DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2021/1251 E.  ,  2023/5803 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/1251
Karar No : 2023/5803

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1) … ve ...'a velayeten,
kendisine asaleten …
2) …
3) ..
4) ..
VEKİLLERİ : Av. …

TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1) … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri Av. …
2) … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. …

İSTEMLERİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca aleyhlerine ilişkin kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN KONUSU : Manisa İli, Soma İlçesi, … Maden Ocağı'nda 13/05/2014 tarihinde meydana gelen kazada davacıların yakını Saim Özcan'ın hayatını kaybetmesinde idarelerin hizmet kusuru olduğu ileri sürülerek davacılar tarafından 11/01/2016 tarihinde davalı Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına, 12/01/2016 tarihinde Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğüne (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına) yapılan başvuruların Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı) tarafından zımnen reddi, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının ... tarih ve … sayılı işlemiyle açıkça reddi üzerine, müteveffanın eşi … için 500.000,00 TL, çocukları … ve … için ayrı ayrı 350.000,00 TL, annesi … için 250.000,00 TL, kardeşleri … ve … için ayrı ayrı 150.000,00 TL olmak üzere toplam 1.750.000,00 TL manevi tazminatın 28/10/2014 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla, davacıların murisinin gerçekleşen olayda kusurunun bulunmayışı, davalı idarelerin kusuru, olayın oluş şekli, zararın niteliği dikkate alınarak ve davacıların yakınlarını kaybetmeleri durumları birlikte değerlendirilerek dosyada mevcut bilirkişi raporuyla, olayda davalı Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün (Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı) %10, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın %5 kusurlu olduğu göz önünde bulundurularak davalı idarelerin her biri için kusur oranlarına isabet eden kısmı ayrı ayrı hesaplanmak suretiyle müteveffanın eşi … için 27.000,00 TL, çocukları … ve … için ayrı ayrı 22.500,00 TL, annesi … için 15.000,00 TL, kardeşleri … ve … için ayrı ayrı 9.000,00 TL olmak üzere toplam 105.000,00 TL manevi tazminatın idareye ilk başvurunun yapıldığı 12/01/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarelerce ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi …. İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı istinaf başvurularına konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurularının reddine ilişkin kararının Danıştay Onuncu Dairesinin 29/06/2020 tarih ve E:2018/4853, K:2020/2421 sayılı kararıyla davacılardan …, …, …, … ve …'in manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulü, kısmen reddine ilişkin kısımının onanması, davacılardan …'ın manevi tazminat isteminin kısmen reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak davacılardan …'ın manevi tazminat isteminin 18.000,00 TL'sinin 12/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı idareler tarafından, idarelerinin hizmet kusuru bulunmadığı, davanın reddi gerektiği, hükmedilen manevi tazminat tutarının yüksek olduğu, davacılar tarafından, yaşanan olay karşısında hükmedilen manevi tazminat tutarının yetersiz kaldığı ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN SAVUNMALARI : Davacılar tarafından davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddi gerektiği, davalı idarelerden Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından davacıların temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmakta olup, davalı idarelerden Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının maddi tazminat yönüyle davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, davacıların maddi tazminat istemleri olmadığı halde maddi tazminat istemlerinin reddi ile davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedilmesi dışındaki kısımlar yönünden usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu yönlerden bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda Danıştay'ın, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.
31/12/2014 tarih ve 29222 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve Mahkeme kararı tarihi itibariyle uyuşmazlığa uygulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" başlıklı 13. maddesinde; "Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin İkinci Kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (yedinci maddenin ikinci fıkrası, dokuzuncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile onuncu maddenin son fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Tarifenin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10. maddesinde ise " (1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. (4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir." düzenlemesi yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince Danıştay Onuncu Dairesinin 29/06/2020 tarih ve E:2018/4853, K:2020/2421 sayılı kararıyla davacılardan Nazire Özcan'ın manevi tazminat isteminin kısmen reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak davacılardan …'ın manevi tazminat isteminin 18.000,00 TL'sinin kabulü ile 12/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine davacılar vekili için kabul edilen toplam 105.000,00 TL manevi tazminat tutarları üzerinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10. maddesi uyarınca hesaplanan 11.150,00 TL nispi avukatlık ücretinin 1/3 oranında davalı Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve 2/3 oranında davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı tarafından davacılara ödenmesine; davalı idareler yönünden, davanın reddedilen kısımlarının kararın gerekçesi de gözönünde bulundurularak, Tarifenin 3/2 fıkrası uyarınca tek avukatlık ücretine hükmedilmesine, aynı Tarifenin 10/2,4 fıkraları uyarınca reddedilen maddi tazminat yönünden 990,00 TL maktu ve reddedilen manevi tazminat yönünden davacılar lehine hükmedilen tutarı aşmamak üzere 11.150,00 TL nispi olmak üzere belirlenen toplam 12.140,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından 2/3 oranında davalı Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve 1/3 oranında davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına ödenmesine karar verilmişse de davacıların maddi tazminata ilişkin istemleri bulunmadığı halde maddi tazminat istemlerinin reddi ile davalı idareler lehine reddedilen maddi tazminat yönüyle de vekalet ücretine hükmedilmiştir.
Bu durumda Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan, "Davalı idareler vekilleri için davanın reddedilen kısımlarının kararın gerekçesi de gözönünde bulundurularak, Tarifenin 3/2 fıkrası uyarınca tek avukatlık ücretine hükmedilmesine, aynı Tarifenin 10/2,4 fıkraları uyarınca reddedilen maddi tazminat yönünden 990,00 TL maktu ve reddedilen manevi tazminat yönünden davacılar lehine hükmedilen tutarı aşmamak üzere 11.150,00 TL nispi olmak üzere belirlenen toplam 12.140,00 TL avukatlık ücretinin davacılar tarafından 2/3 oranında davalı Aile Bakanlığı ve 1/3 oranında davalı Enerji ... Bakanlığına ödenmesine" ibaresinin "Davalı idareler vekilleri için davanın reddedilen kısımının kararın gerekçesi de gözönünde bulundurularak, Tarifenin 3/2 fıkrası uyarınca tek avukatlık ücretine hükmedilmesine, aynı Tarifenin 10/2,4 fıkraları uyarınca reddedilen manevi tazminat yönünden davacılar lehine hükmedilen tutarı aşmamak üzere 11.150,00 TL nispi avukatlık ücretinin davacılar tarafından 2/3 oranında davalı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 1/3 oranında davalı Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin REDDİNE
3. Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın …. İdare Mahkemesine gönderilmesine, 19/10/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.