ilgiliye tespit edilen noksanlıkların giderilmesi için 15 günlük süre verilmesi gerekmekte olup verilen sürenin sonunda bildirilen noksanlıkların giderilmediğinin tespit edilmesi halinde; ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılabilecektir.
Bakılan davada, davalı idarece tespit edilen eksikliklerin giderilip giderilmediği, işyerinde yapılan ikinci bir denetimle tespit edilmeden, verilen süre sonunda idareye başvuru yapılmamasının eksiklikleri giderilmemesi olarak kabul edilerek ruhsatın iptal edildiği, uygulanması gereken yasal prosedürler izlenmeksizin tesis edilen dava konusu işlemlerde bu nedenle hukuka uyarlık bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 22/11/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.