DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/8617 E.  ,  2023/5125 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8617
Karar No : 2023/5125

TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI): … Organizasyon ve Danışmanlık Hizmetleri Turizm Gıda Basın Yayın Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ankara İli, Çankaya İlçesi, … Caddesi No:… adresinde 2. sınıf içkili lokanta ruhsatlı işyerinde, ruhsat harici canlı müzik yayını yapıldığı ve çalışan personelin yaka kartı takmadığından bahisle ruhsat dışı faaliyetin kaldırılıncaya kadar işyerinin faaliyetten men edilmesine ve 2559 sayılı Kanun uyarınca 1.113,00-TL idari para cezasının uygulanmasına dair … tarih ve … sayılı encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirket tarafından canlı müzik faaliyeti için davalı idareye başvurulduğu, idarece 27/05/2016 tarihinde yapılan denetimde eksikliklerin giderilmesi için 30 gün süre verildiği, bu süre dolmadan 01/06/2016 tarihinde yapılan denetimde ruhsat harici canlı müzik yayını yapıldığı gerekçesiyle ruhsat dışı faaliyetin kaldırılıncaya kadar işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; izinsiz canlı müzik yayını yapılmasının yalnızca idari para cezası yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunması, faaliyetten men yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunmaması sebebiyle, canlı müzik izin belgesi olmaksızın canlı müzik yayını yapıldığından bahisle, davacının işletmekte olduğu lokanta faaliyet konulu işyerinin, Anayasal bir hak olan çalışma hakkını engelleyecek şekilde faaliyetten men edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davalı istinaf başvurusunun gerekçeli olarak kısmen reddine, para cezası yönünden kısmen incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı şirkete eksikliklerin giderilmesi için süre verildiği, ilgili yönetmeliğe göre işlem tesis edildiği ve işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
Dosyanın incelenmesinden; İdare Mahkemesince idarece 27/05/2016 tarihinde yapılan denetimde eksikliklerin giderilmesi için 30 gün süre verildiği, bu süre dolmadan 01/06/2016 tarihinde yapılan denetimde ruhsat harici canlı müzik yayını yapıldığı gerekçesiyle ruhsat dışı faaliyetin kaldırılıncaya kadar işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin dava konusu encümen kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verildiği, davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine istinaf dairesi tarafından, izinsiz canlı müzik yayını yapılmasının yalnızca idari para cezası yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunması, faaliyetten men yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunmaması sebebiyle işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle İdare Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak kısmen reddine, para cezası yönünden kısmen incelenmeksizin reddine karar verildiği görülmektedir.
Aleyhe hüküm verme yasağı uygulamada, kanun yoluna başvuran taraf aleyhine sonuç verici düzeltmelerin yapılmaması veya kurulacak yeni hükümde başvuran aleyhine olacak ilk hükümden daha ağır hüküm verilmemesi şeklinde tanımlanmaktadır. Bu ilkenin amacı mahkemece verilen kararın aleyhine bozulabileceği yahut aleyhe değiştirilebileceğini düşünen tarafın istinaf ya da temyiz yoluna başvurmaktan kaçınmasının önüne geçmek ve kanun yoluna başvurma hakkını kullanabilmesini sağlamaktır. Aleyhe hüküm verme yasağı olarak adlandırılan ve yerleşik yargı kararlarında da yer bulan bu kuralın, ilgililerin ihlal edildiğini düşündükleri haklarını korumak amacıyla herhangi bir endişe taşımaksızın dava açabilmelerini ve kanun yollarına başvurabilmelerini sağlamaya yönelik bir uygulama niteliği taşıdığından, Anayasanın 36. maddesinde ifade edilen hak arama hürriyetini temin eden bir yönü de bulunmaktadır. Diğer bir ifadeyle ilgililerin içinde bulunduğu hukuki durumunun ağırlaşmasına yol açacak biçimde yargı kararı verilmesi hak arama hürriyetinin etkin kullanımını engelleyecek, dolayısıyla adil yargılama hakkının ihlaline neden olacaktır.
Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesince her ne kadar canlı müzik izin belgesi olmadan canlı müzik yayını yapılmasının yalnızca idari para cezası yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunması, faaliyetten men yaptırımını gerektiren eylemler arasında bulunmaması sebebiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiş ise de aleyhe hüküm verme yasağı kapsamında mahkemece verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ancak açıklama eklenmek suretiyle reddine karar verilmesi gerekirken kanun yoluna başvuran taraf aleyhine mevcut hukuki durumdan daha ağır sonuç doğuracak gerekçeyle karar verilmesinde hukuki isabet, istinaf başvurusunun reddi yolundaki kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/09/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.