ANTALYA 4. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/607
KARAR NO : 2024/41
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : 24/08/2022
KARAR TARİHİ : 16/01/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava :Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı şirket arasında ... tarihinde Antalya-... Posta Hattına ilişkin Posta Taşıma Hizmetine Ait Sözleşme ve Şartname konulu sözleşme akdedildiği, Şirketlerince, 3065 sayılı KDV Kanununun 9. Maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliğinin (V/C.2.1.3.2.5) bölümü uyarınca söz konusu sözleşmelere istinaden anılan Şirkete yapılan ödemelerden KDV tutarının 9/10 unu sorumlu sıfatıyla tevkif edip kendi vergi dairesine ödemesi gerekmekle birlikte KDV tutarının tamamının anılan şirkete ödendiğini, akabinde ise KDV mevzuatından kaynaklanan zorunlulukların gereği olarak 9/10 oranındaki tevkif KDV'yi 213 sayılı V.U.K.'nun 371. Maddesi hükümlerine göre pişmanlıkla vergi dairesine ödemek zorunda kaldıklarını, söz konusu tutarın vergi dairesine ödenmesi üzerine adı geçen şirkete/yükleniciye yazılan 25.02.2021 tarih ve 6342 sayılı yazı ile; Şirketlerinin KDV tevkifatı uygulamasında faturadan doğan KDV üzerinden kesinti yaparak yüklenici Şirket ( davalı) adına sorumlu sıfatıyla vergi dairesine ödemekle yükümlü iken, yüklenici Şirketin de (davalının) KDV Genel Uygulama Tebliğinin “Belge Düzeni” başlıklı (1/C-2.1.3.4.2.) bölümü kapsamında Şirketlerine tevkifat tutarını göstermek suretiyle (tevkifatlı) fatura düzenlemek ve “Satıcıların Beyanı” başlıklı (/C-2.1.3.4.3.2.) bölümünde yapılan açıklamalar çerçevesinde bu tevkifatlı işleme uygun şekilde 1 No.lu KDV beyannamesi vermekle yükümlü olduğunu ... Limited Şirketi tarafından katlanılması gereken vergi yükünün hak ediş ödemelerinde yükleniciye KDV”nin tevkifat yapılmaksızın tam olarak ödenmiş olması sebebiyle Şirketleri üzerinde kaldığı, bu nedenle, anılan İş Ortaklığında sebepsiz zenginleşme yaratan bu durum karşısında Şirketlerince adlarına vergi dairesine yatırılan ... TL” nin Şirketlerine iade edilmesi gerektiği, şirketlerine söz konusu KDV tevkifat tutarının iade edilmesini müteakip, ödemeyi tevsik eder belgeye dayanarak, ... Limited Şirketi'nin de ilgili dönemlere ilişkin | No.lu KDV Beyannamesinde düzeltme yapabileceği ve buna bağlı olarak KDV Genel Uygulama Tebliğinde belirlenen usul ve esaslar dairesinde, varsa vergi dairesine ödediği tutarları ve/veya sonraki döneme devreden KDV tutarlarını iade/düzeltmeye konu edebileceği, bu işlemlerin KDV mevzuatında yer alan düzenlemeler çerçevesinde, ... Limited Şirketi ile vergi dairesi arasında tesis edilmesi/tekemmül ettirilmesi gereken işlemler olduğu belirtilerek kendilerine fuzulen ve fazladan ödenen tutarları iade etmesi ihtar edildiğini ve bunu müteakip kendi KDV beyanlarını düzeltebileceği ve bu suretle vergi dairesine ödediği bir KDV varsa da iade/düzeltme konusu edebileceği hususu hatırlatıldığını, ancak, davalı ... Limited Şirketinin bugüne kadar söz konusu alacaklarını Şirketlerine ödemediğini, bunun üzerine davalı ... Limited Şirketi aleyhine yasal yoldan tahsile dair dava açmak zorunluluğu hasıl olduğunu, arz ve izah edilen hususlar ve sayın mahkemenizce re'sen dikkate alınacak hususlar göz önüne alınarak; öncelikle davalı hakkında dava değeri olan ... TL üzerinden taşınır taşınmaz ve üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları bakımından ihtiyati haciz karan verilmesine; müvekkili tarafından mükerrer şekilde ödenmek zorunda kalman ... TL'nin ödeme ihtar tarihi olan ... Tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça her ne kadar, 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 9. Maddesi ve KDV Genel Uygulama Tebliği'nin ilgili bölümü uyarınca, Hizmet Alım Sözleşmelerine istinaden davalı/müvekkili şirkete yapılan hakediş ödemelerinden KDV tutarının 9/10'ununun sorumlu sıfatıyla ... AŞ tarafından tevkif edilip vergi dairesine ödenmesinin gerektiği, ancak bu işlemin yapılmayıp KDV tutarının tamamının davalı/müvekkil şirkete ödendiği, akabinde KDV mevzuatından kaynaklanan zorunluluk gereğince 9/10 oranındaki KDV tevkifatının 213 sayılı VUK'un 371. Maddesi hükümlerine göre davacı tarafça pişmanlıkla vergi dairesine beyan edilerek ödenmek durumunda kaldığı, bunun sonucunda davalı/müvekkilin sebepsiz zenginleştiğini iddia ederek ihtiyati haciz talebinde bulunmuş ise de, davacı... A.Ş.'nin bu talebi hukuki dayanaktan yoksun, yersiz, haksız ve ileri sürmüş olduğu iddialar da gerçek dışı olduğunu, Davacı tarafın alacak iddiasını "Maliye Bakanlığı KDV Genel Uygulama Tebliği'nde düzenlenen, İŞGÜCÜ TEMİN HİZMELERİNDE alıcılara 9/10 oranında KDV tevkifatı yapma zorunluluğuna dayandırdığını, halbuki, taraflar arasında imzalananmış olan ve daya dosyasında mevcut ...tarihli Posta Taşıma Hizmetine Ait Sözleşme'nin konusu, "İŞGÜCÜ TEMİN HİZMETİ OLMAYIP" "TAŞIMACILIK HİZMETİ ALIMINA" ilişkin olduğundan, davacının iddiaları yanlış bir temele dayalı olduğunu, taraflar arasındaki TAŞIMACILIK HİZMETİNE konu Sözleşme ile yüklenilen işin süresinin ... ile ... tarihleri arasındaki dönemi kapsadığı ve bu dönemde yürürlükte bulunan KDV Genel Uygulama Tebliği'ne göre TAŞIMACILIK HİZMETLERİNDEN dolay herhangi bir oranda KDV tevkifatı uygulanacağına dair bir düzenleme bulunmadığı gözetildiğinde, davacının dava konusu alacak talebinin yasal dayanaktan yoksun ve haksızlığının açık olduğunu, zira KDV Genel Uygulama Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin(Seri No:...) yürürlüğe girdiiğini, ... tarihine kadar TAŞIMACILIK HİZMETLERİ karşılığı yapılan ödemelerde KDV tevkifatı uygulanacağına dair herhangi bir düzenleme olmadığını, daha sonra yani taraflar arasındaki sözleşme süresinin bitmesinden sonraki bir tarih olan ... tarih ve 31397 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ... seri nolu Tebliğ ile birlikte taşımacılık hizmetleri karşılığı yapılacak ödemelerde KDV tevkifatıyla ilgili olarak aşağıdaki şekilde yeni bir düzenleme yapıldığını, yeni düzenlemeden de anlaşıldığı üzere, TAŞIMACILIK HİZMETLERİNDEKİ KDV tevkifatı uygulaması, ... seri nolu Tebliğin girdiği ... tarihinden itibaren geçerli olup, alıcı tarafından uygulanması gereken tevkifat oranı da, dava dilekçesinde iddia edilenin aksine 9/10 oranında değil, 2/10 oranında olmakla birlikte, bu uygulama davaya konu taraflar arasında imzalanmış olan sözleşme dönemini hiçbir şekilde kapsamadığını, sırf bu düzenlemeler kapsamında davacının alacak talebinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflar arasında imzalanan taşıma sözleşmesi getirtilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi bila tarihli raporunda özetle; " Taraflar arasında akdedilen sözleşmeler kapsamında Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin;(VC-2.1.3.2.5.1.) imünde; “Tebliğin (V/C-2.1.3.1a ve b) sayılanlara, faaliyetlerinin yürütülmesi ile ilgili işlemlerde kullanacakları sağlanması şeklinde verilen hizmetlerde (işgücü temin hizmeti alımlarında) alıcılar tarafından (9/10) oranında KDV tevkifatı uygulanır.” Hükmü gereğince Davacının tevkifata tabi olması gerekirken tevkifat yapmayarak Davalı tarafa — Davalının sunduğu hizmete karşılık düzenlendiği yukarıda tabloda yer toplam ... TL hizmet bedeline ilişkin hesaplanan ... TL KDV tutarı üzerinden 9/10 tevkifat yapmadan toplam KDV tutarının Davalı tarafa tam olarak ödemiş olduğu, bu tutar üzerinden 9/10 oranındaki tevkifata tabi tutulması gereken ... TL tutarındaki KDV bedelinin Davacı tarafça ilgili vergi dairesine pişmanlıkla ödendiği, bu durumda Davalıya yersiz ve fazla yapılan bu ... TL KDV tutarını tarafların tacir olması ve yapılan işinde ticari olması nedeniyle 03.03.2021 ihtar tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte talep etmesinde bir isabetsizliğin bulunmadığı," sonuç ve kanaatine varmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği KDV tevkifatının davacıya iade edilip edilmeyeceği konularındadır.
Bilindiği üzere idare kamu hizmetlerini yerine getirmesi sırasında bir takım tasarruflarda bulunmak zorunda olup bunlardan biri de üçüncü kişilerle yapacağı “sözleşme”lerdir. İdarenin sözleşme için tarafını belirlerken izleyeceği yol ise “ihale” olup bu işlemin kuralları da kanunlarla düzenlenmiştir. Uygulamada 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun yanında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu yürürlüğe girmiştir.
Anılan kanunlardan da anlaşılacağı üzere bu kanunların kapsamına giren idareler, sözleşmelerin tarafını seçme konusunda özel hukuktaki gibi serbestiye sahip olmayıp sözleşme tarafını ihale yolu ile belirlemektedir. İdarenin sözleşmeler öncesinde yaptığı tek taraflı ve hukuksal sonuç doğurmaya elverişli beyanı ise “idari işlem” niteliğindedir. Bu nedenledir ki idarenin kamu hizmeti ile ilgili olarak idari usul ve esaslara göre yaptığı ihalelerde sözleşme aşamasına kadar tesis ettiği işlemlerden kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yerinin idari yargı olduğu kökleşmiş yargı kararlarında kabul edilmiştir. (Emsal HGK 21.03.2001 T., 2001/19-257 E., 2001/285 K.)
İdarenin Kamu İhale Kanununda tanımlanan yöntemlerle (KİK md. 18 vd.) yaptığı ihaleden sonra KİK md. 46 kapsamında yapacağı sözleşmeler ise yine Kanunun 53/4.b.2 maddesine göre yetkilendirilen Kamu İhale Kurumu tarafından hazırlanmakta bunlar Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu md. 5, md. 6 da “tip sözleşme” olarak tanımlanmaktadır.
İhale aşamasında KİK md. 4’e göre “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgileri,” kapsayan ihale dökümanları düzenlenmektedir.
3065 sayılı KDV Kanununun 8. maddesine göre KDV’nin mükellefi, mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde bu işleri yapanlardır. Dolayısıyla, yurtiçindeki işlemlerde KDV’nin mükellefi satıcılardır. Satıcılar, KDV Kanununun amir hükümleri gereği, her bir işlem için hesapladıkları ve faturada ayrıca gösterdikleri KDV’yi alıcıdan tahsil ederek aylık dönemler itibarıyla toplamak ve aynı dönemde kendilerinin alımlarında tedarikçilerine ödedikleri KDV’yi indirmek suretiyle kalan tutarı vergi dairesine beyan edip ödemekle mükelleftir.
Kanunun 9/1 maddesinde “Mükellefin Türkiye içinde ikametgâhının, işyerinin, kanunî merkezi ve iş merkezinin bulunmaması hallerinde ve gerekli görülen diğer hallerde Maliye Bakanlığı, vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla, vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabilir.” hükmü yer almaktadır. Anlaşılacağı üzere, Kanun Koyucu Maliye Bakanlığına gerekli gördüğü hallerde vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla, vergiye tabi olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutabilme hususunda yetki vermiştir.
Maliye Bakanlığı, 26/04/2014 tarihli ve 28983 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak 1/5/2014 tarihinde yürürlüğe giren KDV Genel Uygulama Tebliğinin, davaya konu alacağın doğduğu tarihler için de geçerli olan, (I/C. 2.1.3.2.5.) bölümüyle “İşgücü Temin Hizmetleri”ni kısmi KDV tevkifatı kapsamına almıştır.
Tüm dosya kapsamının incelenmesinde; Taraflar arasında posta taşıma hizmetine ilişkin sözleşmelerin bulunduğu,davacı tarafça sözleşmeye istinaden davalı şirkete yaptığı ödemelerden KDV tutarının 9/10'unun sorumlu sıfatıyla tevkif edip kendi vergi dairesine ödemesi gerektiği, KDV tutarının tamamının davalı/borçlu şirkete ödendiği, akabinde ise KDV mevzuatından kaynaklanan zorunlulukların gereği olarak 9/10 oranındaki tevkif KDV'yi Vergi Usul Kanunun 371.maddesi gereğince pişmanlıkla vergi dairesine ödediği gerekçeleri ile davalının ödenen bu miktar kadar sebepsiz zenginleştiği iddiasıyla talepte bulunulmuş ise de, Kızılbey Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden getirtilen yazı cevabı ile davacının KDV tevkifatına istinaden ödeme yapmadığı, kaldı ki ödeme yapılmış olsa bile sözleşmenin eki niteliğinde bulunan teknik şartnameler ve buna bağlı düzenlenen hakedişlere istinaden itirazsız ödemelerin yapıldığı dolayısıyla sebepsiz zenginleşmenin koşullarının oluşmadığı kanaati ile davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60-TL harcın peşin alınan ... TL harçtan mahsubu ile, fazla alınan ... TL nin kararın kesinleşmesinin ardından talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafın yaptığı masrafların kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden 1.560,00 TL'nin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle ... merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya davacıya iadesine,
Dair, davacı vekili Av. ... ile e-duruşma talep eden davalı vekili Av. ...'ın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/01/2024

Katip ...
e-imza

Hakim ...
e-imza