BURSA 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
...
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/
KARAR NO : 2024/

HAKİM :
KATİP :

DAVACI : ... -
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1- ...
VEKİLİ : Av. ... -
DAVALI : 2- ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 3- ... -

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 04/08/ 2017
KARAR TARİHİ : 28/03/2024
KARAR TARİHİ : 28/03/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde: Davalı ...'e ait diğer davalı ...'in kullandığı ... plaka sayılı aracın sebep olduğu 30/11/2015 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ...'nın yaralandığını, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsü olan ...'in tamamen kusurlu olduğunu, kaza sonrasında müvekkilinin hayat fonksiyonlarını etkileyecek şekilde kırık ve yüzde sabit iz niteliğinde olacak şekilde yaralandığını, yukarıda açıklanan nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 200 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 30/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, fazlaya ilişki hakları saklı kalmak kaydı ile 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 30/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava şartının yerine getirilmediğini, sigortalı aracın sürücüsünün kusuru yoksa işletene düşen bir sorumluluğun da bulunmadığını, tedavi masraflarının yine 01/06/2015 yürürlük ve 04/05/2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ile poliçe teminatı kapsamından çıkarıldığını, geçici işgöremezlik tazminatının da poliçe kapsamında olmadığını, yukarıda açıklanan nedenlerle dava şartı noksanlığı sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmesini, bu taleplerinin kabul görmemesi halinde müvekkili şirketin temerrüde düşmediğinden dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, aleyhlerine hüküm kurulması halinde yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle: Davayı kabul etmediklerini, kazayı elinde olmayan nedenlerle yaptığını, halen olayın etkisinden kurtulamadığını, maddi imkanının da olmadığını davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: davacının davasının yersiz ve maddi delilden yoksun olduğunu, müvekkilinin bu kazada bir kusuru olmadığını, davacının fahiş miktardaki bu talebi kanunlara aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller;
... İl Emniyet Müdürlüğü, ... İlçe Emniyet Müdürlüğüne yazılan müzekerelere cevap verildiği, cevabi yazıların ve ... raporlarının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Aktüerya bilirkişi raporunun sonuç kısmı:"Nihai olarak olay ve delillerin değerlendirilmesi ve takdiri sayın Mahkemenize ait olmak üzere ve BAM kararı doğrultusunda;
1-Davacı ...'nın 30.11.2015 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası neticesi yaralandığı, kazanın oluşumunda kusursuz, maluliyet oranının 60 ve dosya kapsamına göre davacının geliri asgari ücret olduğu, ... 2.... İhdisas Kurulu tarafından 16.11.2022 tarih ve 16489 sayılı raporunda davacının yüz sınırları içerisinde tespit edilen yara izinin belirli bir mesafeden, belirgin bir dikkat sarf etmeden, İlk bakışta fark edildiğine göre, yüzde sabit iz niteliğinde olduğunun belirlendiği,
2-Gelir hesabında TRH-2010, rapor tarihi itibariyle bilinen 2023 yılı verilerinin ve Progresif Rant Yönteminin kullanıldığı,
3-Davacının ekonomik geleceğinin sarsılması yönündeki talepleri doğrultusunda hesaplama yapılabilmesi için çalışma yaşı, maaşı ve yüzdeki sabit izin kazanç kaybına oranı bilinemediği, davanın kabulü ve tazminatın hüküm altına alınması durumunda mahkemenize hükme esas bir veri oluşması bakımından tüm AKTİF DÖNEM geliri (askerlik dönemi dışlanarak) hesaplandığı, davacının tüm gelirinin toplam 5.629.105,34 TL olduğu, dava konusu olay olmasa idi davacının gelirinin ortalama 961,5 oranında ve 84.436,58 TL artabileceği, takdirin sayın mahkemeye ait olduğu,
4-Ekli ... kararları gereği dava konusu olay olmasa idi davacının muhtemel kazancının ne kadar azaldığının ve davacının zararının belirlenememesi durumunda TBK 51/1 madde uyarınca sayın mahkemenizce uygun bir miktar tazminata hükmedilmesi gerektiği,
5- ZMMS poliçe limitinin kazada kişi başına vefat/sakatlık teminatının 290.000 TL ve yine tedavi giderinin kişi başı 290.000 TL olduğu, uzman doktor bilirkişi tarafından tespit edilen ve davacının ... tarafından karşılanmayan belgeli ve belgesiz tedavi ve yol giderinin 1.125,75 TL olduğu, tedavi gideri ve ekonomik geleceğin sarsılmasından kaynaklı zararın limit dahilinde ZMMS poliçesi kapsamında olduğuna dair rapor, sayın Mahkemenizin takdirlerine saygı ile sunulur" şeklindedir.
... bilirkişi raporunun sonuç kısmı: Tedavi Gider Fatura ve Makbuzları
Bölümünde; 1 ve 2 nolu bentlerde belirtilen, belgelendirilmiş, toplam 133 TL'lik (Yüzotuzüç lira) tedavi giderinin; 30/11/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu sağ frontal bölgede çökme kırığı ve yüzde sabit iz niteliğinde lezyon oluşan davacı ...'nın tedavisi ile uyumlu ve gerekli olduğu,
3-7 nolu bentlerde belirtilen giderlerin ...'nın ... Kurumu 2.İhtisas Kurulunun 07/11/2016 tarih ve karar nolu raporunun düzenlenmesi öncesinde muayene olduğu 12/10/2016 tarihindeki (babası ile birlikte) ...-... arası gidiş-dönüş ve yemek masrafına ait olup toplam 305 TL. olduğu,
8-10 nolu bentlerde belirtilen giderlerin ...'nın ... Uludağ Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi ... Anabilim Dalının 08/03/2019 tarih ve nolu adli raporunun düzenlenmesine dayanak teşkil eden muayene, konsültasyon, rapor bedeline ait olup toplam 407,75 TL olduğu, Davacı ...'nın geçirmiş olduğu trafik kazası sonrasında ... Devlet Hastanesine kaldırıldığı, sonrasında ... Şevket Yılmaz Eğitim ve Araştırma Hastanesine (günümüzde ... Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ana Bina) sevk edildiği, ifadeye göre 2-3 gün gözlem altında tutulduğu ve taburcu edildiği, 04/12/2015 tarihinde Özel ... Hastanesine (günümüzde ... Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi ... Ek Hizmet Binası) kontrol için gittiği, taburcu sonrası eve dönüşü ve kontrol için gidiş-dönüş ulaşımının özel araçla yapılmasının uygun olduğu, Google Haritalar uygulamasından kişinin o tarihteki ikametgahı (... mahallesi ... caddesi) ile ... Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi arasının 7,8 km., ... Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi ... Ek Hizmet Binası arasının 9,6 km. Olarak hesaplandığı, 09.11.2022 tarihinden itibaren yürürlükte olan taksimetre tarifesine göre (açılış—10 TL, km- 9 TL) yapılan hesaplamada toplam ulaşım giderinin 280 TL (İkiyüzseksen lira) olacağı kanaatini bildirir bilirkişi raporu saygı ile sunulur" şeklindedir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizin verdiği ilk kararın istinaf mahkemesince kaldırılması üzerinde kaldırma ilamındaki gerekçe gözetilerek yargılama yapılmıştır. Kaldırma ilamı sonrasında davacı asil 18 yaşını ikmal ettiğinden davacı asilden alınmış vekaletname dosyaya sunulmuştur.
Eldeki davaya konu trafik kazası ile ilgili somut değerlendirmeye yer vermeden önce, davalıların sorumluluğunun hukuki temeli ile ilgili kısa açıklamalara değinmekte fayda vardır.
Trafik kazası nedeniyle üçüncü kişilerin uğradığı zararlardan; sürücü TBK m.49'da ifadesini bulan haksız fiil hükümlerine göre, işleten ise KTK m.85'te ifadesini bulan tehlike sorumluluğu hükümlerine göre, sigorta şirketi ise KTK m.91 hükmü gereğince sözleşme hükümlerine göre sürücünün kusuru oranında müteselsilen sorumludur. Burada dikkat edilmesi gereken husus, işleten ve onun sorumluluğunu üstlenen sigorta şirketinin sürücünün kusuru oranında zarardan sorumlu olmalarıdır. Araç sürücüsünün kusursuz olması halinde, sürücü haksız fiil hükümlerine göre zarardan sorumlu olmayacağından işleten ve sigorta şirketinin de zarardan sorumlulukları doğmayacaktır. Bu bağlamda davamıza konu trafik kazasında, kazaya karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının belirlenmesi; sürücü, işleten ve sigorta şirketinin sorumluluğunun belirlenmesi yönünden önem arz etmektedir.
Eldeki davaya konu trafik kazasına karışanların kusurlu hareketleri ve kusur oranlarının tespiti ile ilgili kaldırma ilamı öncesinde dosya arasına getirtilen ceza dava dosyasında ...'dan kusur raporu alındığı görülmektedir. Bu raporda davalı sürücünün kırmızı ışık ihlali yaptığı ve tam kusurlu olduğu, davacı kazalının ise kusursuz olduğu tespit edilmiştir. Bu rapor, kazanın oluş şekline ve kaza ile ilgili tutulan belge delillerine uygun olduğundan mahkememizce hükme esas alınmıştır.
Mahkememizin ilk kararında dava maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden reddedilmiştir. İstinaf kaldırma gerekçesinde ise aynen, "Bu durumda mahkeme tarafından yapılması gereken davacının ekonomik geleceğin sarılmasından doğan kaybı ile ilgili yüzünde kaza nedeniyle sabit iz olup olmadığının tespiti için ...' dan rapor aldırılması ile sabit iz kaldığının tespit edilmesi halinde ekonomik geleceğin sarsılıp sarsılmadığı hususunda bilirkişi heyetinden rapor aldırılması ve tedavi süresinde yol giderleri bakımında uzman ... doktorundan rapor alınarak maddi tazminat kapsamında talep hakkı bulunup bulunmadığının belirlenmesi ile kazadaki yaralanması ile ilgili uygun bir miktar manevi tazminata hükmetmek gerekmekte olup davalı sigorta şirketi yönünden tedavi yol giderleri ile manevi tazminatın poliçe teminat kapsamı dışında olduğu gözetilerek hüküm kurulmasıdır." hususları vurgulanmıştır.
İstinaf kaldırma ilamında belirtildiği üzere kaldırma ilamı öncesinde alınan ... raporunda kazalının sürekli iş göremezliğinin olmadığı tespit edilmiştir.
Mahkememizce tensiple kazalının yüzünde sabit iz olup olmadığına dair rapor alınmıştır. Söz konusu ... raporunda davacının yüzünde bir iz olduğu ve bu izin belirli bir mesafeden, belirgin bir dikkat sarf etmeden, ilk bakışta fark edildiği, bu sebeple yüzde bulunan izin sabit iz niteliğinde olduğu belirtilmiştir.
Dosya kapsamında sunulan belgeler ve tedavi kayıtları dikkate alınarak davacının yaralanmasına bağlı olarak gördüğü tedavi süresince yaptığı yol giderinin hayatın olağan akışı içerisinde ne kadar olabileceğinin hesaplanması için dosya ... uzmanı doktor bilirkişiye tevdi edilmiştir. Doktor bilirkişi raporunda davacının, 1.125,75 TL tedavi gideri yaptığı tespit edilmiştir.
İstinaf kaldırma ilamı ve sonrasında alınan ... raporu ile doktor bilirkişi raporu ve mahkememiz dosyasının tümü incelenmek suretiyle; davacının kazada kusursuz olduğu ihtimaline göre davacının tedavi gideri ve ekonomik geleceğin sarsılmasından kaynaklı zararının hesaplanması ile davacının talep ettiği tazminat kalemlerinin poliçe kapsamında teminat altına alınıp alınmadığı hususlarında 2024 yılı asgari ücret verileri dikkate alınarak rapor hazırlamak üzere dosya aktüerya bilirkişisine tevdi edilmiştir.
Karar tarihi itibariyle asgari ücretin artması sebebiyle aktüerya bilirkişisinden ek rapor alınmıştır.
Aktüerya ek raporunda; davacının yüzünde bulunan sabit iz sebebiyle askerlik dönemi dışlanarak; davacının aktif dönem geliri hesaplanmış, davacının yüzünde bulunan sabit izin davacının kazancında % 1,5 azalmaya sebep olabileceği raporda belirtilmiştir. Bu sebeple davacının yüzünde bulunan sabit izden kaynaklı olarak 124.805,56 TL gelir kaybının olacağı kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili, kaldırma ilamı öncesinde talebini ayrıştırmış ve ekonomik geleceğin sarsılmasından kaynaklı zarar ile tedavi gideri talep etmiştir, aktüerya raporu sonrasında davacı vekili talebini ıslah etmiş ve ıslah dilekçesi davalılara tebliğ edilmiştir.
Davacının ekonomik geleceğinin sarsılmasından doğan zarar ve tedavi gideri poliçe teminatı kapsamındadır. Poliçe limitlerine bakıldığında hesaplanan tazminatın poliçe limiti dahilinde olduğu görülmektedir.
Davacının gerek yüzünde bulunan sabit izden ve gerekse ... raporunda belirtilen 6 aylık geçici iş göremezliğinden kaynaklı bir manevi zarara uğradığı izahtan varestedir. Davacının davaya konu cismani zararından dolayı yaşadığı elemi bir nebze dindirmek için 20.000,00 TL manevi tazminatın hakkaniyete uygun olacağı kanaatine varılarak manevi tazminatın tam kabulüne karar verilmiştir.
Davacı vekilinin sigorta şirketine yaptığı başvurunun sigorta şirketine ulaştığı tarih; sigorta şirketinin davacı yana verdiği cevap tarihi olan 20/02/2017 tarihidir. Bu tarihten 8 iş günü sonrası olan 03/03/2017 tarihinde davalı sigorta şirketi temerrüde düşmüştür. Diğer davalılar ise kaza tarihinde temerrüde düşmüş olduğundan diğer davalılar aleyhine kaza tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile; 124.805,56 TL ekonomik geleceğin sarsılması tazminatının ve 1.125,75 TL tedavi giderinin, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 03/03/2017 tarihinden, davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 30/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
2-Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile; 20.000,00 TL manevi tazminatın, kaza tarihi olan 30/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
3-Hüküm tarihi itibariyle maddi tazminat yönünden alınması gereken 8.602,36 TL karar ve ilam harcından; maddi tazminat talebi için yatırılmış 0,68 TL peşin harç ve 2.147,18 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 6.454,50 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, hazineye irat kaydına,
4-Hüküm tarihi itibariyle manevi tazminat yönünden alınması gereken 1.366,20 TL karar ve ilam harcından; manevi tazminat için yatırılmış 68,32 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.297,88 TL karar ve ilam harcının davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak, hazineye irat kaydına,
5-Davacının maddi tazminat talebi için yatırdığı 0,68 TL peşin harç ve 2.147,18 TL ıslah harcı toplamı olan 2.147,86 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
6-Davacının manevi tazminat talebi için yatırdığı 68,32 TL peşin harcın davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvurma harcı, 148,60 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 3.600,00 TL bilirkişi ücreti ve 1.255,10 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 5.035,10 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
8-... Kurumu faturalarının yatırılmadığı anlaşılmakla; hükmün kesinleşmesinden sonra; 562,00 TL ve 2.310,00 TL olan fatura bedellerinin suç üstü ödeneğinden tahsili ile ... Kurumu hesabına yatırılmasına, sonrasında 562,00 TL ve 2.310,00 TL fatura bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
9-Davacı maddi tazminat yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 19.889,69 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Davacı manevi tazminat yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.10 hükümlerine göre hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
11-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
12-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/03/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır