DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2019/7960 E.  ,  2023/7187 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/7960
Karar No : 2023/7187

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı / ANKARA
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN_KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı davacının temyiz isteminin reddine ilişkin kararının kaldırılarak, … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı Belediye tarafından; İzmir ili, Bergama ilçesinde bulunan, … ada … ve … parsel sayılı taşınmazların askeri güvenlik bölgesinden çıkartılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … Ordu Komutanlığının … tarih ve … sayılı işlemi ile bu işlemin dayanağı olan Genelkurmay Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlığın çözümü amacıyla yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda, … ada … parsel sayılı taşınmazın tamamının 400 m'lik yaklaşma mesafesi (askeri yasak bölge) dışında kaldığının, … ada … parsel sayılı taşınmazın ise kısmen yaklaşma mesafesi içerisinde yer aldığının belirlendiği, öte yandan, … ada … parsel sayılı taşınmazın … tarih ve … yevmiye numarası ile Maliye Hazinesinden Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığına devredildiği ve "Askeri Güvenlik Bölgesi İçindedir" şerhinin terkin edildiği gerekçesiyle; … ada … parsel sayılı taşınmaz yönünden karar verilmesine yer olmadığına; … ada … parsel sayılı taşınmaz yönünden ise, bilirkişi raporunda 400 m'lik askeri güvenlik bölgesi içinde kaldığı belirtilen kısmı yönünden davanın reddine, 400 m'lik askeri güvenlik bölgesi dışında kaldığı belirtilen kısmı yönünden dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; davalı idarenin istinaf başvurusunun incelenmesinden, uyuşmazlığa konu alanlara ilişkin askeri güvenlik bölgesi sınırlarının en son 16/02/2015 tarihli Genelkurmay Başkanlığı oluru ile güncellendiği, güncelleme ile … ada … ve … parsel sayılı taşınmazların askeri güvenlik bölgesi sınırları içine alındığı, anılan olurla belirlenen sınırların 15/09/2015 tarihli yazı ile davacı Belediyeye bildirildiği, tebliğ belgesinin dava dosyasında bulunmadığı, dolayısıyla anılan yazının 16/02/2015 tarihli olurun öğrenilmesi ve/veya tebliğine esas alınamayacağı görülmekle birlikte; davacının, 15/09/2015 tarihli yazıyı da ilgi tutarak 17/11/2015 tarihli yazı ile askeri güvenlik bölgesinin sınırlarını davalı idareden sorduğu tarihin, 16/02/2015 tarihli olurun öğrenildiği tarih olarak kabulü gerektiğinden; bu tarihten itibaren işlemeye başlayan dava açma süresinin 25/12/2015 tarihinde 38. günde 2577 sayılı Kanun'un 11. maddesi kapsamında yapılan itiraz ile durduğu, duran dava açma süresinin bu itirazın reddine ilişkin 08/02/2016 tarihli işlemin davacıya tebliğ edildiği 11/02/2016 tarihinden itibaren yeniden işlemeye başladığı, davanın bu tarihten itibaren kalan 22 günlük süre içinde açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 11/04/2016 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerekirken, uyuşmazlığın esası incelenerek dava konusu işlemlerin kısmen iptali yolunda verilen kararda hukuki isabet bulunmadığı; davacının istinaf başvurusunun ise yukarıda anılan davanın süresi içinde açılmadığı yolundaki gerekçe ile gerekçeli olarak reddi gerektiği gerekçesiyle, ... İdare Mahkemesince verilen … tarih, E: …, K:… sayılı kararın, iptale ilişkin kısmına yönelik davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, kararın iptale ilişkin kısmının kaldırılmasına, kaldırılan kısım yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine, redde ilişkin kısmına yönelik davacının istinaf başvurusunun ise yukarıda belirtilen gerekçe ile reddine kesin olarak karar verilmiştir.
Bu kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararı ile kesin olarak verilen karara karşı temyiz yolunun kapalı olduğu gerekçesiyle temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, davanın süresinde olduğu, 17/11/2015 tarihinin öğrenme tarihi olarak kabul edilemeyeceği, söz konusu tarihte, işlemin kapsam ve sonuçlarının bilinmemesi nedeniyle, askeri yasak bölge koordinatlarının davalı idareden istenildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davanın konusu itibarıyla 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz kanun yoluna tabi olduğu anlaşıldığından, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararı kaldırılarak gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, İzmir ili, Bergama ilçesinde bulunan, … ada … ve … parsel sayılı taşınmazların askeri güvenlik bölgesinden çıkartılması talebiyle 25/12/2015 tarihli dilekçe ile yapılan başvurunun … Ordu Komutanlığının … tarih ve … sayılı işlemiyle reddi üzerine, bu işlem ile dayanağı Genelkurmay Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinde, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu belirtilmiş; 10. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde, "1. İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilirler. 2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. Altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı, isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler." hükmüne; 11. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde ise, "1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır.
" hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyasının incelenmesinden, uyuşmazlığa konu taşınmazların bulunduğu alana ilişkin askeri güvenlik bölgesi sınırlarının en son 16/02/2015 tarih ve 24691 sayılı Genelkurmay Başkanlığı oluru ile güncellendiği, … tarih ve … sayılı yazı ile askeri güvenlik bölgesi sınırlarının güncellendiği bilgisinin davacı belediyeye bildirildiği, anılan yazının bir örneğinin ve tebliğ belgesinin dava dosyasında bulunmadığı, davacı belediyenin … tarih ve … sayılı yazısı ile gerekli işlemlerin yapılabilmesi için askeri güvenlik bölgesinin güncellenen sınırlarına ilişkin koordinatlarının ve dijital kopyasının davalı idareden istenildiği, davalı idarenin … tarih ve … sayılı yazısı ile güncellenen sınırların koordinatlarının davacıya bildirildiği, anılan yazının tebliğ belgesinin dosyada bulunmadığı, ancak davacının … tarih ve … sayılı başvurusu ile imar planı içerisinde kalan alanlarda askeri güvenlik bölgesi ilan edildiğinin tespit edildiği belirtilerek, söz konusu sınırların imar planları göz önünde bulundurularak revize edilmesinin istenildiği, bu başvurunun … tarih ve … sayılı işlem ile reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bakılan uyuşmazlıkta, davalı idarenin … tarih ve … sayılı yazısı ile dava konusu taşınmazların bulunduğu alana ilişkin askeri güvenlik bölgesi sınırlarının … tarih ve … sayılı Genelkurmay Başkanlığı oluru ile güncellendiği bilgisinin davacı belediyeye bildirildiği, ancak, söz konusu yazıda taşınmazların koordinatlarına yer verilmediği, nitekim, davacı belediyenin 17/11/2015 tarih ve 16498 sayılı yazısı ile gerekli işlemlerin yapılabilmesi için askeri güvenlik bölgesinin güncellenen sınırlarına ilişkin koordinatlara ihtiyaç duyulduğunun davalı idareye bildirildiği dikkate alındığında, 17/11/2015 tarihi itibarıyla dava konusu 16/02/2015 tarihli olur işleminin bütün hüküm ve sonuçlarıyla ortaya çıkmadığı, zira, söz konusu tarih itibarıyla davacı belediye açısından, hem askeri güvenlik bölgesinin sınırlarının hem de uyuşmazlığa konu taşınmazların söz konusu sınırlar içerisinde kalıp kalmadığının belirsizliğini koruduğu, başka bir anlatımla, 17/11/2015 tarihinin dava konusu … tarih ve … sayılı işlemin hüküm ve sonuçları açısından öğrenme tarihi olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, 17/11/2015 tarihinin öğrenme tarihi olduğu kabul edilmek suretiyle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 21/11/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.