BURSA 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...
VEKİLLERİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/04/2017
KARAR TARİHİ : 06/06/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 10/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMA:
Davacı vekili beyanlarında özetle ; Müvekkilinin davalıya ait olan ... Tekstil Mak. San. Tic. Ltd. Şti.'nin ... .../... adresindeki ...'da açmış olduğu ilk şubesinde 01/05/2012 tarihinde işe başlamış olmasına karşın 11/.../2012 tarihinde sigortalı olarak davalının sahibi ve yetkilisi olduğu şirkette sigortalı olarak gösterildiğini, davalının müvekkilinin yanında göstermiş olduğu gayreti sonrasında ... Şubesine ortak ettiğini söylemesine karşın herhangi bir şekilde şirket ortağı yapmadığı gibi şirketin tüm gelirini de alarak müvekkiline ortaklık gelirini de paylaştırmadığını ve şirketin kar ve zarar bilançosunu inceleme imkanı vermediğini, davalının yetkilisi olduğu şirkete ve kendisi aleyhine işçi alacağından kaynaklı müvekkilin dava açmasının önüne geçmek amacıyla müvekkilden teminat bonosu vermesini istemiş ve müvekkilininde babası ile beraber söz konusu bonoyu imzalayarak davalı yana teslim ettiğini, davaya konu edilen bononun herhangi bir karşılığı olmayıp davalı tarafın müvekkilinin kendisi ve şirketi aleyhine dava açmasını engellemek amacıyla teminat olarak müvekkilinden zorla manevi baskı altında aldığı aldığı Keşidecisi ... kefili ... 30/04/2017 vade tarihli 94.000,00 TL bedelli bononun iptalini ve müvekkilinin davalı yana borcu olmadığının tespitini talep etmişlerdir.
Davalı vekili beyanlarında özetle ; davacı tarafça uyuşmazlığın işçi işveren ilişkisi kaynaklı olduğu iddia edildiğinden mahkemenin görevsiz olduğunu, uyuşmazlığın iş mahkemesinde görülmesi gerektiğini, davayı kabul etmediklerini davacının dava konusu yaptığı bonoda keşideci değil kefil olduğunu, bononun keşidecinin davalıya olan borcu nedeniyle keşide edildiğini, davacının davalının ortağı ve yetkilisi olduğu şirkete ortak olduğu yönündeki iddianın gerçek dışı olduğunu, davanın reddi ile %20'den az olmamak üzere kendilerine tazminat ödenmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER:Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, beyan dilekçeleri, yemin metin, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.
KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :
Mahkememizden verilen 14/11/2017 tarih ve 2017/... Esas 2017/ sayılı kararı ... Bölge Adliye Mahkemesi'nin ... tarih ve 2022/... Esas 2022/ Karar sayılı ilamıyla kaldırılmış ve dava mahkememizin 2023/... esasına kaydedilmiş ve yargılama bu dosya üzerinden devam etmiştir. Eldeki dava menfi tespit davasıdır.Davacı davasında özetle, davaya konu bono vasfındaki senedin davalının manevi cebri nedeniyle zorla verildiğini, senedin teminat senedi olduğunu ileri sürmüş, davalı taraf ise bu iddiaları reddederek davacının senette keşideci değil, kefil olarak bulunduğunu, senedi keşideci ...'ın borcu nedeniyle keşide edildiğini, senedin teminat senedi olmadığını, bu hususta yazılı belge sunulmadığını ve davalının tanık dinletmesine muvafakatının bulunmadığını bildirmiştir. Davaya konu senet incelendiğinde, senedin 30.04.2017 vade tarihli, 08...2016 düzenleme tarihli, 94.000 TL bedelli, keşidecisinin ... olduğu, davacı ...'ın kefil, davalı ...'in lehdar durumunda olduğu ve senedin bono vasfında olduğu anlaşılmaktadır.Bilindiği üzere, bonolar kambiyo senedinin bir türü oldukları için illetten mücerettirler ve bu senedin teminat senedi, avans senedi vs.gibi başka bir amaçla verildiği iddiası iddia eden tarafından yazılı delille ispatlanmalıdır.Somut olayda her ne kadar davacı, dava konusu bononun, davalının manevi cebri nedeniyle zorla verildiğini, senedin teminat senedi olduğunu ileri sürmüş ise de, bonoda kefil konumunda olan davacı dava süresince senedin teminat amacıyla verildiğine ilişkin herhagibi bir yazılı delil sunamamış, bono incelendiğinde senet metninden senedin teminat için verildiğine dair bir ibareye rastlanmamıştır. Davacının diğer iddiası olan davalının manevi cebri nedeniyle zorla verildiği iddiası ile ilgili olarak ise, bu hususta C.Savcılığına şikayette bulunduğuna dair veya bu hususun gerçekleştiğine dair herhangi bir somut delil sunulamamıştır.Davacının delilleri arasında yemin delilini de sunması üzerine davacıya yemin deliline başvurup başvurmayacağı hususu sorulduğunda yemin deliline başvuracağını bildirmiştir.Mahkememiz yargılama sırasında 15/02/2024 tarihli duruşma davacı vekiline davacının yemin metnini sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmiştir.Davacının yemin deliline dayandığı, yemin delilinin davacı tarafa hatırlatıldığı, yemin metninin davalı tarafa tebliğ edildiği, davalı asilin mahkeme huzurunda yeminli beyanda bulunduğu görülmüştür.Davalı asil yeminli beyanında aynen " Dava dilekçesine konu olan 30/04/2017 tarihli 94.000,00 TL bedelli bonodan dolayı davacı ...'ın bana borcu vardır. Bu senedi ben kendisinden zorla almadım. Bu hususta namusum, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerler üzerine yemin ediyorum." şeklinde yemin eda etmiştir.
Tüm dosya kapsamı değerlendirildiğinde; Davacının açmış olduğu menfi tespit davasında yukarıda anlatıldığı üzere iddialarını ispatlayamadığı, sonrasında davacı tarafından yemin deliline başvuruldığu, davalının ise yeminli beyanında Dava dilekçesine konu olan 30/04/2017 tarihli 94.000,00 TL bedelli bonodan dolayı davacı ...'ın kendisine borcu olduğunu, bu sebeple bonoyu zorla almadığını yeminli olarak beyan ettiği, yemin delilinin kesin nitelikteki delillerden olduğu, bu nedenle davacı tarafından ispatlanamayan davanın reddine, dava açılmasıyla davacının talebi üzerine 72/3 maddesi gereğince ihtiyati tedbir kararı verildiğinden şartları oluşması nedeniyle İİK 72/4 maddesi gereğince davaya konu alacağın %20'si tutarı olan 18.800,00 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine dair karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Davaya konu alacağın %20'si tutarı olan 18.800,00 TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya verilmesine
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harcın peşin alınan 1.605,29 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 1.177,69‬ TL TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi İstinaf Yargı Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/06/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır.

Hakim ...
¸e-imzalıdır.