DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2019/11119 E.  ,  2023/6354 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/11119
Karar No : 2023/6354

TEMYİZ EDEN (DAVACI) :… Giyim Nakliyat Dış Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN_KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, davacı tarafından temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN_KONUSU : Şırnak ili, Cizre ilçesinde ticari faaliyet yürüten davacı şirket tarafından, ilçede meydana gelen terör olayları sebebiyle ilan edilen sokağa çıkma yasağı sürecinde Habur Sınır Kapısının giriş ve çıkışa kapatılması nedeniyle uğranıldığı iddia edilen maddi zararlarının 5233 sayılı Kanun kapsamında tazmini istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

YARGILAMA SÜRECİ :
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; nakliyat sırasında bozulduğu iddia edilen ürünler yönünden; eksik incelemeyle işlem tesis edildiği gerekçesiyle dava konusu işlemin bu kısmının iptaline, diğer zarar kalemleri yönünden; davacının uğradığını iddia ettiği zararların muhtemel zarar niteliğinde olduğu ve 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu …. İdare Mahkemesi kararının davanın kısmen reddine ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddi, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulü ile, istinaf başvurusuna konu kararın, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının kaldırılmasına, davacının uğradığını iddia ettiği zarar kaleminin muhtemel zarar niteliğinde olduğu ve 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle, bu kısım yönünden de davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı şirket tarafından, uğradıklarını ileri sürdükleri zararların 5233 sayılı Kanun kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, somut zararlar olduğu iddiasıyla Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :

MADDİ OLAY :
Şırnak ili, Cizre ilçesinde ticari faaliyet yürüten davacı şirket tarafından, ilçede meydana gelen terör olayları sebebiyle ilan edilen sokağa çıkma yasağı sürecinde Habur Sınır Kapısının giriş ve çıkışa kapatılması nedeniyle uğranıldığı iddia edilen maddi zararlarının 5233 sayılı Kanun kapsamında tazmini istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT:
17/07/2004 tarihinde kabul edilip, 27/07/2004 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkında Kanun'un 1. maddesinde, Kanun'un amacının, terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle maddî zarara uğrayan kişilerin, bu zararlarının karşılanmasına ilişkin esas ve usulleri belirlemek olduğu; 2. maddesinin 1. fıkrasında, Kanun'un, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 1 inci, 3 üncü ve 4 üncü maddeleri kapsamına giren eylemler veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle zarar gören gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişilerinin maddî zararlarının sulhen karşılanması hakkındaki esas ve usullere ilişkin hükümleri kapsadığı belirtilmiş; 7. maddesinde ise, hayvanlara, ağaçlara, ürünlere ve diğer taşınır ve taşınmazlara verilen her türlü zararlar; yaralanma, engelli hâle gelme ve ölüm hâllerinde uğranılan zararlar ile tedavi ve cenaze giderleri; terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle kişilerin mal varlıklarına ulaşamamalarından kaynaklanan maddî zararların, bu Kanun hükümlerine göre sulh yoluyla idarece ödeneceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
A) Temyize Konu Kararın, İdare Mahkemesi Kararının Davanın Kısmen Reddine İlişkin Kısmına Yönelik İstinaf Başvurusunun Reddine İlişkin Kısmının İncelenmesi:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın belirtilen kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

B) Temyize Konu Kararın, İdare Mahkemesi Kararının Dava Konusu İşlemin Kısmen İptaline İlişkin Kısmına Yönelik İstinaf Başvurusunun Kabulüne İlişkin Kısmının İncelenmesi:
Uyuşmazlıkta, davacı şirketin gerçekleştirdiği nakliyat faaliyeti esnasında, taşıdığı ürünlerden terörle mücadele amacıyla ilan edilen sokağa çıkma yasağı sürecinde yaşanmış beklemeler dolayısıyla bozulanlar var ise, gerekli inceleme ve araştırma yapılarak söz konusu zararın 5233 sayılı Kanun'un 7. maddesinin "a" bendi kapsamında karşılanması gerekmektedir.
Bu itibarla, eksik incelemeyle tesis edilen dava konusu işlem ile davanın reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararının belirtilen kısımlarında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının;
A. İdare Mahkemesi kararının davanın kısmen reddine ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının ONANMASINA,
B. İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin kısmen iptaline ilişkin kısmına yönelik istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin istem halinde iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 01/11/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.