T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/56
KARAR NO : 2024/336
DAVA : Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali)
DAVA TARİHİ : 24/01/2024
KARAR TARİHİ : 15/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Davalı bankanın müvekkilimden haksız kesinti yaptığını, bu kesintinin iadesi için Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, banka haksız itiraz ettiğinden iş bu davayı açma zaruriyeti doğduğunu, davalı bankadan müvekkilinin Komisyonsuz post kullandığını ve sözleşmede açıkça belirtildiği gibi komisyonsuz postlardan müvekkilinin yapmış olduğu satışlardan herhangi bir satış komisyonu alınamayacağı halde davalı bankanın sözleşmeye aykırı şekilde satış komisyon tahsilatları yaptığını, davalının Komisyonsuz Post Kullandığı satış işlemlerindne alınan komisyonlarının iade edileceği ve sürecin başlatıldığı yönünde cevap verildiğini ancak müvekkiline herhangi bir iade işlemi yapılmadığını, daha önce bu kesintilere ilişkin kısmi açmış olduğukları itirazın iptali davasında davalının icra dairesine itirazda bulunduğunu, itirazın iptali için Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Tarih ... E , ... K. Sayılı kararı ile Mahkeme sehven ... E. Sayılı icra dosyasında itiraz olmadığı gerekçesi ile davanın Usulden reddine karar verdiğini, ancak icra dosyasında davalının itirazının olduğu açık olduğunu, mahkeme kararını ilgili icra dairesine gönderlerine rağmen icra dairesinin dosyada itiraz olduğundan takibin devamına karar vermediğini, Antalya ... Ticaret Mahkemesi ... E , ... K. sayılı dosya Bilirkişi raporunda da görüleceği üzere müvekkilinden haksız alınan ücretlerin faizi ile birlikte Toplam 11.356,27 TL olduğu kanıtlanmış olup davalının haksız itiraz etmiş olduğunun açık olduğunu beyan ederek; Antalya Genel İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına istinaden itirazın iptaline, 11.356,27 TL' nin takip tarihinden itibaren değişen oranlarda Ticari Avans Faizi ile iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle; huzurda görülen davanın dayanak icra takip dosyası olan Antalya genel icra müdürlüğü ... esas sayılı dosyası ile Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasından talep edilen alacak kalemleri ve tutarları aynı alacak olduğundan davaya konu Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyası mükerrer takip olup, bu haliyle i.i.k. hükümlerine aykırı olduğunu, davacının, müvekkil banka aleyhine Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E.sayılı icra dosyası ile ilamsız takip başlattığını, bu takibe ilişkin itirazın Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı dosyasıyla itirazın iptali davası açıldığını, davanın usulden reddedildiğini, davacının bu kez, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. Sayılı dosyasıyla, ... E. ... K. sayılı ilamıyla karara bağlanmış olan davada yargılamının yenilenmesinin talep edildiğini, bu davanın da redle sonuçlandığını, davacının banka aleyhine başlatmış olduğu, Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasının halen derdest olduğunu, davacının bu gelişmelerden sonra Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasından icraya koymuş olduğu alacaklar ile aynı alacakları bu kez Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E.sayılı dosyası ile ilamsız takip başlattığını, bu icra takibine müvekkil banka tarafından mükerrer takip olması nedeniyle derdestlik itirazı ve borca, tüm ferilerine ayrıca takibe itiraz ettiğini, icra takibinin durduğunu, davacının Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasından huzurdaki davayı açtığını, açılan davanın İ.İ.K. hükümlerine açıkca aykırı olduğunu, alacağın zaman aşımına uğradığını, müvekkilinin tahsil ettiği ücretin bankacılık hizmetinin karşılığı olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını beyan ederek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir.
Belirtmek gerekir ki; Genel haciz yoluyla ilamsız icra takiplerinde borçlunun itirazı üzerine takip durur ve alacaklının takibin devamını sağlamaya yarayan imkanlarından biri İcra İflas Kanunun 67. maddesinde öngörülen itirazın iptali davasıdır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2013/19-2415 esas, 2015/2335 karar sayılı emsal ilamında da belirtildiği üzere; İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, normal bir alacak (eda) davasıdır. Takip alacaklısı tarafından (süresi içinde) ödeme emrine itiraz etmiş olan borçluya karşı açılır; yani davacı alacaklı, davalı ise takip borçlusudur. Davacı alacaklı bu davada, borçlunun itiraz etmiş olduğu alacağın mevcut olduğunu bildirerek, borçlunun itirazının iptaline karar verilmesini (ve istiyorsa, borçlunun icra inkar tazminatına mahkûm edilmesini) talep eder (KURU, Baki: İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Türkmen Kitabevi, İstanbul, Kasım 2004, s. 220-221).
Bu davada, ispat yükü kural olarak davayı açan alacaklıda olup, alacaklı alacağını ispatla yükümlüdür. Genel hükümler dairesinde her türlü delille ispat edilecek alacak ta yine takip talepnamesine konu olan ve borçlu yanca itiraza uğrayan alacaktır. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu., 2006/19-260 esas, 2006/251 karar)
Bu genel açıklamalardan sonra dosyaya dönüldüğünde; ilgili icra dosyaları, uyap üzerinden iş bu dosya ile ilişkilendirilmiştir.
Dava, dilekçesinde geçen mahkememizin ... E , ... K sayılı dosyası, esasen yargılamanın yenilenmesi dosyasıdır. Bu dosyanın da talep kapsamı ile ilgisi olmasına rağmen sehven dava dilekçesinde anlatımda bildirildiği düşünülmüştür. Anlatım içeriğine göre, davacının, dava dilekçesinde bahsettiği temel dosya yargılamanın yenilenmesinin istendiği mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı dosyasıdır.
Mahkememizin, ... Esas ... Karar sayılı dosyasına bakıldığında özetle; Antalya Genel İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı icra takip dosyasında davalı borçlu tarafından yapılan itirazın bulunmadığı anlaşılmakla hukuki yarar dava şartı yokluğundan dolayı davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkememizin ... Esas ... Karar sayılı dosyasında icra müdürlüğü tarafından mahkemeye verilen cevapta dosyada itirazın olmadığının bildirildiği, bu nedenle mahkemece davanın usulden reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacının, ... Esas ... Karar sayılı dosyası (bilirkişi raporu) ve devamındaki yargılanmanın yenilenmesi dosyasını esas alarak, tekrar takip yaptığı, bu takibin de iş bu davanın konusu olan takip olduğu anlaşılmaktadır.
İtirazın iptali davası icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır.
Bu noktada öncelikle, davada menfaat (hukuki yarar) kavramı üzerinde durulmalıdır.
Medeni usul hukukunda hukuki yarar, mahkemeden hukuksal korunma istemi ile bir davanın açılabilmesi için, davacının bu davayı açmakta (veya mahkemeden hukuksal korunma istemekte) bir çıkarının bulunması gerektiğine ilişkin ilke anlamına gelir. Davacının dava açmakla hukuk kuralları tarafından haklı bulunan (korunan) bir yararı olmalı, hakkını elde edebilmesi için mahkeme kararına ihtiyacı bulunmalı ve davacı mahkemeyi gereksiz yere uğraştırmamalıdır(Arslan, Ramazan; Aktaran, Hanağası, Emel: Davada Menfaat, Ankara 2009 Önsöz VII)
Öte yandan, bu yararın, "hukuki ve meşru" doğrudan ve kişisel "doğmuş ve güncel" olması gerekir( a.g.e, s. 135).
Öğreti, dava açarken menfaatin (hukuki yararın) bulunması gereğini, "dava şartı" olarak kabul etmiştir. Bu şart, "dava konusuna ilişkin genel dava şartlarından biri" olup, davanın esası hakkında inceleme yapılabilmesi ve esas hakkında hüküm verilebilmesi için varlığı gerekli olduğundan "olumlu dava şartları" arasında sayılmaktadır. Bu nedenle, menfaate, "davanın dinlenebilmesi (mesmu olması, kabule şayan olması) şartı" da denilmektedir( a.g.e, s. 19-21).
Nitekim, aynı görüş, Hukuk Genel Kurulu'nun 24/11/1982 gün ve 1982/7-1874 E.-914 K.; 05/06/1996 gün ve 1996/18-337 E. - 542 K.; 05/02/1997 gün ve 1997/18-797 E. - 53 K.; 11/03/1998 gün ve 1998/8-176 E.-217 K.; 20/10/1999 gün ve 1999/14-840 E-859 K; 10/11/1999 gün ve 1999/1-937 E.- 946 K.; 30/05/2001 gün ve 2001/14- 443 E.-458 K.; 29/05/2002 gün ve 2002/2-401 E.- 451 K.; 17/03/2010 gün ve 2010/3-119 E.-159 K.; 31/03/2010 gün ve 2010/11-143 E.-196 K. sayılı karalarında da, benimsenmiştir. Bir davada menfaat (hukuku yarar) ilkesinin dava şartı olarak görülmesi, yargılamanın amacına ve usul eekonomisi ilkesine uygun olarak yargılama yapılmasına yarar sağlayacağı, her türlü duraksamadan uzaktır.
Bu ilkeden hareketle, davada menfaatin varlığı, mahkemece taraflarca dava dosyasına sunulmuş deliller, olay veya olgular çerçevesinde, kural olarak davanın açıldığı tarihe göre, kendiliğinden ve yargılamanın her aşamasında gözetilmelidir. Bu sayede, iç hukukumuzun bir parçası olan Avrupa İnsan Hakları Sözlemesi (İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin korunmasına ilişkin sözleşme)'nin 6. maddesi ile 1982 Anayasanın 03/10/2001 gün ve 4709 sayılı kanunun 14. maddesi ile değişik 36. maddesinde düzenlenen "hak arama özgürlüğü"nün, dürüstlük kuralına uygun kullanılması sağlanmaktadır. Böylelikle haksız davalar açmak suretiyle, dava hakkının kötüye kullanılmasına karşı bir güvence de sağlanmış olur.
Somut olaya dönüldüğünde; Mahkememizin Antalya Genel İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı icra takip dosyası mahkememizin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasındaki yargılamaya konu olmuştur. Bu icra dosyasına temel iddia konusu borç ile iş bu davaya konu edilen Antalya Genel İcra Müdürlüğü ... E. sayılı dosyasındaki iddia konusu borç aynıdır. İlk dosyadaki yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu bulunan rakama faiz de işletilerek, iş bu davaya konu icra takip dosyası başlatılmıştır.
Mahkemeler hüküm verdikten sonra dosyadan el çekerler ve üst yargı merciince hüküm ortadan kaldırılmazsa/bozulmazsa kendiliğinden dosyayı ele alarak tekrar inceleyip karar veremezler. Taraflar usul hukuku usulünce haklarını mahkemeler önünde ararlar.
Davacı özetle, mahkememizin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasında yanlış karar verildiğini ileri sürmektedir. Hüküm, kesin olarak verilmiştir, kanun yolu kapalıdır. Esasen, usulden ret kararı verilen bu dosyadan hareketle, zaman aşımı süresinde alacak davası açılma imkanı mevcuttur. İş bu davanın açılmasında hukuki yarar yoktur. İtirazın iptaline konu olan mahkememizin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasından başka başka takip yapılarak oraya gelen itiraz gereği başkaca bir itirazın iptali davasının görülmesi kabule göre hukuken mümkün değildir.
Tüm dosya kapsamı, yukarıdaki açıklamalar ışığında, davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM/Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı HUKUKİ YARAR YOKLUĞUNDAN REDDİNE,
2-Davacı tarafça yatırılan harçların mahsubu ile hazineye gelir kaydına, harçların davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; 2.080,00 ₺'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; 1.817,00 ₺ vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatan gider avansından harcanmayan kısmın hüküm kesinleştiğinde UYAP üzerinden kontrolü de sağlanarak davacı tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/05/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!