DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2023/12391 E.  ,  2023/5747 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/12391
Karar No : 2023/5747

TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …

2- MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) … Termik Enerji Üretim Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ….

KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- …
2- …
3- … Derneği
4- …
5- …
6- …
7- …
8- …
9- …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Muğla ili, Yatağan ilçesi, … Mahallesinde Yatağan Termik Enerji Üretim Anonim Şirketi tarafından yapılması planlanan "… İşletme Ruhsat Numaralı Turgut Yeraltı Kömür İşletmesi" projesi hakkında 25/11/2014 tarih ve 29186 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'nin 14. maddesi uyarınca Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünce verilen … tarihli ve … sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Olumlu Kararı"nın iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dava dosyası ile ...İdare Mahkemesinin E:… sayılı dava dosyasının birlikte incelenmesinden; işbu davada iptali talep edilen ve Yatağan Termik Enerji Üretim A.Ş. tarafından yapılması planlanan … işletme ruhsat numaralı "Turgut Yeraltı Kömür İşletmesi Projesi" için davalı idarece verilen … tarihli, … sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararının iptali istemiyle, …. İdare Mahkemesinin E:… sayılı dava dosyasında da dava açıldığı; söz konusu dava dosyasında mahallinde yaptırılan keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınarak, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünce verilen … tarihli ve … sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Olumlu Kararı"nın iptaline karar verildiği; bu nedenle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 1- Davalı tarafından; nihai ÇED raporunda, 5403 sayılı Kanun uyarınca tarım dışı kullanım izninin alınacağına yönelik taahhüde yer verildiği, 3573 sayılı Kanun uyarınca kimyevi atık bırakan, toz ve duman çıkaran tesis yapılamayacağı, projenin yükleme boşaltma işlemleri dahil toz çıkaran tüm ünitelerinin kapalı alana inşa edileceği, diğer taraftan nakliye faaliyetleri gibi faaliyetler kapsamında meydana gelebilecek toz emisyonlarının azaltılmasına yönelik gerekli tedbirlere nihai ÇED raporunda yer verildiği; bilirkişi raporunun yer altı su modeli ve tasman etkisine yönelik değerlendirmelerin yerinde olmadığı, bu konuda ilgili kurumların olumlu görüşlerinin bulunduğu ileri sürülmektedir.

2- Davalı yanında müdahil tarafından; ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararının henüz kesinleşmediği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu; bu nedenle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının Dairemiz kararında belirtilen gerekçe doğrultusunda bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin Üye …'in 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İvedi yargılama usulü" başlıklı 20/A maddesinin (i) bendi uyarınca Dairemizce keşif ve bilirkişi incelemesinin yaptırılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği yolundaki usule ilişkin azlık oyuna karşın, Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinin yeterli olmaması nedeniyle maddi olay açıklığa kavuşturulmadığından bu aşamada temyiz isteminin esasının görüşülemeyeceği sonucuna varılarak, gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Muğla ili, Yatağan ilçesi, … Mahallesinde Yatağan Termik Enerji Üretim Anonim Şirketi tarafından yapılması planlanan "… İşletme Ruhsat Numaralı Turgut Yeraltı Kömür İşletmesi" projesi hakkında 25/11/2014 tarih ve 29186 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği'nin 14. maddesi uyarınca Çevre ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğünce … tarihli ve … sayılı "Çevresel Etki Değerlendirmesi Olumlu" kararı verilmiştir.
Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava dosyasının ve Dairemizin E:2023/12414 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; temyize konu İdare Mahkemesi kararında belirtilen ve aynı işlemin iptali istemiyle görülen davada, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararının, Dairemizin 26/10/2023 tarih ve E:2023/12414, K:2023/5746 sayılı kararıyla bozulduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda; İdare Mahkemesince, söz konusu bozma kararında belirtilen gerekçeler de dikkate alınmak suretiyle, uyuşmazlık konusu işlem hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 20/A-2-(i) maddesi uyarınca, kesin olarak, 26/10/2023 tarihinde usulde oyçokluğu, esasta oybirliğiyle karar verildi.