DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/13529 E.  ,  2023/6304 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/13529
Karar No : 2023/6304

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Mağazaları Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : 1- ... Belediye Başkanlığı
2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma Ücret Tarifesinin belirlenmesine ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının "marketler" başlığı altında yer alan kısımlarının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda; davanın; Manisa ili, Turgutlu ilçesinde, 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma ücretlerinin belirlenmesine ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin 06/10/2020 tarih ve 64 sayılı kararının iptali istemiyle açıldığı, UYAP sistemi üzerinden yapılan incelemede, 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma Tarife Ücretlerinin kabulüne ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının "marketler" başlığı altında yer alan kısımlarının iptali istemiyle ... İdare Mahkemesinin E:... sayısına kayden açılan davada, söz konusu meclis kararının dava konusu edilen "marketlere" ilişkin kısımlarının ... tarih ve K:... sayılı karar ile iptal edildiğinin görüldüğü, uyuşmazlıkta kesin ve yürütülmesi gerekli olan bir idari işlemin dava açma tarihi itibarıyla mevcut olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği, işbu davanın açıldığı 03/10/2022 tarihinde dava konusu işlemin iptal edilmesi sebebi ile hukuk aleminden kalktığı ve iptal davasına konu edilebilecek bir işlem bulunmadığı görüldüğünden, bu aşamada yargı merciince incelenebilecek ve dava konusu edilebilecek bir işlem bulunmaması sebebi ile işbu davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılarak, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 15-1/b maddesi uyarınca, davanın incelenmeksizin reddine, yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davanın esastan incelenmesi gerektiği, ... İdare Mahkemesince aynı işlem için verilen iptal kararının kesinleşip kesinleşmediği hakkında bir inceleme yapılmadığı, söz konusu iptal kararının taraflarınca bilinmesinin mümkün olmadığı, dava konusu işlemden kendilerine gönderilen su faturaları ile haberdar oldukları, idarenin davanın açılmasına sebebiyet verdiği, yargılama giderlerinin idarenin üzerinde bırakılması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacı şirketin, Atatürk Eski Manisa Yolu Koşukırın ... Turgutlu Manisa adresinde bulunan bulunan mağazasından su faturası ile katı atık ücreti talep edilmesi üzerine, talep edilen katı atık ücretinin dayanağı olan, 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma Ücret Tarifesinin belirlenmesine ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının "marketler" başlığı altında yer alan kısımın iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari yargı yerlerinde açılmış iptal davalarına konu işlemlerin; idari davaya konu olmaları durumunda İdare Mahkemesince iptal edilmesi ya da idarece iptal edilmesi, geri alınması ve değiştirilmesi halinde; davanın konusuz kaldığının kabulünün gerekeceği açıktır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davanın, Manisa ili, Turgutlu ilçesinde, 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma ücretlerinin belirlenmesine ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açıldığı, aynı idari işlemin iptali istemiyle dava dışı ... Ticaret A.Ş. tarafından açılan davada, ... İdare Mahkemesince verilen ... gün ve E:... , K:... sayılı kararla, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararıyla reddedildiği, istinaf incelemesi neticesinde verilen kararın temyiz edilmesi üzerine de Dairemizin 15/11/2023 tarihli, E:2023/12059, K:2023/6303 sayılı kararıyla onanarak, dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararının 15/11/2023 tarihinde kesinleştiği görülmektedir.
Davacının iptalini istediği, 2021 yılı Evsel Katı Atık Toplama ve Taşıma ücretlerinin belirlenmesine ilişkin Turgutlu Belediye Meclisinin 06/10/2020 tarih ve 64 sayılı kararından, su faturalarına yansıtılan bedel ile haberdar olmak suretiyle huzurda görülen davayı açtığı sabit olduğundan, henüz kesinleşmeyen iptal kararı dikkate alınmak suretiyle, dava konusu işlemin, dava tarihinden önce İdare Mahkemesince iptal edildiği, davanın açıldığı tarihte mevcut olmayan idari işlemle ilgili olarak yargısal inceleme yapılmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle incelenmeksizin ret kararı verilmiş ise de, oluşan hukuki duruma göre, hakkında verilen iptal kararı kesinleşen idari işleme karşı mükerrer açılan iş bu dosyada görülen davada, karar verilmesine yer olmadığı şeklinde karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin hukuk aileminden kalktığı belirtilerek davanın incelenmeksizin reddi yolunda verilen kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, davanın açıldığı tarihteki hukuki duruma göre davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet vermesi nedeniyle, bozma kararı üzerine İdare Mahkemesince yapılacak yargılamada, yargılama giderleri ile vekalet ücretine ilişkin değerlendirmenin Mahkemesince yeniden yapılacağı tabiidir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 15/11/2023 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.