T.C.
ANTALYA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/770 Esas
KARAR NO : 2024/322
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/12/2021
KARAR TARİHİ : 08/05/2024
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... Tarihinde ... İli ... İlçesi ... Mahallesi ... ve ... Sokak kesişiminde saat ...'da kaza meydana geldiğini, Müvekkili kendi sevk ve idaresindeki kendisine ait ... plakalı otomobil ile ... ... istikametinde seyir halinde iken, ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... ... istikametinde iken aşırı süratli bir şekilde kavşağa girmesi ve aniden yola çıkması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kaza sonucu müvekkili yaralandığını, başından darbe aldığını, müvekkilinin aracında kaza neticesinde ciddi hasar da meydana geldiğini, Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünce ... Tarihli ... Kaza Sıra Numaralı Yaralanmalı ve Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı düzenlendiğini, olayın gerçek mahiyeti ve zuhurunda karşı taraf birinci dereceden kusurlu olmasına rağmen karşı tarafa hiçbir kusur verilmediğini, kendisine %100 kusur verildiğini yalnızca bu tutanağın kendisine daha sonradan tebliğ edilmesiyle öğrendiğini, bu nedenlerle fazlaya ilişkin tüm talep ve dava açmak hakları saklı kalmak kaydı ile; haklı davalarının kabulüne, kaza yerinin durumunun belirlenmesi ve kusur oranının tespitine, araçtaki hasarın ve zararın, değer kaybının tespitine, maddi zararın ve kusur oranının tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere; şimdilik ... ₺ maddi tazminat bedelinin davalılarca müşterek ve müteselsilen kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faiziyle tazminine, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, karşı tarafın uygun olmayan kusurlu davranışları, yaşatılan üzüntü ve elemin bir nebze olsa telafisi için ... ₺ manevi tazminat bedelinin karşı tarafça karşılanmasına karar verilmesini, tensiple beraber davalıların EGM kayıtlarının sorgulanarak aracının üçüncü şahıslara devrini önlemek için trafik kaydına teminatsız İhtiyati tedbir konulmasına, yargılama gider ve masrafları ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın talep ettiği maddi tazminat bakımından davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafın tali yol olarak bilenen ve kavşağa yaklaştığı esnada dur levhasının olmasına rağmen sevk ve idaresinde olduğu aracını yavaşlatıp sağına ve soluna bakması gerekli iken bu kuralı yerine getirmeden kavşaktan sol tarafa döndüğünü, vekil eden şirket sigortalı işçisi olan davalı ... davacı tarafın sevk ve idaresinde olan aracın aniden çıkması sonucunda durması ve yola çıkmaması için uyarı amacıyla selektör yapmasına rağmen uyarıları dikkate almadığını ve bu sebepten kaynaklı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazasının sonucunda davacı taraf, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığına .../... Soruşturma numaralı dosyası kapsamında "taksirle bir kişinin yaralanmasına neden olma " sebebi ile şikayette bulunulduğunu, kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğini, aracın maddi hasırlı olduğunu ve davalı sürücünün ağır kusurlu olduğunu iddia ettiğini, kaza sonucunda trafik polisleri tarafından tutulmuş olan kaza tespit tutanağının aksinin düşünülemeyeceğini, davacının hız sınırlarının üstünde seyrettiğini, meydana gelen olay nedeniyle üzüntü ve keder duyulması, manevi tazminata hükmedilmesi için yeterli olmadığını, davacının belirsiz alacak olarak talep ettiği tazminat tutarı poliçe sınırları içerisinde kaldığını, bu nedenle her ne kadar maddi tazminat talebi vekil edenle birlikte sigorta şirketine yönlendirilmişse de, zararın karşılanmasında öncelikli sorumlunun ... olduğunu, davacının davasının reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraftan tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... tarihinde meydana gelen Davacı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobil ile müvekkili ...'un sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin karıştığı trafik kazası sebebiyle açılmış olduğunu; ... TL maddi tazminat, ... TL manevi tazminat talep edildiğini, davacının belirsiz alacak olarak talepte bulunduğu maddi tazminat tutarının, şüpheye yer vermeyecek şekilde kesin olarak açıklanması gerektiğini, geçiş üstünlüğü müvekkilinde olduğunu, davacının trafik kuralına riayet etmeksizin kusurlu davranışı sonucu kaza meydana geldiğini, müvekkilinin sevk ve idaresindeki araç, geçiş üstünlüğünün kendisine ait olduğu bir yolda kazanın olduğu kavşağa girdiğini, dava dilekçesinde kaza sonrası tutulan kaza tespit tutanağının hatalı olduğunu iddia etmiş ise de bu durum gerçeği yansıtmadığını, zira tutanak olay mahalline gelen kolluk kuvvetlerince tutulduğunu, davacı da bizzat ilgili tutanağı imzaladığını, Kaza Tespit Tutanağı, konusunda uzman trafik kolluk kuvvetlerince düzenlenen kaza tespit tutanak olduğunu, iş bu tutanakta da açıkça görüleceği üzere müvekkilinin hiçbir kusuru bulunmadığını, haksız ve hukuka aykırı bu davanın reddine, yargılama harç ve giderler ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;Dava dilekçesi ekinde olaya ilişkin belgeler gönderilmediğini, müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, dava şartı noksanlığı nedeniyle dava usulden reddedilmediğini, zmm sigortacısı olan müvekkil şirketin manevi tazminata ilişkin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, haksız fiillerden mütevellit tazminat taleplerine, temerrütten itibaren yasal faiz talep edilebileceğinden; davacı tarafın avans faiz talebi hatalı olduğunu, davacı tarafın olay tarihinden faiz iletilmesine ilişkin talebinin reddi gerektiğini, KTK 97. madde gereği yerine getirilmesi icap eden sigorta kuruluşuna başvuru şartının davacı tarafça yerine getirilmemiş olması nedeniyle, HMK 115/2 maddesi gereği davanın usulden reddine, usule ilişkin itirazları kabul görmemesi halinde ise esasa ilişkin itirazları dikkate alınarak davanın esastan reddine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimliği'nden, ...'nden, ... Müdürlüğü'nden, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğünden, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği'nden, ... ve Antalya ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden istenilen evraklar dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Davacı taraf, dava konusu edilen trafik kazasında kendisine ait ... plakalı otomobilde meydana gelen değer kaybının, araçta meydana gelen hasarın tamirat bedelinin davalılardan müşterek ve müteselsilen tazmini ile bu kaza nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle manevi tazminatın davalılardan müşterek ve müteselsilen tazmini ile davacıya ödenmesini talep etmektedir.
Davalı taraflar davanın reddini savunmaktadır.
Davacının Maluliyet Oranının Belirlenmesine İlişkin Olarak Yapılan Araştırmalarda:
Davacının maluliyet oranının hesaplanmasında kaza tarihi itibariyle hangi yönetmelik hükümlerinin uygulanması gerektiği hususu Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 11/03/2021 tarih 2020/7120 Esas 2021/2627 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkindir. Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının tespiti açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir..." şeklinde açıkça belirtilmiştir.
Davacının, dava konusu kaza nedeniyle İstanbul ... Adli Tıp İhtisas Kurulu 31/03/2023 tarihli raporuna göre kaza tarihi olan ... tarihindeki kazaya uygulanması gereken Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Hakkında Yönetmelik’e göre %0 oranında sürekli iş göremezlik oranının meydana geldiği, geçici iş göremezlik süresinin 3 haftaya kadar olabileceği bildirilmekle olayın vahameti, davacının şikâyetleri gözetilerek olaya uygun olduğu takdiren kabul edilmiştir.
Dava Konusu Kazada Tarafların Kusur Oranlarının Belirlenmesine İlişkin Olarak Yapılan Araştırmalarda:
09/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda;
Davalı sürücü yönünden, kavşak ortak alanında meydana gelen trafik kazalarında geçiş önceliğinin belirlenmesi, DUR, YOL VER, ANA YOL vb. işaretlerle belirlenme durumuna göre, bunların olmaması durumunda ise, ” Motorlu araçlardan soldan gelenin, sağdan gelen/ doğru geçen araca geçiş önceliğini vermesi şeklinde olması kuralına bianen, kaza yeri krokisine göre dava konusu kazanı, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı oldukları trafik işaretleri ile belirlenmemiş kontrolsüz kavşakta meydana geldiği, davalı ... kavşağa soldan ... Sokaktan girişinde, kavşak içinde gereken dikkati göstermeden seyrine devam ettiği, ancak kavşak içinde, sağından gelen trafiği etkin bir şekilde kontrol ederek, geçiş hakkı önceliğini, kontrolsüz kavşağa sağdan gelen araca vermesi ve akabinde kontrollü bir şekilde geçmesi gerekirken bu ritüele aykırı hareket ettiği,
Davacı sürücü yönünden, öncelikli geçiş hakkına sahip olsa da seyri sırasında, görüşün açık olduğu kavşakta, hızını tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye getirmesi gerekirken bu kurallara uymayarak dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde kavşağa mevcut hızı ile girdiği mütalaa edilmiştir.
Tarafların kusura ilişkin bilirkişi raporuna itirazlarının bulunması üzerine dosya Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı’na gönderilmekle;
ATK 21/07/2022 tarihli raporunda, dava konusu kaza meydana gelmesinde davacının %75 oranında, davalının %25 oranında kusurlu olduğunu mütalaa etmiştir.
TBK 74. maddesinde “Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz." hükmüne yer verilmiştir. "TBK.74 maddesinde haksız eylemin “kusur” öğesi konusunda hukuk hakimine tanınan yetkiler iki bölüm olup, birincisi “kusur bulunup bulunmadığına”, öteki “kusurun derecesini ve zararın tutarını belirlemeye” ilişkindir. Maddenin ilk cümlesine göre “kusurun varlığını” araştırmada yetkileri sınırlı olan hukuk hakimi, maddenin ikinci cümlesine göre “kusurun derecesini ve zarar tutarını belirlemede” tam bağımsız kılınmıştır.
6100 sayılı HMK'nın 266/1. maddesinde "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir. Hâkimlik mesleğinin gerektirdiği genel ve hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulamaz." hükmüne yer verilmiştir. Trafik kazasına etki eden ve tarafların kusur durumlarının belirlenmesinde rol oynayabilecek olan araç hızlarının tespiti, aracın teknik özelliklerine göre kazanın oluş şeklinin belirlenmesinde zorunluluk bulunması vs. gibi bir durum yoksa, kazadaki kusur oranlarını belirlemenin teknik bilgiyi gerektiren bir yönü bulunmamaktadır.(Aynı yönde bkz. Yargıtay 17. H.D. 2019/2909 E. 2020/7805 K.)
Buna göre yukarıda anılan TBK 74 maddesi ile HMK 266. maddeleri ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin anılan kararları bir arada değerlendirildiğinde kusur oranlarının belirlenmesi konusunda mutlak rapor alınması zorunlu olmadığı gibi bu alınan raporların da herhangi bir şekilde bağlayıcılığı bulunmamaktadır, dosya arasındaki bilgilerden kazanın ne şekilde gerçekleştiği belirlenebiliyor ise kusur oranın hâkim tarafından belirlenmesi gerekmektedir.
Kusur oranına ilişkin yapılan açıklamalar ve dosyada bulunan deliller birlikte değerlendirildiğinde, davalı sürücünün kavşak içinde, sağından gelen trafiği etkin bir şekilde kontrol ederek, geçiş hakkı önceliğini, kontrolsüz kavşağa sağdan gelen araca vermesi ve akabinde kontrollü bir şekilde geçmesi gerekirken bu kurala uymaması, davacı sürücünün ise kavşakta, hızını tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye getirmesi gerekirken bu kurallara uymayarak dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde kavşağa mevcut hızı ile girmesi nedenleriyle dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacı sürücünün %75; davalı sürücünün %25 oranında kusurlu olduğu takdiren kabul edilmiştir.
Tazminat Hesabına Yönelik Yapılan Araştırmalarda:
Davacı taraf kaza nedeniyle aracında meydana gelen hasar bedelinin ve değer kaybı bedelini tazminini talep etmekle 25/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda davacının aracında yapılan onarım ve parça değişim bedelleri ile işçilik bedelleri toplamının ... TL olabileceği, kazadan dolayı araçta meydanda gelebilecek değer kaybının ise ... TL olabileceği mütalaa edilmiştir. Bilirkişi raporu incelediğinde denetime elverişli olduğu, davacıya ait aracın model yılı, kilometresi, kaza öncesindeki tramer kayıtları, 2. el rayiç araç bedelleri dikkate alındığında bilirkişi raporunun dava konusu vakıaya uygun olduğu anlaşılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
2918 sayılı KTK’nın 99/1. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.2.b. maddesi uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Somut olayda, davalı sigorta şirketinin dava açılmadan önce ... tarihinde davacının başvurusuna olumsuz yanıt verdiği görülmekle sigorta şirketi yönünden bu tarih faiz başlangıcı olarak kabul edilmiştir.
Manevi tazminat talebine ilişkin olarak:
Buna göre somut olayda, davacı sürücünün kavşakta, hızını tehlike anında emniyetle durabileceği seviyeye getirmesi gerekirken bu kurallara uymayarak dikkatsiz ve tedbirsiz şekilde kavşağa mevcut hızı ile girmesi nedenleriyle dava konusu kazanın meydana gelmesinde %75 oranında etkin olduğu, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, tarafların mali ve sosyal durumları, sosyal yükümlülükleri, olayın meydana geliş özellikleri, davacının eylemlerinin yoğunluğu, davalının eylemlerindeki kastının yoğunluğu ve "Hakimin takdir yetkisi başlıklı" TMK'nın 4. maddesine göre davacının manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile ... tarihinde ... ve ... plakalı araçların arasında meydana gelen kaza nedeniyle davacının dava dilekçesindeki talebi ile bağlı kalınarak ... TL onarım bedeli, ... TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam ... TL’nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, alacağa davalı ... yönünden ... tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ... tarihinden itibaren yasal faiz oranında faiz işletilmesine,
2-Davacının manevi tazminat talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken ... TL nisbi harçtan davacının yatırdığı ... TL peşin harcın mahsubu ile kalan ... TL karar ve ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; arabuluculuk gideri olan 1.320,00 TL’nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacı tarafından yatırılan toplam peşin harç ... TL’ nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve UYAP sisteminde dökümü bulunan toplam 5.778,20 TL masrafın davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, artan gider avansının resen HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine,
7-Maddi tazminat talepleri yönünden davacı kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan ... TL nisbi vekâlet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
8-Manevi tazminat yönünden davalı sigorta şirketi kendini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT ye göre hesaplanıp takdir olunan 17.900,00 TL nisbi vekâlet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren maddi tazminat talepleri yönünden KESİN, manevi tazminat talebi yönünden HMK'nun 345/1 maddesi gereğince iki hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesince incelenmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı kabil kalmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/05/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
,e-imzalıdır
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!