DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2023/4590 E.  ,  2023/7865 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2023/4590
Karar No : 2023/7865

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı / …
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, maliki olduğu Bursa ili, Yıldırım ilçesi, … pafta, … ada, … sayılı parselde bulunan taşınmaz üzerine 122.276,37 TL'lik amme borcu nedeniyle haciz konulmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin, adli para cezaları, kabahat idari para cezaları ve diğer para cezaları borçlarına isabet eden kısmının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyen ya da tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağının davacıdan hissesi oranında tahsili amacıyla ödeme emirlerinin düzenlendiği, bu ödeme emirlerine karşı herhangi bir davanın açılmadığı anlaşıldığından, kesinleşen amme alacağının cebren tahsili amacıyla davacıya ait Bursa ili, Yıldırım ilçesi, … pafta, … ada, … sayılı parselde bulunan taşınmazı üzerine tesis edilen haciz işleminin 28.548,09 TL'lik kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, hacze konu tutarın 93.728,28 TL'lik kısmına yönelik ise Mahkemelerince yapılan ara kararı gereği gönderilen bilgi ve belgelerden taşınmaz üzerine konulan haczin 28.548,09 TL'lik tutar üzerinden devam ettiği, 93.728,28 TL'lik kısmının ise düzeltme suretiyle ortadan kaldırıldığı anlaşıldığından haczin bu kısmının konusunun kalmadığının anlaşıldığı, öte yandan; davacı vekili tarafından; asıl borçlu … Ayakkabıcılık Ltd. Şti.'nin, davacının ya da üçüncü kişilerin kimlik bilgileri kullanılarak sahte olarak kurulduğu yönündeki iddialarının araştırılmasına matuf müteaddit defalar verilen ara kararları gereği gönderilen bilgi ve belgelerden … Ayakkabıcılık Ltd. Şti.'nin davacı ve üçüncü kişilerin kimlik bilgileri kullanılarak sahte olarak kurulduğunu gösterir herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin bu yöndeki iddiasına itibar edilmediği gerekçesiyle dava konusu haciz işleminin 93.728,28 TL'lik kısmı yönünden davanın konusunun kalmaması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, 28.548,09 TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; olayda, para cezalarının asıl borçlusu olan … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin kimler tarafından kurulduğunun, iş ve işlemlerinin kimler tarafından yürütüldüğünün tespiti konusunda her türlü imkana sahip davalı idarece somut bir tespitin yapılmadığı, kimliğinin başkaları tarafından kullanıldığını ve kendisinin yıllarca yurt dışında kaldığını ileri süren davacının bu iddiasının doğru olmadığının, diğer bir deyişle söz konusu şirketin davacı tarafından kurulduğunun ve tahsil edilemeyen borçlarından sorumlu olduğunun ortaya konulmadığı, aksine davacının aynı şekilde borçlarından sorumlu tutulduğu … Tekstil İthalat San. Tic. Ltd. Şti.'nin davacının bilgisi dışında kurulduğunun Mahkemelerce kabul edilmesi, verilen mahkumiyet kararlarının iptal edilmiş olması, davacının haklılığını ispatlamaya yönelik savcılık soruşturmalarının zamanaşımı nedeniyle yapılamadığı hususları dikkate alındığında, söz konusu borçlardan sorumlu tutularak taşınmazına uygulanan dava konusu haciz işleminde hakkaniyete ve hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı dava konusu haciz işleminin 93.728,28 TL'lik kısmının konusunun kalmaması nedeniyle hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davanın hacze konu 28.548,09 TL'lik kısmın ise reddine yönelik kararın davanın kısmen reddine ilişkin kısmının kaldırılmasına, dava konusu işlemin 28.548,09 TL'lik kısmının iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, 6183 sayılı Kanun gereğince asıl amme borçlusundan tahsil edilemeyeceği tespit edilen ve davacının ortağı olduğu döneme ait bulunan kamu alacağı için davacı adına hissesi oranında ödeme emirleri düzenlenerek Kanuna uygun olarak takip başlatıldığı, davacının gayrimenkul kayıtlarına haciz tatbik edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının ortağı olduğu … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin … Asliye Ceza Mahkemesi kararları ile adli para cezaları, kabahat idari para cezaları ve diğer para cezaları ile cezalandırıldığı, söz konusu para cezalarının tahsili amacıyla şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin bir kısmının şirkete tebliğ edildiği, diğer kısmının muhatabın adresten taşınması nedeniyle ilanen tebliğe çıkartıldığı ancak ödeme emirlerine konu para cezalarının asıl borçlu şirketten tahsil edilemediği, şirket nezdinde yapılan mal varlığı araştırmasında da herhangi bir taşınır ve taşınmaz mal varlığının bulunmadığının görülmesi üzerine amme alacağının tahsili amacıyla şirket ortağı sıfatıyla davacı adına ödeme emirleri düzenlendiği, bu ödeme emirlerine karşı davacı tarafından süresi içerisinde dava açılmamasıyla kesinleşen amme alacaklarının tahsili amacıyla dava konusu işlemle davacının maliki olduğu Bursa ili, Yıldırım ilçesi, … pafta, … ada, … sayılı parselde bulunan taşınmazı üzerinde 122.276,37 TL meblağı içeren … tarih ve … sayılı haciz işleminin tesis edilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 35. maddesinde, limited şirket ortaklarının, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu oldukları ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulacakları kurala bağlanmıştır.
6183 sayılı Kanun’un 62. maddesinde, borçlunun mal bildiriminde gösterilen ve tahsil dairesince tespit edilen borçlu ve üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı; 64. maddesinde de, haciz muamelelerinin tahsil dairelerince düzenlenen ve alacaklı amme idaresinin mahalli en büyük memuru veya tevkil edeceği memur tarafından tasdik edilen haciz varakalarına dayanılarak yapılacağı hükümleri yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari yargı yerlerinde açılmış iptal davalarına konu işlemlerin, idarece geri alınması ve/veya değiştirilmesi halinde, davanın konusuz kaldığının kabulü gerekeceği açıktır.
Dosyanın incelenmesinden, davalı idare tarafından sunulan 10/10/2019 tarihli ek beyan dilekçesinde davacı hakkında uygulanan haciz işleminin dayanağını oluşturan … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirilen para cezalarının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emirlerinin düzeltme ve terkin işlemi yapılarak anılan şirkete ait borçların kaldırıldığı ve bu hususa ilişkin düzeltme fişlerinin birer suretinin dilekçe ekinde sunulduğu belirtilmiş olmakla birlikte … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirilen, … ana takip dosya numaralı ödeme emri ile 05/12/2007 tarihinde tebliğ edilen 4.300,00 TL para cezasına ve … ana takip numaralı ödeme emri ile 05/12/2007 tarihinde tebliğ edilen 980,00 TL para cezasına ilişkin düzeltme fişlerinin ek beyan dilekçesi ekinde yer almadığının görülmesi üzerine Dairemizin 05/10/2023 tarihli ara kararı ile davalı idareden … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirilen para cezalarının düzeltme ve terkin işlemlerine ilişkin bütün bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesi sonucu davalı idarece sunulan 15/11/2023 havale tarihli dilekçe ekinde bulunan belgelerden dava konusu haciz işleminin dayanağını oluşturan … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirilen para cezalarının tümünün terkin edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu haciz işleminin dayanağını oluşturan … Ayakkabıcılık İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına tahakkuk ettirilen para cezalarının davalı idare tarafından düzeltme ve terkin işlemleri yapılarak kaldırıldığı görüldüğünden, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle verilen kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Malatya İdare Mahkemesi kararının davanın kısmen reddine ilişkin kısmına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin KABULÜNE,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 06/12/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.