BURSA 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/
KARAR NO : 2024/
HAKİM :
KATİP :

DAVACI : ... -
VEKİLİ : Av.
DAVALI : ... TEKSTİL, MAKİNA, İNŞAAT MALZEMELERİ, TURİZM SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -
VEKİLİ : Av.
DAVA : Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ : 29/03/2023
KARAR TARİHİ : 23/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 18/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin tekstil elyafı toptan ticareti işi yaptığını, davalı şirketten 02/12/2022 tarih ... fatura numaralı fatura ile toplamda 50.007,87 TL bedel ve "... İplik" açıklaması ile 1.405,14 Kg ürün satın aldığını, bu alışveriş karşılığında müvekkili tarafından davalı şirkete keşide yeri ... olan, ... ... Şubesine ait ... Seri numaralı 28/02/2023 tarihli 50.000,00 TL bedelli keşidecisi "... Özel Sağ. Hiz. Med. Tıb. . San ve Tic. Ltd. Şti" olan lehtarı ...-..." olan çeki teslim aldığını, söz konusu üründeki gizli ayıptan kaynaklı olarak ayıplı malın geri alınarak verilen çekin iadesi olmadığı taktirde 50.000,00 TL'nin iadesi hususunda davalı şirkete ... 6. Noterliğinin 16.02.2023 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderildiğini ancak çekin iade edilmediğini, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın kabulüne, davalı tarafça müvekkiline satılan ayıplı malların geri alınarak müvekkili tarafından davalıya ödenen 50.000,00 TL'nin davalı tarafça temerrüt tarihi olan 21/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiliyle müvekkiline ödettirilmesine, şimdilik 100,00 TL'nin tahsili ile müvekkile ödettirilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; arabuluculuk görüşmelerinde talep edilmeyen alacak kalemlerinin talep edilemeyeceğini, davacının ürünleri nitelikli olarak depolamadığını, davacının ayıp ihbarında bulunmadığını, müvekkili tarafından satışı yapılan ürünlerde gizli ya da açık ayıp bulunmadığını, satışı yapılan ürünlerin davacı tarafından alımı kabul edilen ürünlere uygun olduğunu, ayıp ihbar süresinin geçtiğini, satış ve teslimden yaklaşık 3 ay sonra gizli ayıp olduğu iddiası ile çek keşide tarihininden kısa bir süre önce ürünlerin bedelini ve zarar talebinde bulunmanın açık kötüniyetli olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller;
... Ticaret ve Sanayi Odası'na, ... Vergi Dairesi'ne, ... Esnaf ve Sanatkarlar Odası'na yazılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Talimat mahkemesi aracılığıyla 27/10/2023 tarihinde Keşfe çıkıldığı anlaşılmaktadır.
Tekstil bilirkişisi ve SMMM Bilirkişilerinin Raporunun Sonuç Kısmında özetle; satılan kumaşın teknik olarak ayıplı olmadığı, ancak gönderildiği beyan edilen numuneden farklı olduğu, bu hususun ayıp olarak kabulü halinde ayıbın gizli ayıp olmadığı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE

Dava, satış sözleşmesinde ayıptan kaynaklı ödenen bedelin iadesi ve mahrum kalınan kar talebine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalı satıcı tarafından davacı alıcıya satılan ürünün ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu ve ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı ile şartlarının oluşması halinde davacının ayıptan kaynaklı dönme hakkını kullanarak ödediği bedelin iadesini isteme hakkının olup olmadığı ve aynı nedenle mahrum kaldığı karı talep etme hakkının olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
Taraflar arasında satış sözleşmesine konu olan 1.405,14 kg ürünün teslim edildiğine dair bir ihtilaf olmadığından mahkememizce sadece davacının ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılmıştır.
Mahkememizce davaya konu ürünler üzerinde tekstil mühendisi refakate alınarak keşif yapılması için istinabe yapılmıştır. Mahkememizce bilirkişilerden; Davalı tarafından davacıya satılan 1.405,14 kg kumaşın tamamının davacı uhdesinde olup olmadığı, Davalı tarafından davacıya satılan kumaşın ayıplı olup olmadığı, kumaşta ayıp var ise bu ayıbın açık ayıp mı gizli ayıp mı olduğu, Kumaşın gizli ayıplı olması halinde ayıplı kumaş miktarının ne kadar olduğu, kumaşın tümünün ayıplı olup olmadığı, ayıpsız kumaş miktarının ayıplı kumaş olmadan satılmasının mümkün olup olmadığı ve ayıplı kumaş miktarının onarımının mümkün olup olmadığı, onarım mümkün ise onarım bedelinin ne kadar olduğu, Satılan kumaşın nasıl saklanması gerektiği ve davacı tarafından doğru bir saklama yöntemi kullanılıp kullanılmadığı, Kumaşın tümünün ayıplı olmaması ve ayıpsız olan kumaşın satılabilecek durumda olması halinde ayıplı kumaşın bedelinin, ödenen kumaş bedeline göre ne kadar olduğu, Davacının satın aldığı kumaşta bulunan ayıp miktarına göre; söz konusu ayıplı kumaşta ayıp olmaması ve davacının bu kumaşları satması halinde davacının ne kadar kar elde edebileceği hususlarının açıklığa kavuşturulması istenmiştir.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporunda; davacının uhdesinde 1.144,00 kg ürün olduğu, satılan ürünlerin numune olarak gönderilen ürünlerden farklı olduğu, numune üründe 3 sıra ilmek olduğu, ancak davacı uhdesinde bulunan ürünlerde 2 ilmek olduğu, bu hususun teknik olarak ayıp olmadığı, ancak davalının vaat ettiği şekilde ürün göndermediği, bu hususun ayıp olarak kabul edilmesi halinde dahi ayıbın gizli ayıp olmadığı, zira, esnemedeki farklılığın bariz ve açık bir şekilde inceleme ile belli olduğu tespit edilmiştir.
Satış sözleşmesinde satıcının bildirdiği niteliklere aykırı ürün teslimi yapması da bir ayıptır. Bu sebeple davalı satıcı, gönderdiği numuneye uygun ürün göndermediğinden ürünün ayıplı olduğu mahkememizce kabul edilmiştir. Ancak, bilirkişi raporunda yapılan tespite itibar edilerek bu ayıbın esnemedeki farklılıktan olması ve inceleme ile hemen anlaşılabileceği dikkate alındığında açık ayıplı satış yapıldığı kanaatine varılmıştır.
Davacı gerçek kişi işletme hesabı usulüne göre defter tutmaktadır, ancak yıllık alım ve satım tutarları esnaf hadlerini aştığından davacının tacir olduğu anlaşılmıştır.
Davacı ve davalı tacirdir ve tacirler arasında satış sözleşmesinden kaynaklı ayıp ihbarlarının ayıbın açık ayıp olması halinde 2 gün içerisinde satıcıya bildirilmesi gerekmektedir. Davacı alıcının davalıya gönderdiği noter ihtarnamesinin tarihi 16/02/2023 tarihidir, davalının kestiği faturanın tarihi ise 02/12/2022 tarihidir, ayrıca davalının sunduğu belgelerden de satılan ürünlerin 03/12/2022 tarihinde davacıya teslim edildiği anlaşılmaktadır. Sunulan e-irsaliye üzerinde davacının isminin altında imzası ve malları 03/12/2022 tarihinde teslim aldığına dair beyanı vardır. Bilirkişi raporunda satılan ürünün maskelerde kullanılabileceği ve elastiğinin sık ve maskeye uygun olmadığı belirtilmiştir. Yukarıda yapılan açıklamalara atıf ile bilirkişi bu hususun gözden geçirme ile açık bir şekilde fark edilebileceğini ve ayıbın açık ayıp niteliğinde olduğunu tespit etmiştir. Mahkememizce tekstil mühendisinin tespitlerinin keşif sonucunda ve satılan ürünler incelenerek bilimsel ve teknik verilere dayandığı kanaatine varılmakla ayıp hususu mahkememizce de açık ayıp olarak kabul edilmiştir. Davacı açık ayıplı satılan ürünleri uygun süre içerisinde gözden geçirmek ve teslimden itibaren 2 gün içinde ayıp ihbarında bulunmak zorundadır, aksi halde satılan ürünü bu şekilde kabul etmiş sayılır. Davacı 03/12/2022 tarihinde teslim aldığı açık ayıplı ürünlerle ilgili 2 günlük süre içerisinde ayıp ihbarında bulunmadığı anlaşılmakla; ayıptan kaynaklı bedel iadesi ve mahrum kaldığı karını talep edemeyeceği kanaatine varılmış, bu sebeple aşağıdaki şekilde davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın reddine,
2-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcı; 855,59 TL peşin harç ile alınmış olduğundan fazla alınan 427,99 TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
3-Davalı herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
5-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
6-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
7-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/01/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır