ANTALYA 4. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/339 Esas
KARAR NO : 2024/266
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 20/04/2022

Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... - .../... E.K. Sayılı Dosyasında;
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ : 26/09/2022
KARAR TARİHİ : 01/04/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA: Davacı vekili dava dilekçelerinde özetle; ... tarihinde plakası tespit edilemeyen aracın davacının yolcu olarak bulunduğu ... plaka sayılı motosiklette çarpması sonucunda yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araca %100 kusur verildiğini, maluliyet nedeniyle dava dışı ...na hastaneye sevk yazısı verilmek üzere başvuru yapıldığını, ...nın sevk yazısı ile Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesine başvurulduğunu, raporla davacının %39 maluliyeti olduğu tespit edildiğini, rapora dava dışı ... tarafından Antalya İl Sağlık Müdürlüğü'ne itiraz edildiğini, itiraz üzerine davacının, Antalya Atatürk Devlet Hastanesine sevk edildiğini ve alınan rapor da %29 maluliyeti olduğu tespit edildiğini, davacının genç yaşta bir ayağının sekerek yaşamına devam ettiğini, davacının kaza nedeniyle meydana gelen işgücü / meslekte kazanma gücü kaybının, gelir kaybının tamamının bu aşamada tespitinin mümkün olmadığını, gelir kaybı, kalıcı ve geçici iş görmezlik zararı taleplerinin belirsiz alacak davası olarak ileri sürdüklerini belirterek, fazlaya ilişkin hak ve alacaklarının saklı kalmak kaydıyla ... TL (... TL geçici iş görmezlik, ... tl kalıcı iş görmezlik) maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden kusuru oranında tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; ...na başvurunun veya zarardan sorumlu tutulmasının ilk unsuru bir sigortanın tespit edilemediğini, kazaya ve davacının maluliyetine meçhul bir aracın sebebiyet verdiği iddiası ve kazanın kusur durumuna ilişkin ispat yükü davacıya ait olduğu ... ve sürücü ...'a ihbarını, kusur oranının ATK genişletilmiş uzmanlar heyetinden, maluliyet oranının ise ayrıntılı şekilde ATK üst kurulundan alınacak raporla belirlenmesini, ehliyetsiz veya alkollü kişinin aracına binilmesi, istihap haddinin aşılması , koruyucu tertibat kullanılmaması gibi müterafik kusur hallerinin ve bunun yanı sıra hatır taşıması unsurlarının gerçekleştiği, dikkate alınarak TBK 51,52 anlamında tazminatta ayrı ayrı indirime gidilmesini, davacının kazaya ve maluliyete meçhul aracın sebep olduğu yönündeki iddiasının ve illiyet bağının araştırılarak sonuca göre karar verilmesini, meçhul aracın tespiti halinde ise zorunlu sigorta yaptırma zorunluluğu ve trafiğe çıkma yeterliliği olup olmadığının KTK 21 ve 23 kapsamında araştırılması ile bu tip araçlardan ... sorumlu olmadığından davanın reddini, davacıya yapılan ödemenin güncellenmiş değerinin tazminata mahsubunu, yargılama giderleri, arabulucu ücreti ile vekalet ücretinin davacıya tahmilini, ...nın davanın açılmasında bir kusuru olmadığından, ... aleyhine yargılama gideri, arabulucu ücreti ile vekalet ücretine hükmedilmemesini talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin birleşen davada cevap dilekçesinde özetle; Davacı , Sigortalı plakalı araçta yolcu konumunda olup ,kaskı takılı olmadığını, davacının zararın artmasında müterafık kusurunun bulunması sebebi ile belirlenecek tazminat miktarından ayrıca bu sebeple indirim yapılmasını, müvekkil şirketinin sorumluluğunun gerçek zarar üzerinden sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında belirlenmesi gerektiğini, müvekkilinin, geçici iş göremezlik zararından sorumlu olmadığını, dosya kapsamında alınan ATK raporunu kabul etmediklerini, davacının davasının yetki itirazları sebebi ile usulden reddine, davacının davasının zamanaşımı itirazımız sebebiyle reddine , davacının davasının görev itirazları sebebiyle reddine, kusur oranlarını ayrıntılı gösterir bilirkişi raporu alınması için dosyanın İTÜ'ye tevdine ,davacının maluliyetinin kaza tarihinde ki yönetmeliğe göre belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulundan rapor alınmasına , davacının davasının esastan reddine , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davacı taraf, asıl davada dava konusu trafik kazasında plakası tespit edilemeyen araç ile kendisine ait ... plakalı araca kusurlu biçimde çarpıldığını, davacı yolcunun kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kazaya karışan karşı yandaki aracın plakasının tespit edilmemesi nedeniyle davalının, davacının zararlarından sorumlu olduğunu iddia etmektedir.
Birleşen davada ise davacının kaza anında yolcu konumunda bulunduğu ... plakalı aracı süren dava dışı araç sürücüsünün kusurlu olduğu iddiası ile ... plakalı aracın sigortacısına karşı aynı sebeplere dayalı olarak davalı sigortanın, davacının zararlarından sorumlu olduğunu iddia etmektedir.
Davalı ... cevap dilekçesinde davacının zararının tamamen karşılandığını, davacıya ödenmesi gereken bakiye tazminatın bulunmadığını savunmaktadır.
Birleşen davada davalı sigorta davanın reddini savunmaktadır.
Davacının Maluliyet Oranının Belirlenmesine İlişkin Olarak Yapılan Araştırmalarda:
Davacının maluliyet oranının hesaplanmasında kaza tarihi itibariyle hangi yönetmelik hükümlerinin uygulanması gerektiği hususu Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 11/03/2021 tarih 2020/7120 Esas 2021/2627 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkindir.
Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi ... tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, ... tarihi ile ... tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, ...-... tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, ...-....tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, ... tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir..." şeklinde açıkça belirtilmiştir.
Davacının, dava konusu kaza nedeniyle İstanbul ... Adli Tıp İhtisas Kurulu 22/03/2023 tarihli raporuna göre kaza tarihi olan ... tarihindeki kazaya uygulanması gereken Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik’e göre %8 oranında sürekli iş göremezlik oranının meydana geldiği, geçici iş göremezlik süresinin 18 ay kadar olabileceği, tedavi süresi boyunca başka birinin yardımına ve bakımına muhtaç olmayacağı mütalaa olmakla hukuki denetime uygun olan raporda belirlenen %8 sürekli iş göremezlik oranının (maluliyetinin) olaya uygun olduğu takdiren kabul edilmiştir.
Dava Konusu Kazada Tarafların Kusur Oranlarının Belirlenmesine İlişkin Olarak Yapılan Araştırmalarda:
Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı 21/07/2022 tarihli raporunda dava konusu kazada davacının yolcu konumunda olduğunu, davacının bulunduğu araçtaki sürücünün %100 oranında kusurlu olduğunu, kazaya karışan ve plakası tespit edilemeyen diğer araç sürücüsünün ise kusursuz olduğunu mütalaa etmiştir.
İtirazlar üzerine dosya İTÜ kürsüsünde görevli üç kişilik bilirkişi heyetine tevdi edilmekle, heyet 07/09/2023 tarihli raporunda davacının yolcu konumunda bulunduğu araç sürücüsünün %75 oranında, kazaya karışan ve plakası tespit edilemeyen diğer araç sürücüsünün ise %25 oranında kusuru bulunduğunu mütalaa etmiştir.
TBK 74 maddesi" Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz." Şeklindedir. "TBK.74 maddesinde haksız eylemin “kusur” öğesi konusunda hukuk hakimine tanınan yetkiler iki bölüm olup, birincisi “kusur bulunup bulunmadığına”, öteki “kusurun derecesini ve zararın tutarını belirlemeye” ilişkindir. Maddenin ilk cümlesine göre “kusurun varlığını” araştırmada yetkileri sınırlı olan hukuk hakimi, maddenin ikinci cümlesine göre “kusurun derecesini ve zarar tutarını belirlemede” tam bağımsız kılınmıştır. HMK 266 madde (HUMK 275 md.) hükmüne göre kusur oranlarının belirlenmesi teknik değil hukuki bir konudur. Elde edilen teknik bulgulara göre hakim bu oranı belirlemede ihlal edilen kuralları göz önüne almalıdır." (Yargıtay 17. HD'nin 2018/6414 2020/4951 Esas Karar sayılı kararı)
Buna göre yukarıda anılan TBK 74 maddesi ile HMK 266. Maddeleri ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin anılan kararları bir arada değerlendirildiğinde kusur oranlarının belirlenmesi konusunda mutlak rapor alınması zorunlu olmadığı gibi bu alınan raporların da herhangi bir şekilde bağlayıcılığı bulunmamaktadır, dosya arasındaki bilgilerden kazanın ne şekilde gerçekleştiği belirlenebiliyor ise kusur oranın hâkim tarafından belirlenmesi gerekmektedir.
Kusur oranına ilişkin yapılan açıklamalar ve dosyada bulunan deliller ve tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde, davacının yolcu konumunda bulunduğu araç sürücüsü, yan yola sapmak için aracın hızını düşürmesi, arka trafiği kontrol etmesi, yaklaşan araçların uzaklığını ve hızını dikkate alması, trafiği tehlikeye düşürmeyeceğine kanaat getirince, önce yolun sağına yanaşıp, bilahare yan yola dönmesi gerekirken bu hususlara riayet etmemesi, kontrolsüz bir şekilde sağa yönelmesi, bu suretle, plakası belirsiz olan aracın yolunu keserek trafiği tehlikeye düşürdüğü kabul edilerek davacının yolcu konumunda bulunduğu araç sürücüsünün %75 oranında, kazaya karışan ve plakası tespit edilemeyen diğer araç sürücüsünün ise %25 oranında kusuru bulunduğu, davacının kaza esnasında yolcu konumunda bulunması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı takdiren kabul edilmiştir.
Tazminat Hesabına Yönelik Yapılan Araştırma:
Geçici iş göremezlik tazminatı yönünden davacının kaza öncesinde AGİ hariç aylık ortalama gelirinin 2.446,72 TL olduğu, aynı döneme isabet eden AGİ hariç ortalama asgari ücretin 1.920,67 TL olduğu, buna göre davacının geçici iş göremezlik dönemindeki ortalama gelirinin ortalama AGİ hariç asgari ücretin 1,2739 katı olduğu, sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden ise 28/04/2022 tarihli SED araştırmasında davacının o tarihteki gelirinin asgari ücret düzeyinde (net 4.250,00 TL) olduğu, davacının davalı ... tarafından davacıya ... tarihinde ödeme yapıldığı tarihteki son brüt gelirinin brüt asgari ücret düzeyinde (5.004,00 TL) olduğu, ödeme tarihi itibariyle bilinen son veri bu olduğundan, ödeme tarihine göre yapılacak hesaplamada, davacının işleyecek aktif dönem gelirine esas olarak, ödeme tarihinde bilinen net asgari ücret (4.253,40 TL) esas alınması, yıllar itibariyle bu ücret %10 artırım ve iskontoya tabi tutulması kabul edilmiştir.
Kusura ilişkin paragrafta açıklanan sebeplerle davacının yolcu konumunda bulunduğu araç sürücüsünün %75 oranında, kazaya karışan ve plakası tespit edilemeyen diğer araç sürücüsünün ise %25 oranında kusuru bulunduğu, davacının kaza esnasında yolcu konumunda bulunması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığı kabul edilmekle davalının hesaplanacak tazminatın %25’inden, birleşen davada davalı sigorta şirketinin ise %75’inden sorumlu olması gerektiği kabul edilmiştir. Bu minvalde davalı ... tarafından davacıya ödemenin yapıldığı tarihe göre hesaplanan tazminat miktarına göre davalı ...nın davacının zararını tamamen giderdiği, ödemesi gereken başka bir bedelin bulunmadığı anlaşılmıştır. Birleşen davada davalı sigorta şirketi yönünden ise poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. 2918 sayılı KTK’nın 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.2.b. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Somut olayda, e posta yoluyla, ... tarihinde sigorta şirketine başvurulduğu anlaşılmakla, 8 iş günü sonrası ... dir ve sigorta şirketi yönünden bu tarih faiz başlangıcı olarak kabul edilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
A-Asıl Dava Yönünden:
1-Davanın reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 427,60 TL maktu harçtan davacının yatırdığı ... TL peşin harcın mahsubu ile kalan ... TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Yargılama giderleri ile ilgili birleşen davada karar verildiğinden karar verilmesine yer olmadığına,
4-Davalı ... kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan ... TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
B-Birleşen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../... E. Sayılı Dava Yönünden:
1-Davanın kabulü ile ... tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle ... TL geçici iş göremezlik tazminatı, ... TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam ... TL tazminatın davalı ...’den alınarak davacıya ödenmesine, alacağa ...tarihinden itibaren yasal faiz oranında faiz işletilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken ... TL nisbi harçtan davacının yatırdığı ... TL peşin harç, ... TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ... TL’nin mahsubu ile kalan ... TL karar ve ilam harcının davalı ...’den tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Arabuluculuk gideri olan toplam 3.120,00 TL’nin, yarısının asıl davanın reddi nedeniyle davacıdan, diğer yarısının davalı ...’den tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan toplam peşin harç ... TL’ nin davalı ...’den alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde dökümü bulunan toplam 3.662,85 TL masrafın davalı ...’den alınarak davacıya ödenmesine, artan gider avansının resen HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
6-Davacı kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan ... TL nisbi vekalet ücretinin davalı ...’den alınarak davacıya ödenmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren asıl dava yönünden KESİN olmak üzere, birleşen dava yönünden ise HMK'nun 345/1 maddesi gereğince iki hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı kabil kalmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/04/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır