DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/13478 E.  ,  2024/618 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/13478
Karar No : 2024/618

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Eskişehir İli, Mihalgazi İlçesi sınırlarında RN: … ER: … numaralı ruhsat sahasında yapılması planlanan "I-B Grubu Seramik Sanayiinde Kullanılan ve Diğer Gruplarda Yer Almayan Kayaç ve Kırma ve Eleme Tesisi" projesi ile ilgili olarak "ÇED (Çevresel Etki Değerlendirmesi) Gereklidir" kararı verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istemiyle … İdare Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada, Mahkemenin … tarih ve E: …, K: … sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine, Mahkeme kararının ifası amacıyla yeniden başlatılan inceleme ve değerlendirme sürecinde, ruhsat alanı kotlarında Eskişehir Su ve Kanalizasyon İdaresine ait Mihalgazi İlçesi, … Mahallesi ve Kaplıcalar Bölgesi içme suyu depolarına giden kaynakların bulunduğu, ÇED alanının mevcut kaynaklara yakınlığı nedeniyle yapılacak çalışmaların içme suyu kaynaklarının beslenme alanını ve rejimini olumsuz yönde etkileyeceği belirtilerek söz konusu projenin uygun bulunmadığı yönündeki … tarih ve … sayılı Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığının görüşü dikkate alınarak, söz konusu projenin "Çevrimiçi ÇED Süreci Yönetim Sistemi (e-ÇED)" üzerinden iptal edilerek, sürecin sonlandırılmasına ilişkin Eskişehir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen kararda; Eskişehir Valiliği Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı "ÇED Gereklidir" kararının iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen Mahkemenin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının gerekçeli onanmasına ilişkin Danıştay Altıncı Dairesinin 09/05/2023 tarih ve E:2023/1372, K:2023/4539 sayılı kararında yer alan gerekçeler ile dava dosyasında yer alan tüm bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; (önceki aşamalarda söz konusu projeyle ilgili Eskişehir Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü görüşünün de olduğu dikkate alınarak) davalı idarece projenin etkilerinin 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu çerçevesinde değerlendirilmesi suretiyle ilgili alanda nasıl bir turizm yapılacağı husususun açık ve net şekilde ortaya konulmak suretiyle, şayet proje alanına ilişkin daha sonra olumsuz görüşlere yer verildiyse bu iddiaların gerçekliği araştırılmak ve bu konuda bir çalışma yapılması istenmek ve yine projenin yapılacağı alana ve bu alanın etki alanlarına ilişkin olarak Eskişehir Su ve Kanalizasyon İdaresine ait Mihalgazi, … Mahallesi ve Kaplıcalar Bölgesi içme suyu depolarına giden kaynakların bulunup bulunmadığı, şayet bulunuyorsa ÇED alanının mevcut kaynaklara yakınlığı nedeniyle yapılacak çalışmaların içme suyu kaynaklarının beslenme alanını ve rejimini olumsuz yönde etkileyip etkilemeyeceği hususlarının gerçekliği araştırılmak ve bu konuda bir çalışma yapılması istenmek suretiyle bir karar alınması gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak ve Mahkemece verilen önceki anılan iptal kararının gereği yerine getirilmeksizin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, usule ilişkin olarak davanın süresinde açılmadığı; esasa ilişkin, olarak Mahkeme kararının gereğinin yerine getirilmesi amacıyla proje hakkında ilgili olabilecek tüm kurumlardan görüş talep edildiği, Eskişehir Valiliği İl Kültür ve Turizm Müdürlüğünce daha önceki kurum görüşü değiştirilmeyerek, projenin 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca uygun görülmediğinin belirtildiği, ancak bu görüşe dayanılarak tesis edilen işlem Mahkemece iptal edildiğinden, yeniden değerlendirme aşamasında bu görüşün dikkate alınmadığı, ancak bu defa proje ile ilgili olarak Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığınca olumsuz görüş verilmesi nedeniyle sürecin sonlandırılmasına ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği, ÇED Yönetmeliğinde kurum görüşleriyle ilgili ayrıca bir inceleme yapılması ile ilgili bir kuralın bulunmadığı, böyle bir incelemenin Mahkemece yapılması gerektiği halde yapılmayarak eksik inceleme ile karar verildiği belirtilerek, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 25/01/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.