ANKARA 13. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/261 Esas - 2024/101
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/261 Esas
KARAR NO : 2024/101

HAKİM :.....
KATİP : ...

DAVACI : ....
VEKİLLERİ : Av. ....
Av. ...
DAVALILAR : 1- .....
2- ....
VEKİLİ : Av. ....
DAVA İHBAR OLUNAN : ....

DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 17/02/2022
KARAR TARİHİ : 13/02/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde .... sayılı, 08/10/2018-2019 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan ... plakalı aracın 14/02/2019 tarihinde çift taraflı yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, 14/02/2019 tarihindeki kazada, sigortalı ... adına kayıtlı ... plakalı aracın, kazada asli kusurlu bulunduğunu ve buna göre müvekkili şirket tarafından hasar gören araç sahibine tazminat ödemesi yapıldığını, işbu kazada, ... plakalı araca çarparak kazaya sebebiyet veren sigortalı araç sürücüsünün kaza anında ehliyetsiz olduğunu ve olay yerini terk ettiğini, sürücü değişikliği yapılmış olduğunun, Trafik Kazası Tespit Tutanağı ve Şüpheli İfade Tutanağı ile sabit olduğunu, müvekkilinin söz konusu kaza nedeniyle ... plakalı araç için 9.600,00TL ödeme yaptığını, iş bu bedelin rücuen tazmini amacıyla borçlu sigortalı hakkında .... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ancak takibin devamı sırasında borçlunun vefat etmesi neticesinde veraset ilamı alınarak borçlu ...'in mirasçısının borçlu olarak takibe dahil edildiğini ve bu kişilerin icra takibine itiraz ettiklerini belirterek icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıların usulüne uygun tebliğe rağmen dosyaya cevap dilekçesi sunmadıkları görülmüş, aşamalardaki beyanında ise sigortalı aracın dava dışı şirkete kiralandığını ve işleten sıfatının da kiracı şirkete ait olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, zorunlu mali mesuliyet sigortasından kaynaklanan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce tüm deliller toplanmış, davaya dayanak .... sayılı takip dosyası, kazaya dair .... Esas sayılı ceza dosyası sureti celp edilmiş, poliçe ve hasar dosyası, ... plakalı sigortalı araca dair trafik tescil ve ... kayıtları dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
04/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... plaka sayılı araç sürücüsü ...’ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 57/a, 57/b-4, 57/c-2 ve 84/h maddeleri yanı sıra dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzubahis olduğundan olayın meydana gelmesinde % 75 (Yüzdeyetmişbeş) oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü ...’ün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/a maddesi yanı sıra dikkatsizliği ve tedbirsizliği de mevzubahis olduğundan olayın meydana gelmesinde % 25 (Yüzdeyirmibeş) oranında kusurlu olduğu, meydana gelen olay sonrasında ... plaka sayılı araçta oluşan toplam hasar tutarının KDV Hariç 12.800,00 TL olduğu, dava konusu ... plakalı aracın 14/02/2019 tarihinde karışmış olduğu kazanın ... numaralı poliçenin vadesi içinde olduğu Araç Başına Maddi 36.000,00TL sigorta bedeli limitli olduğu ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında üçüncü şahıslar için mali sorumluluk teminatı kapsamında olduğu tespit edildiği, davacı sigorta şirketinin ... plakalı aracın 14/02/2019 tarihinde karışmış olduğu kaza sonucu zarar gören dava dışı üçüncü şahıs ...'e ait ... plakalı araçta meydana gelen 12.800,00TL tutarındaki hasarın sigortalısının %75 oranındaki kusuruna isabet eden 9.600,00TL (8.662,50TL+937,50TL) tutarındaki kısmını 01/04/2019 ve 05/04/2019 tarihlerinde ödemiş olduğu anlaşılmıştır. Davacı sigorta şirketinin sigortalısına ait ... plakalı aracı kullandığı anlaşılan sürücü ...'ın sürücü belgesi olmadığı ve olay yerini terk etmiş olduğu gerekçesi ile rücu talebinde bulunduğu, davacı sigorta şirketinin rücu talebinin B.4.b (ehliyet) bendi kapsamında yapılan değerlendirmesinde kazada sürücü olduğu tespit edilen ...'ın sürücü belgesi olmaması sebebiyle rücu şartlarının oluşmuş olacağı, dava konusu olayda sigortalı ... plakalı aracın davalılar murisi ...'e ait olduğu, ... ile kiracı firma ... İnşaat Ltd. Şti. arasındaki araç kiralama sözleşmesinden aracın 26/07/2018 - 26/07/2019 tarihleri arasında araç sahibinden kiracı firma tarafından 1 yıl süreli olarak "....trafik sigortası, kaskosu, araç trafik cezaları, genel bakımı, kaporta hasarları ve kaza masrafları firmamıza aittir." denilerek kiralanmış olduğu, kazada sürücü olduğu anlaşılan ...'ın ifadesinden ise aracın kız arkadaşı adına kiralanmış olduğu ancak bu kiralamaya ait kira sözleşmesi vs. belgenin dosya kapsamında tespit edilemediği, bu durumda davalılar murisi araç sahibi ... (02/03/2019 vefat) kaza tarihi olan 14/02/2019 tarihinde işleten konumunda olmadığı" yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; bilindiği üzere, kural olarak bir hakkı dava etme yetkisi o hakkın sahibine ait olup, buna aktif husumet, bir hakkın kendisinden istenebilecek durumunda olan yani hakka uymakla yükümlü kişi ise borçlu kişi olup, buna da pasif husumet denilmekte olup bir davada gerek aktif ve gerekse pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı mahkemece re'sen gözetilecek hususlardan olup şayet husumet ehliyeti yok ise, davanın bu sebep ile reddedileceği sabittir. Bu bağlamda davacıya 08/10/2018-2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS poliçesi ile sigortalı olan davalıların murisine ait olan ... plakalı aracın 26/07/2018 başlangıç tarihli sözleşme ile 12 ay süre ile ... İnş. Ltd. Şti.'ye kiralanarak adı geçenin fiili hakimiyetine bırakılmış olduğu, tüm dosya kapsamı ile gerek ...'nden celp edilen .... kayıtlarının gerek ceza dosyası kapsamında alınan ifadelerin tetkikinden anlaşılmış olup 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesindeki yasal düzenleme dikkate alındığında sigortalı aracın araç maliki tarafından bir başka kimseye uzun süreli kiralama ile bırakılması halinde artık araç üzerinde fiili hakimiyeti kalmayacağından ilgili aracı kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin, uzun süreli kiralayanın, işleten sıfatıyla, davacı tarafından yapılan ödeme kapsamında meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerektiği, bu nedenle davalıların murisinin sigortalı araç maliki olarak sorumluluğunun bulunmayacağı sonuç ve kanaatine varıldığından sigortalı araç malikinin mirasçıları olan davalılara karşı ikame edilen davanın pasif husumet yokluğu nedeni ile reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın pasif husumet yokluğundan reddine,
2-Alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 132,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 295,3‬0 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 10.953,99 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 840,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalılar tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 13/02/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır.

Hakim ....
¸e-imzalıdır.