BURSA 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2021/
KARAR NO : 2024/
HAKİM :
KATİP :

DAVACI : ... -
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVALI : ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLLERİ : Av. .../ ...
Av.
İHBAR OLUNAN: ... -
DAVA : Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 18/06/2021
KARAR TARİHİ : 21/03/2024
Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... .../... adresinde bulunan ''... OTEL'in'' sahibi ve işleticisi olduğunu. Davacıya ait ... Otelin yan tarafında bulunan, " ... Oto - emlak " isimli işyerinde çıkan yangın nedeni ile davacıya ait otelde bulunan " Eşyalar ve ekipmanlar , demirbaşlar , mefruşat , klima sistemleri , halı -perde , çatı ve aksamı , yataklar, çarşaf - nevresim,pike,yorgan, yastık,alez, ve yatak odası takım ve ekipmanları , masa örtüleri , protokol halısı , Bayrak ve flamalar , TV /Buzdolabı vs elektrik- elektronik eşyalar ve diğer sair mal ve malzemeler " gerek duman - is gerek ateş ve alevin etkileri ile aşırı sıcaklık, gerek ise itfaiye tarafından sıkılan tazyikli sular nedeni ile ağır surette zarara uğradığını, davalı ... Sigorta Şirketi "..." poliçe nolu "otel paket sigorta poliçesi" ile dava konusu ... Otel ve içindeki eşyalar sigorta kapsamına alındığını. Olay sonrası davalı sigorta şirketine başvuru yapılarak hasarın karşılanması talebinde bulunulduğunu ancak davalı sigorta şirketi tarafından hasarın karşılanmadığını. Bu nedenle davanın kabulü ile 134.598,85 TL zararın davalıdan olay tarihi olan 29.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek Merkez Bankası reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: eksper raporu ile tespit edilen zarar miktarının 70.805,51-TL olduğunu, sigortalısının zararının 70,805.51-TL olarak tespit edildiğini ancak sigortalısının kabul etmeyerek alacaklı temerrüdüne düştüğünü. Davacının talep ettiği miktarın fahiş olduğunu. Bu nedenle davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacıya ait ticari işletmenin yanında bulunan başka bir ticari işletmede çıkan yangın nedeni ile uğramış olduğu zararın kendi sigortacısı olan davalıdan tahsiline yöneliktir.Mahkememizce hasar dosyası ve ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/... Ceza dava sayılı dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.Mahkememizce dosyada inşaat mühendisi, tekstil mühendisi ile kimya mühendisi konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişi heyetinin 21/05/2022 tarihli raporunda;
"1-) 29/10/2020 tarihinde davacıya ait ... ili, ... İlçesi ... adresinde bulunan ... Otel “in bitişiğinde bulunan ... Oto Emlak isimli işyerinde çıkan yangın ve yangına bağlı duman-is, itfaiyenin tayzikli su sıkması, soğutma çalışmalar sonucu, ... Otel'de oluşan, mal-malzeme giderleri, demirbaş giderleri, boya-badana giderleri yıkama-temizlik ve kuru temizleme giderleri, izo cam kaplı, trepaz çatı hasar giderleri, tesisat giderleri,güvenlik sisteminin uğradığı hasarlar, tüm meydana gelen hasarların giderilmesi için, ... otelde yerinde ve dosyasında yapmış olduğumuz incelemede davacı tarafın verdiği teklif tutarları ve davalı taraf davalı ... sigorta şirketinin 29.07.2021 tarih ve 101185 sayılı yazısının ekinde dava dosyasına sunduğu ekspertiz raporu incelenerek meydana gelen hasarların giderilmesi için işi heyetimizce KDV hariç toplam tutar; (44.097,75*32.694,82441.450,00) = 118.243, 00-TL olarak belirlenmiştir.
2-) Davalı ... sigorta şirketinin yaptırmış olduğu ekspertiz hesabında kesmiş olduğu EYT bedeli tamamen kendi takdirleri olup EYT bedelinin kesilip, kesilmemesi mahkemenizin takdirindedir.
3-) Davalı ... sigorta şirketinin yaptırmış olduğu ekspertiz hesabında kesmiş olduğu 2.500, 00- TL SOVTAJ bedeli davacının yangından arta kalan malzemeyi alma zorunluluğu olmadığından bilirkişi heyetimizce uygun görülmediğini" bildirmiştir.
İlk raporda kar kaybı hesabı yapılmadığı ve eksper tarafından yapılan yıpranma payı indiriminin denetlenmesi suretiyle %20 oranında yıpranma payı indiriminin uygun olup olmadığı hususunda heyete bir adet mali müşavir bilirkişi eklenilerek ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, 25/01/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
"Davacıya ait ... ili, ... İlçesi ... adresinde bulunan ... Otel'in bitişiğinde bulunan ... Oto Emlak isimli işyerinde çıkan yangın ve yangına bağlı duman - is, itfaiyenin tayzikli su sıkması,soğutma çalışmalar sonucu, ... Otel'de oluşan, mal - malzeme giderleri, demirbaş giderleri, boya-badana giderleri yıkama-temizlik ve kuru temizleme giderleri, izo cam kaplı, trepaz çatı hasar giderleri, tesisat giderleri,güvenlik sisteminin uğradığı hasarlar, tüm meydana gelen hasarların giderilmesi için, ... otelde yerinde ve dosyasında yapmış olduğumuz incelemede davacı tarafın verdiği teklif tutarları ve davalı taraf davalı ... sigorta şirketinin 29.07.2021 tarih ve 101185 sayılı yazısının ekinde dava dosyasına sunduğu ekspertiz raporu incelenerek meydana gelen hasarların giderilmesi için bilirkişi heyetimizce KDV hariç toplam tutar; (44.097,75+32.694,82+41.450,00)=118.243,00-TL olarak belirlenmiştir.
10 günlük satış hasılatı gelir kaybının 13.488,00 TL sonucuna ulaşabileceği,
Sn Mahkeme heyeti tarafından ara karar ile “taraflar arasındaki poliçede öngörülen 9620 yıpranma oranının eksper raporunun da denetlenmek suretiyle aşılıp aşılmadığının tespit edilmesi, %20 oranı aşılıyor ise tenzilat yapılmak suretiyle yeniden hesaplama yapılması üzere yeniden rapor aldırılmasının istenilmesine” görev- istemi bilirkişi heyeti uzmanlık alanları dışında olması dolayı isle bu hususla ilgili herhangi bir tespit ve değerlendirmeler yapılamadığını" bildirmiştir.
Bilirkişilerin indirim oranının uygun olup olmadığı hususunu değerlendiremeyecekleri, uzmanlık alanlarında olmaması sebebiyle heyete bir adet de sigorta bilirkişisi eklenilmek suretiyle rapor düzenlenmesi istenilmiş, 17/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"1. Tekstil Mühendisi bilirkişi; olduğu, eski durumu görülmediğinden yıpranma payı için değerlendirme yapılamadığı, tarafından; keşif günü 42 kalem mal ve malzeme yenilenmiş
2. İnşaat Mühendisi bilirkişisi tarafından; keşif günü iç boya ve badana imalatının, izocam kaplı trepaz saç imalatı onarımının yapılmış olduğu, eski imalatın durumu görülmediğinden yıpranma payı için değerlendirme yapılamadığı,
3.Kimya Mühendisi bilirkişi tarafından; temizlik-temizlik malzemeleri sarf malzemeler olduğundan yıpranma payının söz konusu olmadığı
4. SMMM bilirkişi tarafından; 3 YILA AİT EKİM DÖNEMLERİ BAZ ALINARAK HESAPLANAN GELİR KAYBI HESABIN 10 gün x 1.218,32 : 12.183,2 TL olabileceği,
5. Sigorta Hukuku Uzmanı bilirkişi tarafından; Yerleşik ... kararları, yangın sigortası genel şartları ve sigorta poliçesi kapsamında yıpranma payının hesap edilip ödenecek tazminattan tenzil edilmesi gerektiği, ancak yıpranma miktarının teknik bilirkişiler tarafından tespit edilemediği,
6. Sayın mahkemenize seçenekli bir hesaplama sunmak üzere; yerinde inceleme neticesinde tanzim edilen sigorta ekspertiz raporundaki yıpranma payı tespitleri dikkate alınarak sigortacının sorumlu olduğu tazminat tutarının; 94.293,19 TL olacağı, iş durması zararından 7 günlük muafiyet bedeli tenzil edildiğinde 3.654,96 TL iş durması tazminatı hesaplandığı, bu durumda toplam sigorta tazminatının 97.948,15 TL olacağı, sigortacının 30/11/2020 tarihinde temerrüde düştüğünü" bildirmiştir.
Önceki raporda yine tenzilat konusunda belirleme yapılamaması üzerine başkaca bir sigorta uzmanı bilirkişiye dosya tevdii edilmiş ve rapor düzenlenmesi istenilmiştir. 11/12/2023 tarihli sigorta uzmanı bilirkişi raporunda özetle;
"1. Yıpran payının tespitinin tarafımın uzmanlık alanın dışında olduğu,
2. Ancak ... 8.D.'nin 2011/ E. ve K.s.lı ilamında belirlediği gibi ekspertiz raporlarının hukuken geçerli delil niteliği taşıdığı, 5684 S.lı Sigortacılık Kanunu Md. 22/17 ile “eksperler tarafından düzenlenen raporların delil niteliği taşıdığının” düzenlendiği, Yine 11.H.D 2014/ E. ve K.s.lı ilamında da ekspertiz raporunun kuvvetli delil niteliğinde olduğu kabul edildiğinden dosyadaki ekspertiz raporunda belirlenen yıpranma payları üzerinden hesaplama yapıldığı,
3. Buna sigortacının sorumlu olduğu tazminat tutarının; 94.293,19 TL olacağı, iş durması zararından 7 günlük muafiyet bedeli tenzil edildiğinde 3.654,96 TL iş durması tazminatı hesaplandığı, bu durumda toplam sigorta tazminatının 97.948,15 TL olacağı, sigortacının 30/11/2020 tarihinde temerrüde düştüğünü" bildirmiştir.
Mahkememizce dosyada 4 ayrı rapor alınmış fakat zayi olan mallarla ilgili bir yıpranma payı oranı hesaplanamamıştır. Bilindiği üzere ziyaa uğrayan mallar otelde kullanılan ve ikinci el niteliğinde mallardır. Dolayısıyla davacının gerçek zararı belirlenirken bu malların kullanılmış mallar olması sebebiyle bir yıpranmaya maruz kalacakları hususu gözetilerek belirlenecek tazminattan bir indirim yapılması gerekmektedir. Taraflar arasındaki poliçenin "Yeni Değer Klozu" başlıklı maddesinde de bu husus öngörülmüş, yıpranma payının %20'yi aşmaması halinde bir indirim yapılmayacağı fakat %20'lik yıpranma oranının aşılması halinde indirim yapılacağı hususu belirlenmiştir.
Mahkememizce hem dosyaya sunulan fotoğraflar, hem de otelin 2017 yılından beri faaliyet gösterdiği, hasarın ise 2020 yılında meydana geldiği, dolayısıyla kullanılan ürünlerde bir yıpranma meydana gelmesinin hayatın olağan akışına uygun olduğu, alınan ekspertiz raporunda da bu oranın %20 olarak belirlendiği, mahkememizce de hakkaniyet gereği bu oranın %20 olarak uygulanmasının uygun görüldüğü, poliçe uyarınca belirlenen tazminattan %20 düşüm yapılmasının uygun olacağı, son alınan raporda bu oran üzerinden bir indirim yapıldığı ve bu hesaba göre zararın 94.293,19 TL olarak belirlendiği, bu bedelin de hükme esas alındığı, ayrıca iş durması zararı yönünden ise 7 günlük muafiyet dikkate alınarak yapılan hesaba göre iş durması zararının da 3.654,96 TL olduğu, dolayısıyla belirlenen bu zararlar üzerinden davacının zararının giderilmesi gerektiği kabulü ile davanın kısmen kabulü ve 94.293,19 TL hasar bedeli ve 3.654,96 TL iş durması zararı olmak üzere toplamda 97.948,15 TL tazminatın 30.11.2020 tarihinden işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
94.293,19 TL hasar bedeli ve 3.654,96 TL iş durması zararı olmak üzere toplamda 97.948,15 TL tazminatın 30.11.2020 tarihinden işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 6.485,90-TL harçtan peşin alınan 2.298,62-TL'nin mahsubu ile bakiye 4.187,28-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
3-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin kabul red oranı dikkate alınarak (kabul %73, red %27) 963,60-TL'sinin davalıdan, 356,40-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 4.654,00-TL muhakeme masrafının kabul red oranı dikkate alınarak (kabul %73, red %27) 3.397,42-TL'si ile 2.298,62-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 5.755,34-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca belirlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avanslarının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize iletilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemeleri Nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı elektronik ortamda davalı tarafın yokluğunda açıkça okundu, usulen anlatıldı. 21/03/2024

İş bu kararın gerekçesi 22/04/2024 tarihinde yazılmıştır.

Katip
✍e-imzalı

Hakim
✍e-imzalı