BURSA 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2020
KARAR NO : 2024/

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/10/2020
KARAR TARİHİ : 30/04/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/08/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinde özetle; borçlu ile müvekkil arasında yapılan ticari alım-satımdan kaynaklı alacak miktarının 215.422,33 TL olması durumu karşısında borçlu ...'den olan toplam alacağın ödenmesi talebi ile ... 10. Noterliği 18/06/2020T. yev. No'lu ihtarnamesi muhatap davalı borçluya tebliğ edilmiş, olumlu bir cevap alınamaması üzerine ... 12. İcra Müdürlüğü 2020/... Esas sayılı takip dosyası ile takip başlatılmış, borçlu tarafça hukuki mesnetten yoksun bir itiraz ile takibin durdurulması sağlandığını, dava şartı olan zorunlu arabuluculuk sürecine taşındığını anlaşma olmadığını, taraflar arasındaki ticari ilişki sebebiyle müvekkilin davalıdan olan 215.422,33 TL asıl alacağın takibe konu ihtarname ile talep edildiğini, tebligat yapıldığını, borcun muaccel hale geldiğini, ticari defterler üzerinde yapılacak inceleme ile davamızın haklılığının sübuta ereceğini, yargılama sürecinde açığa çıkacak nedenlerle davanın kabulü ile ... 12. İcra Müdürlüğü 2020/... E. Sayılı dosyaya yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalının alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatı ödemesine hükmedilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretlinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
Cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça ikame edilen dava da taraflar arasında ki alım-satımdan kaynaklı alacağın mevcut olduğu, alacağın tahsili için ... 10.Noterliği 18/06/2020 tarih ve yevmiye no.lu ihtarnamenin gönderildiği tarafımızca herhangi bir cevap verilmediği beyan edilmiş ise de söz konusu iddianın gerçek dışı olduğunu, müvekkil tarafa tebliğ edilen ihtarnameye itiraz edildiğini, ... 20.Noterliği 25/06/2020 tarih Yevmiye no.lu ihtara karşı cevaplarının davacı yana gönderildiğini, davacı taraf, ticari faaliyetini sonladırdığından adresine gönderilen ihtarnameden haberdar olunmamış olabileceğini, müvekkil tarafça gönderilen ihtarnamede; hiçbir borcun olmadığı aksine alacağının olduğunu beyan edilmiştir. Müvekkil şahıs firması 2018 yılı işletme defteri ve sonra ki yıllara ait ticari defterlerinin incelenmesi ile davacı tarafça talep edilen miktarda bir alacağın mevcut olmadığı aksine davacı tarafın müvekkil tarafa borçlu olduğunun görüleceğini, davacı tarafça ikame edilen dava dosyası içerisinde alacağın ispatı için gerekli olan herhangi bir delil olmadığından, davacı yan müvekkil taraftan alacaklı olduğunu birbirini teyit eden yazılı belgeler ile ispat külfeti altında olup bu kabilden hiçbir belge, delil sunulmadığından davalı tarafın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacı tarafın %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller; ... 12. İcra Müdürlüğü, ... Ticaret ve Sanayi Odası, ... Vergi Dairesi, ... Noterler Odası, ... 2. Noterliği, ... İlçe Seçim Kurulu, ... İlçe Seçim Kurulu, ... İlçe Seçim Kurulu, ... Bankası, ... ... Katılım Bankası, ... ... Bankası, ... Bankası, ... ... Katılım Bankası, ... Bank ve ... ... Bankası'na yazılan müzekkerelere cevap verildiği cevabi yazıların dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.
Adli Belge İncele Bilirkişi Raporunun Sonuç Kısmı: "Fotoğraflar ve diğer uygun görüntü teknikle işaretlemeler yaparak desteklenen inceleme ve bulgular neticesinde; (1), (2), (3) ve (4) numara ile tanımlandırılan, inceleme konusu tediye makbuzu asılları, ön yüzü üzerinde basılı bulunan “... TEKSTİL kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzaların ... ELİ ÜRÜNÜ OLMADIĞI değerlendirilmi"şeklindedir.SMMM Bilirkişi Raporunun Sonuç Kısmı:"1-Davacı tarafından sunulan 2018-2019 yılları ticari defterlerinin kapanış tasdiklerinin kanunun belirlemiş olduğu yasal süreler içerisinde yaptırılmış olduğu, 2020 yılı ticari defter suretlerinin ise eksik sayfalar içermiş olması sunulan suretler içerisinde kapanış tasdik sayfasının bulunmaması nedeniyle kapanış tasdikinin yapılıp yapılmadığı anlaşılamamıştır.2. Davalı tarafından bilirkişi incelemesine sunulan 2018 yılı ticari defterlerinin Küçük işletmelerin tutmuş olduğu defterlerden olması nedeniyle kapanış tasdikinin yaptırılmamış olması olağandır. 2019 ve 2020 yılı ticari defterlerinin kapanış tasdiklerinin kanunun belirlemiş olduğu yasal süreler içerisinde yaptırılmış olduğu,3, Davacı ile davalı şirket arasında mal alım satımına dayalı ticari ilişkinin mevcut olduğu,4. Davacı ticari defter ve kayıtlarında taraflar arasındaki hareketlerinin ... ve ... nolu hesaplar altında tutulmuş olduğu bununda taraflar arasında karşılıklı mal alım satımlarının bulunduğu anlaşılmaktadır.5. Davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturaların tamamının davalı kayıtlarında yer aldığı görülmüş olup taraflar arasındaki ihtilafın ise tarafların karşılıklı olarak yapmış olduğu ödemelerden kaynaklanmaktadır.6. Taraflar arasında ihtilafsız. bulunan davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturaların toplamının: 315.180,02.-TL kadar olduğu, Davalı kayıtlarında yer alan taraflar arasında ihtilafsız bulunan davacı ödemelerinin toplamının: 116.520,20.-TL kadar olduğu, 7. Davacı kayıtlarında yer alıp davalı kayıtlarında yer almayan ve taraflar arasında ihtilaflı olan davacı ödemelerinin aşağıda belirtildiği gibi olduğu bahse konu ödemelere ilişkin belgelerin davacı tarafından dava dosyasına sunulması gerekmektedir.TARİH BELGENO DEFTER KAYIT TAR/NOSU NEVİ BORÇ ALACAK 21.11.2018 ÖDEME 30.11.2018/103 YAPILAN ÖDEME 5.000,00 11.12.2018 ÖDEME 31.12.2018/116 YAPILAN ÖDEME 12.000,00 11.02.2019 ÖDEME 28.02.2019 /26 YAPILAN ÖDEME 5.250,00 22.250,00 8. Davalı tarafından davacı adına düzenlenen fatura ve ödemelerin toplamının 458.507,21.-TL kadar olduğu, 9. Davacı tarafından 7. Maddede belirtilen ödemelerin davalıya yapıldığının kanıtlanması durumunda davacının davalıya 4.556,99.-TL borçlu olacağı, kanıtlanamaması durumunda ise davacının davalıya 26.806,99.-TL kadar borçlu olacağını, Takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere arz ederim."şeklindedir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE
Dava, ticari nitelikteki satış sözleşmesinden kaynaklı açık hesap bakiyesinin tahsili istemine yönelik başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Açık hesap ilişkisi, önceki borçlar tahsil edilmemesine rağmen taraflar arasındaki ticari ilişkinin devam etmesi durumudur. Açık hesap ilişkisinde taraflar tek taraflı ya da karşılıklı olarak alacaklarını hesaba kaydedip belirli hesap dönemlerine bağlı kalmaksızın hesaplaşma yaptıklarından, bu ilişkiye TTK’daki cari hesaba ilişkin hükümler uygulanamaz.Açık hesap ilişkisinde, taraflar arasındaki ticari ilişkinin dayanağı olan sözleşme bir satış sözleşmesi olabileceği gibi eser sözleşmesi veya başka bir sözleşme de olabilir. Somut dosyamız yönünden bir değerlendirme yapılacak olur ise; taraflar arasında bir satış sözleşmesinin söz konusu olduğu anlaşılmaktadır. Davacı satıcı, davalı alıcıya sattığını iddia ettiği ve açık hesap ilişkisinde kaydettiği her bir faturadaki malların alıcıya teslim edildiğini yazılı olarak ispatlamalıdır. Davalı alıcı da ödeme iddiasında bulunuyor ise ödeme iddiasını yazılı olarak ispatlamalıdır. Davacı, açık hesaba kaydettiği her bir faturaya ilişkin faturadaki malların teslim edildiğine dair davalıdan sadır yazılı teslim belgesi sunmamış, ancak ticari defter kayıtlarına dayanmıştır. Ticari defter kayıtlarına dayanılmış olduğundan ticari defterlerin delil olma durumu ile ilgili yasa maddesine de değinmekte fayda vardır. Şöyle ki; HMK m.222'de aynen, "Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması MADDE 222 - (1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." hükümleri öngörülmüştür.Bu açıklamalar ışığında; tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için gerekli işlemler yapılmış ve SMMM Bilirkişi ...'den kök ve ek raporlar alınmış. Davacının defter kayıtlarına göre davacı davalıdan; 215.422,33 TL alacaklıdır. Davacı ile davalı arasındaki ticari ilişki davacının defter kayıtlarında iki ayrı hesaptan takip edilmiştir.Davalı tarafın da ticari defterleri incelenmiş ve defter kayıtları karşılaştırılarak mahkememizce sonuca varılmıştır.Tarafların ticari defterlerinde ... nolu hesapta tutulan kayıtların birbiri ile uyumlu olduğu, uyumsuzluğun ... nolu hesapta tutulan kayıtlardan kaynaklandığı bilirkişi raporunda belirtilmiştir.... nolu hesapta davacı tarafından davalıya kesilen faturaların toplam tutarı 315.179,54 TL'dir ve bu faturalar davalının defterinde kayıtlıdır, davalı da bu hesapta davacıya 10.000,00 TL'lik ödeme yapmıştır. ... nolu hesapta; davalı tarafından davacı adına düzenlenmiş faturalar toplamının 228.507,21 TL olduğu, davacının ödemelerinin ise 138.750,00 TL olduğu, ancak davacının ödemelerinden 22.250,00 TL'lik ödemelerin davalı defterlerinde kayıtlı olmadığı bilirkişi raporunda belirtilmiştir. Ayrıca, davalının defterinde kayıtlı olup davacının defterinde kayıtlı olmayan toplamı 220.000,00 TL olan 4 ödemenin söz konusu olduğu anlaşılmıştır. Davalı taraf bu 4 ödemeye ilişkin tediye makbuzlarını sunmuş, ancak davacı şirket makbuzlardaki imzayı inkar etmiştir. Mahkememizce; davalı vekiline bilirkişi raporunun 5. Sayfasında söz edilen ve toplamı 220.000,00 TL olan 4 tediye makbuzu aslını mahkememize sunmak üzere kesin süre verilmiş ve makbuz asılları mahkememize sunulmuştur. Tediye makbuzlarının her biri üzerinde inceleme yapılarak; makbuzlardaki davacı şirket kaşesi üzerinde atılı olan imzaların şirket yetkilisi ...'ın eli ürünü olup olmadığı ile ilgili inceleme yapılmak üzere dosya Adli Belge İnceleme Uzmanına tevdi edilmiştir. Sunulan grafoloji raporunda; söz konusu imzaların davacı şirketin temsilcisi ...'ın ve davalının ödemeleri alan kişi olarak iddia ettiği ...'nun eli ürünü olmadığı tespit edilmiştir. Mukayeseye elverişli olarak toplanan belgelerin resmi kurumlarda atılmış imzalar olması ve incelemenin optik aletlerle belge asılları üzerinde yapılması sebebiyle rapor hükme esas alınmıştır. Söz konusu bu 4 ödeme ile ilgili cevap dilekçesinde yemin deliline dayanıldığından; davalı vekiline cevap dilekçesindeki savunmalarını genişletmeksizin ve değiştirmeksizin özellikle 4 tediye makbuzundaki ödemeler ile ilgili yemin teklif etme hakkını kullanmak ve yemin metni sunmak üzere 2 hafta kesin süre verilmiş ve davalı vekili yemin teklif etme hakkını kullanarak yemin metni sunulmuştur. Davacı şirkete yemin davetiyesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ve tebliğ zarfında açıkça mazeretsiz bir şekilde yemini eda etmekten kaçınılması halinde yemin vakıası konuların ikrar edileceği şerh düşülmüştür. Davacı şirket yetkilisi yemini eda etmekten kaçınmıştır, bu bağlamda davalı şirket yaptığı 4 ödemeyi ispatlamıştır. Ek bilirkişi raporunda geçen ve davacının kayıtlarında yer alıp davalının kayıtlarında yer almayan 21/11/2018 tarihli 5.000,00 TL'lik ödeme, 11/12/2018 tarihli 12.000,00 TL'lik ödeme ve 11/02/2019 tarihli 5.250,00 TL'lik ödeme ile ilgili; tediye makbuzu, banka dekontu ve ödemenin nasıl ve ne şekilde yapıldığına dair belgeleri sunmak üzere davacı vekiline 1 ay kesin süre verilmiş, verilen kesin süre içerisinde davacı vekili bu ödemeler ile ilgili belge sunmamıştır. Dava dilekçesinde yemin deliline dayanılmış olması sebebiyle davacı vekiline bu üç ödeme ile ilgili yemin teklif etme hakkını kullanmak üzere kesin süre verilmiş, ancak verilen bu kesin süre içerisinde davacı vekili yemin teklif etme hakkını kullanmamıştır. Ek bilirkişi raporunun sonuç kısmında 26.806,99 TL'lik kısım; bir kısım hesaplama hatalarından kaynaklandığından mahkememizce rapor içeriğindeki kayıtlar dikkate alınarak hesaplama yapılmış ve sonuca etkili olmayan 20,68 TL'lik hesaplama hatası sebebiyle ek rapor alınmamıştır.
Tüm bu açıklamalar ışığında sonuç olarak; tarafların defter kayıtlarından anlaşılacağı üzere davacının davalıya 315.179,54 TL'lik fatura kestiği, davacının davalı defterlerinde kayıtlı olmayan ödemelerle ilgili belge sunmaması ve yemin teklif etme hakkını da kullanmaması sebebiyle davalının defterinde görünen 116.500,00 TL'lik ödemeyi davalıya yaptığı, bu bağlamda davacının söz konusu ticari ilişkiden kaynaklı alacaklarının toplamının 431.679,54 TL olduğu, davalının davacının da defterinde kayıtlı olan 10.000,00 TL'lik ödemesinin olduğu, ayrıca davalının davacının da defterinde kayıtlı olan 228.507,21 TL'lik fatura kestiği, davalının yemin teklif etme hakkını kullanması, ancak davacının teklif edilen yemini mazeretsiz olarak eda etmekten kaçınması sebebiyle davalının 220.000,00 TL'lik ödemeyi davacıya yaptığını ispatladığı, bu bağlamda davalının alacakları toplamının 458.507,21 TL olduğu, bu durumda davalının davacıya borcunun bulunmadığı, aksine davalının davacıdan 26.827,67 TL alacaklı olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Ek bilirkişi raporunun sonuç kısmında 26.806,99 TL'lik kısım bir kısım hesaplama hatalarından kaynaklandığından mahkememizce rapor içeriğindeki kayıtlar dikkate alınarak hesaplama yapılmış ve sonuca etkili olmayan bu hesaplama hataları için ek rapor alınmamıştır.Her ne kadar söz konusu ticari ilişkiden kaynaklı davacı davalıya borçlu ise de taraflar arasındaki ilişkinin iki ayrı hesapta tutulması, davacının kendi defter kayıtlarında bir kısım ödemelerin işlenmemiş olması ve davacının takibinde kötü niyetli olduğunu gösterir somut bir delil olmaması dikkate alınarak; davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntısı ve yasal gerekçesi izah edildiği üzere;
1-Davanın reddine,
2-Davacının takibinde kötü niyetli olduğu sübut bulmadığından davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Hüküm tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcı, 3.678,88 TL peşin harç ile alınmış olduğundan fazla alınan 3.251,28 TL nin talep halinde davacıya iadesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT m.13 hükümlerine göre hesaplanan 34.313,34 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak, davalıya verilmesine,
7-6325 sayılı Kanunun 18/A maddesinin 12 ve 13. Fıkralarına göre; suç üstü ödeneğinden zorunlu arabulucuya ödenen 1....,00 TL'nin davacıdan alınarak, hazineye irat kaydına,
8-HMK m.333 gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
9-Gerekçeli kararın talep halinde taraflara tebliği ile tebliğ giderinin eksik olması halinde giderin talepte bulunandan alınmasına,
Dair; kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 30/04/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır