DANIŞTAY 13. DAIRE

Danıştay 13. Daire Başkanlığı         2021/5186 E.  ,  2023/3881 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/5186
Karar No:2023/3881

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:2021/1644 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Makine Kimya Endüstrisi Silah Fabrikası Müdürlüğü'nce 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 3. maddesinin (g) bendi kapsamında 12/02/2019 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen '4.000 adet MPT-76 Taşıma Sandığı' ihalesi üzerinde kalan davacı şirket tarafından, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 25. maddesinin (b) bendinde düzenlenen yasak fiil ve davranışlarda bulunulduğundan bahisle anılan Kanun'un 26. maddesi uyarınca 2 (iki) yıl süreyle bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 08/07/2020 tarih ve 31179 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; Makine Kimya Endüstrisi Silah Fabrikası Müdürlüğü'nce '4.000 adet MPT-76 Taşıma Sandığı' ihalesinin davacı şirket üzerinde kalması akabinde 18/03/2019 tarihinde imzalan sözleşmenin teslimi sürecine geçildiği, dava dışı Güvenli Yaşam Savunma Havacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Makine Kimya Endüstrisi Silah Fabrikası Müdürlüğü'ne sunulan 28/11/2019 tarihli başvuruda, sandık ve çanta alımlarına dair teknik şartnamede istenilen STANAG testler için Mersin Üniversitesi de dahil olmak üzere bazı üniversitelere talepte bulundukları halde verilen cevaplarda söz konusu testlerin yapılacağı gerekli cihaz ve ekipmanın bulunmadığından dolayı yapılamayacağı şeklinde olumsuz cevap aldıkları, davacı şirketin sunduğu test sonuçlarını gösterir belgenin resmiyet ile ilgisinin olmadığı ve sahte olduğu iddialarına yer verildiğinden söz konusu hususun araştırıldığı, bu kapsamda Makine Kimya Endüstrisi Silah Fabrikası Müdürlüğü'nce davacı şirketten belgenin teyidinin alınarak fabrika müdürlüğüne teslim edilmesinin istenildiği, davacı şirketçe verilen cevapta söz konusu test belgelerinin elektronik imzalı olduğu ve test sonuçlarına Mersin Üniversitesi'nin resmi belge sorgulama sisteminden ulaşabileceğinin ifade edildiği, Mersin Üniversitesi'nden söz konusu test uygunluk belgesindeki testleri yapma kabiliyeti ve yetkisinin olup olmadığı ve verilen test uygunluk belgesinin Üniversite tarafından düzenlenip düzenlemediğinin sorulduğu, Mersin Üniversitesi Rektörlüğünce verilen cevapta test uygunluk belgesinde yer alan ilgili testlerin üniversitelerinde yapılamayacağı ve test uygunluk belgesini düzenleyen personel hakkında soruşturma açıldığı bilgisine yer verildiği,
Söz konusu olaya ilişkin test raporunu düzenleyen personel ile davacı şirketin ortağı hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nca resmi belgede sahtecilik suçundan yürütülen soruşturmanın devam ettiği, ayrıca, Mahkemenin 16/09/2020 tarihli ara kararı ile Mersin Üniversitesi Rektörlüğü'nden, davacı şirkete test uygunluk belgesi düzenleyen öğretim üyeleri hakkındaki disiplin soruşturmasının akıbeti ile disiplin soruşturma dosyasının bir örneğinin istenildiği, Mersin Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü'ne davacı şirket tarafından test ücreti için 2.000,00-TL yatırıldığı, Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü'nün … tarihli ve … sayılı yazısıyla teknik uygunluk raporunun davacı şirkete gönderildiği anlaşıldığından davacı şirketin söz konusu testi yaptırmak için yaptığı başvurusu ile teknik uygunluk raporunun istenildiği, gelen cevabi yazıda öğretim üyeleri Dr. H. M. ile Doç. Dr. B. B. B. hakkında henüz bir disiplin cezası verilmediği, ancak haklarında 28/08/2020 tarihli disiplin soruşturma raporunun düzenlendiği ve söz konusu raporda 'Görevin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak.' eylemine uyan fiillerinden dolayı uyarma cezası verilmesinin istenildiği, ayrıca davacı şirket tarafından 15/05/2019 tarihli dilekçe ile Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü'ne başvuruda bulunulduğu ve işlemlerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58. maddesine göre Mersin Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi'nce yapıldığının anlaşıldığı,
Öte yandan, dosya kapsamında yer alan Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi öğretim üyeleri Dr. H. M. ile Doç. Dr. B. B. B. hakkında soruşturmacı Prof. Dr. M. Y. tarafından düzenlenen 28/08/2020 tarihli disiplin soruşturma raporunda, "Nihai sonuç olarak; Test Uygunluk Belgesinin prosedüre tam anlamıyla uymadığı, özensiz ve eksik bir şekilde hazırladığının görüldüğü, bu noktada Öğretim Üyelerinin görevlerininin yerine getirme konusunda düzensiz davrandığından uyarma cezasının uygun görüldüğü " ifadelerine yer verildiği,
Sahtecilik suçlarının maddi ve fikri sahtecilik olarak ikiye ayrıldığı, maddi sahtecilik suçunun, belgenin düzenleyeni olarak görülen kişiden başka biri tarafından düzenlenmesi veya gerçek belgede değişiklik yapılması olduğu, fikri sahtecilikte, belgeyi düzenleyen olarak görünen kişi ile düzenleyen kişinin aynı olduğu, belgede değişiklik de yapılmadığı, ancak belgenin özüyle, fikri yapısı ve içeriği ile (tespit ettiği olgu veya vakıanın gerçekliğiyle) ilgili olarak içeriğinin gerçeği yansıtmaması olarak ifade edilen içerik sahteciliği olarak ifade edildiği,
Yasaklama işlemine dayanak alınan 'Sahte belge düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek' fiilinin mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar ışığında değerlendirilmesi sonucunda, davacı şirket tarafından sahte bir belgenin kullanıldığı hususunun davalı idarece açık ve net bir şekilde ortaya konulamadığı, zira davacı şirketin ibraz ettiği test uygunluk belgesinin şeklen sahih bir belge olduğu, davacı şirketin Mersin Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü'ne başvuruda bulunması neticesinde anılan belgenin usulüne uygun olarak Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü'nün … tarihli ve … sayılı yazısıyla davacı şirkete gönderildiği, bu sebeple test uygunluk belgesine maddi anlamda izafe edilebilecek bir sahtecilikten bahsedilemeyeceği, söz konusu raporun içeriğinin gerçeği yansıtmaması halinde ise fikri sahtecilik (içerik sahteciliği) durumunun söz konusu olacağı, ancak test uygunluk belgesi kapsamında yapılan testlerin sonucunun gerçeği yansıtmadığına ilişkin olarak davalı idarece yapılan herhangi bir tespit bulunmadığı gibi disiplin soruşturma raporunda da test sonuçlarının gerçeği yansıtmadığına dair bir tespite yer verilmediği, ayrıca dava dışı … Savunma Havacılık San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin şikayeti üzerine davacı şirket yetkilisi ve öğretim üyeleri hakkında yürütülen ceza soruşturmasının bulunmasının, ilgililer hakkında herhangi bir mahkumiyet kararı verilmediğinden tek başına belgenin içeriğinin sahte olduğunu ispatlamaya yeterli olmayacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacı şirketin sahte belge kullandığı hususunun davalı idarece ortaya konulmadığı anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, teknik şartnamede istenen STANAG testlerinin testin yaptırıldığı Mersin Üniversitesi tarafından gönderilen yazıda alt yapının anılan testleri yapmaya uygun olmadığının ifade edildiği, dosya kapsamında bulunan belgelerden de anlaşılacağı üzere bu testler için laboratuvar şartlarının sağlanması, laboratuvarın akredite edilmiş olması, testi uygulayacak cihazların kalibre edilmesi gibi şartların sağlanması gerektiği, buna karşın Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nce gönderilen yazıda TSE … standardına uygun TSE’den yetki almış laboratuvarın Türkiye'de bulunmadığı bilgisi de dikkate alındığında davacı şirketin belge alırken Mersin Üniversitesi'nin böyle bir laboratuvarı olmadığını bildiği, bu durumda aldığı belgenin sahih olmadığından haberdar olduğu, bilgisi dahilinde sahih olmayan belgeyi idareye sunan davacının 4735 sayılı Kanun'un 25/b maddesinden yasaklanmasında mevzuata aykırı bir durum bulunmadığı, ayrıca 492 sayılı Kanun'un 13/j. maddesi gereğince idarelerinin harçtan muaf olduğundan aleyhlerine harca hükmedilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 05/10/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.