DANIŞTAY 2. DAIRE

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2023/6919 E.  ,  2024/159 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/6919
Karar No : 2024/159

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:... , K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Konya Ereğli Polis Meslek Eğitim Merkezinde (POMEM) öğrenci olan davacı tarafından, ilgili Kanun Hükmünde Kararnameler ile kapatılan askeri okullardan ilişiği kesilenlerin Polis Akademisi Başkanlığına bağlı eğitim kurumlarından ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Yönetim Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararı uyarınca okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işlemi ile yapılan eğitim masrafları için 2.326,96 TL borç çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:... , K:... sayılı kararıyla; gerek POMEM’lere başvuru yapacak adaylarda aranacak şart ve niteliklerin gerekse de adayların okuldan ayrılması ile çıkarılmasına neden olabilecek hallerin ilgili düzenlemelerde ayrıntılı olarak yer aldığı, dava konusu işlemin ve dayanak Akademi Yönetim Kurulu kararında yer alan gerekçenin sayılan durum ve şartların hiçbirine uymadığı, diğer bir ifadeyle yasal bir dayanağının bulunmadığı, davacı hakkında bunun aksine yönelik bir bilgi ve belgenin davalı idarece dosyaya sunulmadığı, Akademi Yönetim Kurulunun kanuni görevleri arasında dava konusu işleme yetki veren bir hükmün bulunmadığı, davacının FETÖ/PDY yapılanmasına herhangi bir irtibatı veya iltisakının bulunması halinde ilişiğinin kesileceği tabi olmakla birlikte, yalnızca menfur darbe girişimi ertesinde Türk Silahlı Kuvvetlerinin yeniden yapılandırılması sürecinde kapatılan askeri okullarda eğitim aldığı gerekçesiyle eğitim görmekte olduğu Polis Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, davacı hakkında Eğitim Merkezi Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı kararı sonrası ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığının 30/01/2017 tarihli işlemi hukuka aykırı bulunduğundan, yapılan eğitim masrafları için 2.326,96 TL borç çıkarılmasına ilişkin işlemde de hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemler iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; kesin kayıt işlemi yapılırken SGK kayıtlarında davacının, 15 Temmuz 2016 tarihinde başarısız darbe girişimi sonrası ilgili Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan askeri okulla ilişiğinin kesildiğinin belirlendiği, Polis Akademisi Yönetim Kurulunca bu durumdaki öğrencilerin okuldan ilişiğinin kesilmesine karar verildiği, bu karara istinaden tesis edilen dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulunun 03/11/2023 günlü, E:2023/85, K:2023/122 sayılı kararı ile Dairemize gönderilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacının, Konya Ereğli Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğüne 18. dönem POMEM öğrencisi olarak planlamasının yapıldığı, daha sonra Polis Akademisi Yönetim Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararı ile 15 Temmuz 2016 darbe girişimi sonrası ilgili Kanun Hükmünde Kararnamelerle kapatılan askeri okullardan ilişiği kesilen öğrencilerin Polis Akademisi Başkanlığına bağlı eğitim kurumlarından ilişiğinin kesilmesine karar verildiği, bu kapsamda SGK veri girişleri yapılırken davacının da kapatılan askeri okullarla ilişkilendirildiğinin görülmesi üzerine Polis Akademisi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işlemiyla okuldan ilişiğinin kesildiği, bu işlem ve yapılan eğitim masrafları için 2.326,96 TL borç çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki mevzuat incelendiğinde;
211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu'nun 3. maddesinde "askeri öğrenci", subay, askeri memur veya astsubay yetiştirilmek üzere muhtelif okul ve üniversitelerde okuyan ve resmi bir kıyafet taşıyan öğrenciler olarak tanımlanmıştır.
27/04/2002 günlü, 24738 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sözleşmeli Subay ve Astsubay Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, "Bu Yönetmelikte geçen;
a) Ön sözleşme: Türk Silahlı Kuvvetleri birlik, karargâh, kurum ve kuruluşları ile sözleşmeli subay veya sözleşmeli astsubay adayları arasında; askerî eğitime alınmaları konusunda yapılan ve askerî eğitim dönemi başlangıcı ile subaylık veya astsubaylık nasıp kararnamesinin onay tarihine kadar geçecek süreyi kapsayan sözleşmeyi,
b) Sözleşme: Türk Silahlı Kuvvetleri birlik, karargah, kurum ve kuruluşları ile sözleşmeli subay veya astsubay adaylarından askeri eğitimi başarı ile tamamlayanlar arasında yapılan ve üç yıldan az, dokuz yıldan fazla olmamak üzere hizmet yükümlülüğü getiren, örneğine göre hazırlanmış ve taraflarca imzalanmış olan yazılı bir belgeyi,
c) Sözleşmeli Subay/Astsubay Aday Adayı: Sözleşmeli subay veya astsubay adayı olmak için müracaat etmiş ancak henüz kendileriyle ön sözleşme yapılmamış olanları,
...
d) Sözleşmeli Astsubay Adayı: Sözleşmeli astsubay yetiştirilmek amacıyla ön sözleşme yapılarak askeri eğitime alınanları,
f) Sözleşmeli Astsubay: Bu Yönetmelikte öngörülen esaslara göre, kendileri ile sözleşme yapılarak astsubay nasbedilen astsubay çavuş, astsubay kıdemli çavuş, astsubay üstçavuş ve astsubay kıdemli üstçavuş rütbelerini haiz astsubayları,
g) Askerî eğitim: Sözleşmeli subay ve sözleşmeli astsubay adaylarına okul, kurum, sınıf okulu, kıtalar veya eğitim merkezlerinde yaptırılacak olan temel askerlik ile subaylık veya astsubaylık anlayışı kazandırma eğitimini, ... " hükmü yer almaktadır.
21/06/2007 günlü, 26559 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türk Silahlı Kuvvetleri Sınıf Okulları/Eğitim Merkezi Komutanlıkları Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "öğrenci", Sınıf okulları/eğitim merkezi komutanlıklarında rütbesiz olarak temel askerlik eğitimine tabi tutulan ve/veya okuyan Türk Silahlı Kuvvetleri mensubu askeri personel ile Askeri Eğitim ve İşbirliği Anlaşmaları kapsamında eğitim verilen dost ve müttefik ülkelerin personeli; "kursiyer" ise, "sınıf okulları/eğitim merkezi komutanlıklarında subay/astsubay temel eğitim-öğretimine ve açılan her çeşit kurslara iştirak eden subay, sözleşmeli subay ... " olarak; "sözleşmeli subay/astsubay adayı", "Türk Silahlı Kuvvetlerinde sözleşmeli subay veya sözleşmeli astsubay olarak yetiştirilmek üzere kendileri ile ön sözleşme yapılarak askeri eğitime alınanların sözleşmeli subay/astsubay nasbedilinceye kadar sahip oldukları statü" olarak ifade edilmiştir.
Dış Kaynaktan Muvazzaf Astsubay Temin Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde, "Muvazzaf Astsubay Adayı", kendi nam ve hesabına fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokullarını bitirenlerden Türk Silahlı Kuvvetlerinde muvazzaf astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik ve muvazzaf astsubaylık anlayışı kazandırma eğitimine alınanlar olarak; "Temel Askerlik ve Muvazzaf Astsubaylık Anlayışı Kazandırma Eğitimi" ise muvazzaf astsubay adaylarına verilecek temel askerlik eğitimi ile onlara muvazzaf astsubaylık anlayışını kazandırmak amacıyla yaptırılacak eğitim olarak tanımlanmıştır.
06/06/2015 günlü, 29378 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin 8. maddesinde; Polis Meslek Eğitim Merkezlerine başvuru yapacak adaylarda aranılacak şartlar sayılmış; aynı Yönetmeliğin 21. maddesi ise; "Adaylar, intibak eğitiminin herhangi bir aşamasında POMEM Müdürlüğüne yazılı başvuruları ile POMEM’den çıkma isteklerini bildirerek ayrılabilirler. Çıkan adayların geri dönme istekleri kabul edilmez. Sağlık Yönetmeliği hükümleri hariç, POMEM’den çıkarılan adaylar bir daha POMEM giriş sınavlarına başvuruda bulunamazlar. Bu durum, çıkarılan adaylara yazılı olarak tebliğ edilir. 8 inci maddede sayılan nitelikleri taşımadıkları anlaşılan adayların ilişikleri, POMEM Müdürünün teklifi ve Başkanın onayıyla kesilir. POMEM’den çıkan veya çıkarılan adaylar, eğitim-öğretimin başlangıcına kadar yapılan masraflardan sorumlu tutulmazlar." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dosyanın incelenmesinden; davacının Konya Ereğli Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde öğrenci olmadan önce Astsubay Temel Askerlik ve Astsubaylık Anlayışı Kazandırma (ASTTASAK) kursuna kursiyer olarak girmeye hak kazandığı, davacının 26/08/2016 tarihinde ASTTASAK'da kurs eğitimini tamamladığı görülmekte olup, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre statüsünün askeri okul öğrencisi değil ASTTASAK kursiyeri olduğu anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta; davacının başarısız darbe girişimi sonrasında ilgili Kanun Hükmünde Kararnamelerle kapatılan askeri okullardan ilişiği kesilen askeri öğrenci statüsünde olmadığı, ASTTASAK kursiyeri olarak eğitimini tamamlayan kişi konumunda bulunduğu ve Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin adaylarda aranılacak nitelikleri düzenleyen 8. maddesinde ve diğer ilgili mevzuatta, davacının konumunda bulunan öğrenci adaylarının öğrencilik statüsünün sonlandırılmasına ilişkin bir düzenlemeye yer verilmediği göz önünde bulundurulduğunda; Polis Meslek Eğitim Merkezi sınavlarına girerek başarılı olan ve geçici kaydı yapılarak intibak eğitimini tamamlayan davacı hakkında, davalı idarece Polis Meslek Eğitim Merkezine giriş koşullarını taşımadığı ya da kaybettiğine ilişkin mevzuata uygun şekilde yapılacak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucuna göre herhangi bir somut tespit yapılmaksızın sadece ilgili Kanun Hükmünde Kararnameler ile kapatılan askeri okullardan ilişiğinin kesilmiş olduğundan bahisle, dava konusu işlemin tesis edildiği anlaşıldığından, davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin davalı idare işleminde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan; davacının statüsünün "askeri okul öğrencisi" değil, "ASTTASAK kursiyeri" olduğu göz önünde bulundurulduğunda, kapatılan askeri okullardan ilişiği kesilen askeri öğrencilere ilişkin Polis Akademisi Başkanlığı Akademi Yönetim Kurulunun ... günlü, .. sayılı kararının davacıya uygulanma olanağı bulunmadığı da açıktır.
Bu durumda; dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 09/01/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.