ANKARA BATI ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. Ankara Batı ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/906 Esas - 2024/663
T.C.
Ankara Batı
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR
TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO : 2023/906 Esas
KARAR NO : 2024/663

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALI : HASIMSIZ

DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 31/08/2023
KARAR TARİHİ: 13/06/2024
K. YAZIM TARİHİ: 03/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA :
Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle ;Müvekkili Şirket tarafından, arşiv kaydının tutulduğu sistem üzerinden 2018 yılı Ocak ayına ait e-defter (kebir ve yevmiye diye adlandırılan fiziki defterlerin elektronik versiyonu) verilerine ulaşılmaması üzerine;... Müdürlüğüne dosyaların temini için başvurulduğunu, cevabi yazı ile e-defter kayıtlarının 01.01.2020 tarihi itibari ile muhafaza edildiği ve talep edilen belgelerin Başkanlık sisteminde bulunmadığının bildirildiğini, Müvekkili Şirketin, e-defter kayıtlarına ulaşamamakta ve bu kayıtların ikincil örneklerinin temin edilemediğini, bu nedenlerle; Müvekkili Şirketin 2018 yılı Ocak ayına ait e-defterlerinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava hasımsız olarak açılmıştır.
DELİLLER :
Davacının ticaret sicil kayıtları, Vergi kayıtları, ... Gelir İdaresi Başkanlığı cevabi yazısı, davacının ticari defter ve kayıtları, bilirkişi kurulu raporu ile tüm dosya kapsamı.
Bilirkişi kurulu 29/05/2024 tarihli raporu ile özetle; Davaya konu 2018 yılı OCAK ayı kayıtlarını içeren xml uzantılı e-defterlerin GİB(Gelirler İdaresi Başkanlığı) sistemine yüklenmesi sırasında teknik sorundan ötürü (GİB tarafından ve/veya internetteki trafik/yavaşlama/kopma/yoğunluk v.b.) yarıda kesilmesine rağmen GİB sisteminin sanki yüklemenin tamamı sisteme yüklenmiş gibi "BAŞARILI" ibaresi ile ilgili ayı kapatmasından ötürü tam olarak yüklenmeyen davaya konu e-defter kayıtları bir kez daha yüklemeye çalışıldığında "daha önceden yüklendiğinden" GİB sisteminin bir kez daha yüklemeye izin vermemesinden kaynaklı olduğunun anlaşıldığı bildirilmiştir.
GEREKÇE :
Dava, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defter ve kayıtların zayi olduğunun tespitine ve zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir (TTK m. 82/5,7).
TTK nın 82/7 maddesinde; " Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmüne yer verilmiştir.
Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur.
Bilirkişi raporu incelendiğinde; Yapılan yerinde tespit ve incelemede davaya konusu 2018 yılı OCAK ayına ait e-defter kayıtlarının zayi olmadığı, davacının beyanına göre Gelirler İdaresi Başkanlığı sistemine yüklenirken bir teknik problem olabileceği söyleminin yüksek ihtimal olduğu bu teknik sorun xml uzantılı e-defterlerin GİB(Gelirler İdaresi Başkanlığı) sistemine yüklenmesi sırasında yarıda kesilmesine rağmen GİB sisteminin sanki yüklemenin tamamı sisteme yüklenmiş gibi "BAŞARILI" ibaresi ile ilgili ayı kapatmasından ibarettir. Tam olarak yüklenmeyen bu e-defter kayıtları bir kez daha yüklemeye çalışıldığında "daha önceden yüklendiğinden ötürü" GİB sisteminin bir kez daha yüklemeye izin vermemesinden kaynaklı olup, bu sorunu "e-imza eşleniği sorunu" olarak değerlendirileceği Buradan hareketle e-imza eşleniğindeki değişikliğin teknik bir hatadan, virüsten, e-imza algoritmasından v.s gibi bir çok nedenden kaynaklanabileceği olasılığı da bulunmaktadır.
Dosyaların davacı tarafta sorunsuz ve zayi olmamış şekilde bulunduğu bilirkişi tarafından tespit edildiğinden zayi olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN REDDİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/06/2024

Katip Hakim
e-imzalı e-imzalı