DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2022/1266 E.  ,  2023/4888 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/1266
Karar No : 2023/4888

TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Valiliği
VEKİLİ: Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI): …
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN_KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN_KONUSU: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesinde öğretim üyesi olan ve aynı zamanda … alanında yandal uzmanlığı bulunan davacı tarafından, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi ile Özel ... Hastanesi arasında imzalanmış olan kurumsal sözleşmenin yenilenmesi üzerine ana dalı olan çocuk sağlığı ve hastalıkları alanında çalışması için anılan hastanece yapılan başvurunun, özel hastanenin boş yan dal kadrosu olması halinde çalışabileceği aksi halde ayrılışının yapılması gerektiği yönündeki Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işlemine dayanılarak reddine ilişkin Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 19. maddesinde, her bir yan dal uzmanlık alanında ülkedeki ve ildeki eğitim kurumlarının tıpta uzmanlık eğitimini sağlayacak şekilde Bakanlıkça belirlenen sayıda yan dal uzmanı bulunması koşuluyla yan dal uzmanlığı bulunanların Planlama ve İstihdam Komisyonunun uygun görüşü ile o ildeki ana dal uzmanlık kadrolarında başlatılabileceğinin hükme bağlandığı, davalı idarece ülkedeki ve ildeki eğitim kurumlarının tıpta uzmanlık eğitimini sağlayacak sayının belirlenmediği, davacı adına yapılan başvurunun, sözleşme bitim tarihinde ancak hastanenin boş yan dal kadrosunda kurumsal sözleşme ile çalışmaya devam edebileceği, aksi taktirde ayrılışının yapılması gerektiği belirtilerek reddedildiği, ancak davacının aynı hastanede daha önce kurumsal sözleşme kapsamında ve yargı kararları gereğince yan dal ile beraber uzman olduğu ana dalda çalıştığı, her bir yan dal uzmanlık alanında ülkedeki ve ildeki eğitim kurumlarının tıpta uzmanlık eğitimini sağlayacak şekilde Bakanlıkça belirlenmiş bir sayının bulunmadığı, Ankara ilinde davacının sahip olduğu yan dal uzmanlığına sahip tabiplerin bulunduğu dikkate alındığında davacının sahip olduğu uzmanlık dalında çalışma hakkını ortadan kaldıran dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, sözleşme bitim tarihinde hekimin hastanenin boş yan dal kadrosu olması halinde kurumsal sözleşme ile çalışmaya devam edebileceği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY:
Davacı, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesinde profesör unvanı ile öğretim üyesi olarak görev yapmakta olup, aynı zamanda çocuk sağlığı ve hastalıkları dalında ana dal, … dalında yan dal uzmanlığı bulunmaktadır.
Davacı, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi ile Özel ... Hastanesi arasında 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 36. maddesinin 7. fıkrası kapsamında yapılan kurumsal sözleşme çerçevesinde anılan özel hastanede, ana dalı olan çocuk sağlığı ve hastalıkları dalında mesai sonrasında çalışmakta iken, sözleşme süresinin dolması üzerine 02/09/2020 tarihinde kurumsal sözleşmesi yenilenmiş ve anılan özel hastane mesul müdürlüğünce, ana dalı olan çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanlığı kadrosunda çalıştırılması istemiyle Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğüne başvuruda bulunulmuştur. Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısıyla, davacının çalıştırılma talebinin değerlendirilmesi için başvuru dilekçesi Sağlık Bakanlığına iletilmiş, Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı yazısı ile, Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin 19. maddesi ile ek 5. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (4) numaralı alt bendi hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi neticesinde özel hastanenin boş yan dal kadrosu olması halinde çalışabileceği aksi halde ayrılışının yapılması gerektiği yönünde görüş verilmesi üzerine, söz konusu başvurunun reddine yönelik Ankara Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işlemi tesis edilmiş, anılan işlemin iptali istemiyle görülen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
1219 sayılı Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun’un 12. maddesinin 2. fıkrasında; tabipler, diş tabipleri ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanların, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 28. maddesi, 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun ek 27. maddesi, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 36. maddesi ile 2955 sayılı Gülhane Askeri Tıp Akademisi Kanunu'nun 32. maddesi saklı kalmak kaydıyla, maddede sayılan sağlık kurum ve kuruluşlarında mesleklerini icra edebilecekleri düzenlenmiştir.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 36. maddesi 7. fıkrasında ise; "Tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan öğretim elemanları, kanunlarda belirtilen hâller dışında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 28 inci maddesi hükmüne tabidir. Ancak bunlardan profesör ve doçent kadrosunda olanlar, her bir anabilim dalındaki kadrolu profesör ve doçent sayısının yüzde 50’sini geçmemek, bir yıla kadar kurumsal sözleşme yapılmak ve geliri üniversite döner sermayesi hesabına kaydedilmek şartıyla ve ilgilinin muvafakati ile mesai dışında özel hastaneler veya vakıf üniversitesi hastanelerinde çalıştırılabilir. Bu şekilde çalıştırılabileceklerin hesabında küsurat dikkate alınmaz ve çalıştırılacak öğretim üyeleri, Sağlık Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek yüzde 50’si uygulama, yüzde 50’si de akademik faaliyetlerinden oluşacak önceki yılın performans kriterlerine göre belirlenir. Bu fıkra kapsamında çalıştırılan öğretim üyeleri;
a) Aynı anda birden fazla sözleşme ile çalıştırılamaz.
b) Aylık sözleşme ücretleri, mesai dışı toplam tavan ek ödeme brüt tutarından az olamaz.
c) Altıncı fıkrada sayılan idari görevlerde bulunamaz.
ç) 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde ilave ücret alınmak suretiyle hizmet veremez.
d) İlgili mevzuata ve sözleşme hükümlerine aykırı davranmaları hâlinde, idari ve disiplin sorumlulukları saklı kalmak kaydıyla bir yıl, üç yıl içinde tekerrüründe beş yıl süreyle bu kapsamda çalıştırılamaz." hükmü yer almaktadır.
27/03/2002 tarih ve 24708 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin (dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle) 19. maddesinde, "Tabip ve tabip dışı personel özel hastane kadrosunda sözleşmeyle ve Ek-12'deki Personel Çalışma Belgesi düzenlenerek çalışır.
Çalışanların işten ayrılışları, en geç beş iş günü içinde müdürlüğe bildirilir ve çalışma belgesi iptal edilir. Ayrılanın yerine aynı uzmanlık dalında hekim başlatılabilir, ancak yan dal uzmanlığı bulunanlar Bakanlığın uygun görüşü ile anadalda başlatılabilir. Bakanlık yan dal değerlendirmesini her bir yan dal uzmanlık alanında, ülkedeki ve ildeki eğitim kurumlarının tıpta uzmanlık eğitimini sağlayacak şekilde yan dal uzmanı bulunup bulunmadığı çerçevesinde yapar. Başlatılacak personel için mesul müdür tarafından personel çalışma belgesi düzenlenerek müdürlüğe en geç beş iş günü içinde onaylatılır. Ayrılanın yerine başlayış dışındaki her türlü personel başlayışlarında ise, öncelikle mesul müdür tarafından başlayacak personele çalışma belgesi düzenlenerek müdürlüğe onaylatılır ve çalışma belgesi onaylandığı tarihten itibaren personel hastanede çalışabilir. ..." kuralına yer verilmiştir.
Anılan Yönetmeliğin (dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olan haliyle) Ek 5. maddesi 1. fıkrasının (e) bendinin (4) numaralı alt bendinde, "(Değişik:RG-28/9/2019-30902) Özel hastaneler, tabip ve diş tabibi kadro sayıları için ayrı ayrı hesaplanmak şartıyla ve bu kadro sayılarının yüzde yirmisini geçmemek üzere belirlenen sayıda profesör ve doçentleri 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 36 ncı maddesinin yedinci fıkrası kapsamında üniversite ile sözleşme yaparak özel hastanenin boş uzman hekim kadrosunda çalıştırabilir." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2547 sayılı Kanun'un 36. maddesi 7. fıkrası ile, tabip, diş tabibi ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olan öğretim elemanlarından profesör ve doçent kadrosunda olanların, maddede belirlenen kriterler çerçevesinde muvafakatleri ile kurumsal sözleşme yapılarak mesai saatleri dışında özel hastanelerde çalıştırılabilmelerine hukuken olanak sağlanmıştır.
Yine, Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin Ek 5. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinin (4) numaralı alt bendinde, özel hastanenin kadro sayısının yüzde yirmisini geçmemek üzere belirlenen sayıda profesör ve doçentin 2547 sayılı Kanun'un 36. maddesinin 7. fıkrası kapsamında üniversite ile yapılacak kurumsal sözleşme çerçevesinde özel hastanelerde çalıştırılabilmeleri, özel hastanenin boş uzman hekim kadrosunun bulunması şartına bağlanmıştır.
Anılan mevzuatta, kurumsal sözleşme yapılarak özel hastanede çalıştırılacak öğretim üyesi bir tabibin ana dalının yanı sıra yan dal uzmanlığı varsa, ana dalda çalışılabilmesi için çalışılacak özel hastanenin yan dalda da boş kadrosu bulunması gerektiği yönünde herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesinde profesör unvanı ile öğretim üyesi olarak görev yapmakta olan ve ana dalının yanı sıra yan dalda da uzmanlığı bulunan davacının, özel hastanede kurumsal sözleşme ile ana dalında çalışmasına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlem, çalışacağı özel hastanede ana dalının yanı sıra yan dalında da boş kadro olması gerektiği gerekçesine dayandırılmış ise de; üniversitede profesör unvanı ile öğretim üyesi olarak görev yapmakta olan uzman tabibe, Kanun ve Yönetmelik ile verilmiş olan kurumsal sözleşme ile çalışma hakkını, ana dalının yanı sıra ayrıca yan dal uzmanlığının da bulunması sebebiyle özel hastanenin o yan dalda da boş kadrosunun bulunması şartına bağlayan, böylece de tabibin çalışma hakkını 2547 sayılı Kanun ve Özel Hastaneler Yönetmeliği'nin yukarıda yer verilen hükümlerindeki sınırlamaların ötesinde engelleyen dava konusu işlemde bu yönden de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olup, kararın yukarıda belirtilen gerekçenin de eklenmesi suretiyle onanması gerekmektedir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe de eklenmek suretiyle ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/09/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.