DANIŞTAY 12. DAIRE

Danıştay 12. Daire Başkanlığı         2020/2338 E.  ,  2023/4609 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2020/2338
Karar No : 2023/4609

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kayseri 2'nci HİBM K.lığı Tekno. ve Ürt.K.lığı Tek.Ynt.Bşk.lığı İd.Ks.Per. ve İd.İşl.'nde astsubay olarak görev yapan davacının, Diyarbakır 2'nci Hv. İs. İnş. Tb. K.lığı'nda görev yaptığı sırada disiplinsizlik ve ahlaki nedenlerle hakkında tesis edilen Türk Silahlı Kuvvetlerinden re'sen ayırma işleminin iptali ile statü dışında geçirilen sürelere ilişkin özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararla; davacı aleyhine tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılan davada yapılan yargılama sonucunda, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, davacı tarafından yapılan karar düzeltme isteminin, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı ile reddedildiği, anılan karara karşı Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunulduğu, Anayasa Mahkemesi'nin ... tarih ve ... başvuru numaralı kararıyla davacının özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğine, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere kararın bir örneğinin Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Birinci Dairesine gönderilmesine karar verildiği, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'na 25/08/2017 tarih ve 30165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 694 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 36. maddesi ile eklenen geçici 45. maddesinin 8/b hükmü uyarınca, ... İdare Mahkemesinde yargılamaya devam olunduğu, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili ... İdare Mahkemesine gönderildiği, ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı yetkisizlik kararı sonucunda yetkili yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Danıştaya gönderildiği, Danıştay Onikinci Dairesinin 13/12/2017 tarih ve E:2017/3694, K:2017/6504 sayılı kararı ile yetkili yargı yerinin ... İdare Mahkemesi olduğuna karar verildiği, Anayasa Mahkemesinin davacının özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğine ilişkin belirtilen kararı üzerine, dava dosyası incelenerek verilen kararla; Anayasa Mahkemesi'nin ... tarih ve ... başvuru numaralı kararıyla davacının, Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılması ile sonuçlanan disiplin soruşturması sürecinde mesleki hayatını değil özel hayatını ilgilendiren iddialara yanıt vermek zorunda kaldığı, davacının mahremiyetine dair söz konusu hususların istihbarat faaliyeti kapsamında yürütülen sorgulamada davacının ifadesinden tespit edildiği, anılan istihbarat faaliyeti tespitine kadar bahse konu özel hayata ilişkin eylem ve davranışların davacının mesleğine yansımasının olmadığı, görevini aksattığı, disiplinsizliğinin bulunduğu yönünde herhangi bir somut tespitin bulunmadığı, tam aksine dava dosyasına sunulan belgelere göre davacının çalışmaları ve sicil durumunun başarılı olduğu, dolayısıyla ihtilaf konusu soruşturmanın kapsamının mesleki hayatın sınırlarının aştığı kanaatine varılarak özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiği sonucuna varılarak hak ihlaline karar verdiğinin görüldüğü, mesleki hayat çerçevesinde kişilerin özel hayatı hakkında sorgulanması ve bunun doğurduğu idari sonuçlar, buna ek olarak kişilerin davranış ve tutumları gerekçe gösterilerek görevden alınmalarının, özel hayatın gizliliğine yapılmış bir müdahale oluşturduğu, davacının, cinsel yaşamına ait unsurlar gerekçe gösterilerek TSK'den ilişiğinin kesilmesi işleminin, özel hayatın gizliliği hakkına bir müdahale olduğu, bu durumda, davacıya isnat edilen ve tümüyle davacının özel yaşamına ilişkin olan eylemlerin, davacının mesleki hayatı üzerindeki etkilerine dair yeterli ve ikna edici gerekçelerin belirtilmediği ve TSK'nin işleyişi üzerindeki etkisi ve risklerinin de açıklanmadığı, ayrıca davacının soruşturma usulünün hukuka aykırı yöntemler içerdiğine yönelik iddialarına da makul bir gerekçe ile yanıt verilmediği, ifadelerin alındığı koşulların detaylı şekilde incelenmediği hususları birlikte nazara alındığında davacının disiplinsizlik ve ahlaki nedenlerle hakkında tesis edilen dava konusu Türk Silahlı Kuvvetlerinden re'sen ayırma işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, davacının statü dışında geçirilen sürelere ilişkin parasal ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının tazminat talebinin kabulüne, yoksun kaldığı parasal haklarının kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hukuka ve mevzuata uygun olarak dava konusu işlemin tesis edildiği belirtilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı, usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Temyize konu kararın, "yoksun kaldığı parasal haklarının kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmı incelendiğinde;
Davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklara uygulanacak "yasal faizin başlangıç tarihi"nin, dava açma tarihi esas alınarak, bu tarihten itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte idarece davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken; söz konusu parasal hakların; "yoksun kaldığı parasal haklarının kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan, Bölge İdare Mahkemesi kararının, "Dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların, dava açma tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali ile davacının yoksun kaldığı parasal haklarının kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, hüküm fıkrasındaki "yoksun kaldığı parasal haklarının kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin ibaresinin, "dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların, dava açma tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" şeklinde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 09/10/2023 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.