T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2019/612 Esas
KARAR NO : 2024/62
HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLLERİ : Av. ... - ....
Av. ... - ...
DAVALI : ... - ... ...
DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/11/2019
KARAR TARİHİ : 30/01/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında yapılan mal alım sözleşmenin konusunun davalı şirketin müvekkili şirkete şartnameye göre “3 ayrı şantiyeye malzeme temini ve bu malzemelerin 3 ayrı şantiyeye nakline” ilişkin olduğunu, tarafların sözleşmenin 2. maddesinde sözleşme bedeli olarak 231.200,00 TL’yi kabul ettiklerini, ayrıca sözleşme bedeli üzerinden de %18 KDV belirlendiğini, sözleşmenin 9. maddesinde ise tarafların ödeme koşullarını belirlediklerini, bu maddeye göre sözleşmenin imzalanması ile birlikte, malzeme temini için sözleşme konusu olan 6 adet çekin ilk 3’ünün sözleşme ile birlikte peşinen tedarikçiye teslim edilececeğini, müvekkili şirket yetkilisinin sözleşmeyi hazırlamış olduğunu, sözleşmenin ekine de ... Şubesi’nin a-Keşide yeri .... olan 31.12.2019 vade tarihli 38.500,00 TL olan, lehtarı davalı şirket ... İnş. Nak. A.Ş olan, b-Keşide yeri .... olan 28.02.2020 vade tarihli 38.500,00 TL olan, lehtarı davalı şirket ... İnş. Nak. A.Ş olan, c-Keşide yeri .... olan 31.01.2020 vade tarihli 38.500,00 TL olan, lehtarı davalı şirket ... İnş. Nak. A.Ş olan üç adet çek aslını ve sözleşme aslını davalı şirket yetkilisinin gönderilmesini istediğini, bunların ... Şubesi’ine gönderdiğini, şirket yetkilisinin, çeklerin ve sözleşme aslının kargo şirketinin bu şubesinden şirket yetkilisi ...’a elden teslim edilmesini istediğini, talebin aynen uygulanıp gönderildiğini, davalı şirket yetkilisinin kargoyu teslim aldıktan sonra, çek asıllarını aldıklarını beyan ettiğini ve sözleşmeyi de imzaladıklarını, müvekkil şirket yetkilisinin sözleşmenin davalı şirket tarafından imzalandığını gördükten sonra artık, sözleşme aslının kargo ile kendilerine gönderilmesini beklediklerini, fakat makul bir süre geçmiş olmasına rağmen sözleşme aslının gelmediğini, davalı şirket yetkilisinin aradığını ve sözleşme aslının beklediğinin söylendiğini, ancak sözleşmenin müvekkili şirkete teslim edilmediğini, oluşan bu durumdan dolayı iş bu davanın açılmasının zaruri olduğunu belirterek, davaya konu üç adet çek için iptal kararı ile müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıya yapılan usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkin olup mahkememizce tüm deliller toplanmış, davaya konu edilen çeklerin ibraz durumu ile örneklerine dair banka kayıtları, tarafların BA/BS formları ile ticaret sicil kayıtları getirtilmiş, .... sayılı soruşturma dosyası celp edilerek incelenmiş, uyuşmazlığın çözümü teknik incelemeyi gerektirmediğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmamıştır.
Davacı özetle, davalı ile inşaat malzemesi alımına dair yapılan anlaşma çerçevesinde iş bedeli olarak davaya konu çekleri verdiğini, ancak davalı tarafından satım konu malların teslim edilmediğini, çeklerin de iade edilmediğini iddia etmiş, davalı ise davaya cevap vermeyerek tüm bu iddiaları inkar etmiş sayılmış, mahkememizce davacının dayandığı sözleşme ve ekleri davalıya isticvap mahiyetinde tebliğ edilmiş ancak davalı, mahkememizce yapılan bu davetiyeye de cevap vermemiştir.
Davacı tarafından dayanılan mal alım sözleşmesi başlıklı, davalı tarafından imzalı sözleşme metninin incelenmesinden, davacının davalıdan 231.200,00 TL mukabili inşaat malzemesi alımının öngörüldüğü, satım bedelinin 6 eşit miktarda çekler ile ödenmesinin ve çeklerin 3 adet olan yarısının peşinat olarak, kalanının mal tesliminde verilmesinin kararlaştırıldığı görülmüştür.
Davaya konu çeklerin incelenmesinden; .... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çekin davalı tarafından dava dışı ... Ltd. Şti.'ye ciro edildiği, takip edilen cirolar sonrasında ilgili çekin en son dava dışı ... ... A.Ş.'nin elinde iken bankaya ibraz edildiği ve 31/01/2020 tarihinde karşılıksız işlemi gördüğü; ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 31/12/2019 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çekin davalı tarafından dava dışı ... ... Ltd. Şti.'ye ciro edildiği, takip edilen cirolar sonrasında ilgili çekin en son dava dışı ... A.Ş.'nin elinde iken bankaya ibraz edildiği ve 31/12/2019 tarihinde karşılıksız işlemi gördüğü; ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ...nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çekin davalı tarafından dava dışı ... ... Ltd. Şti.'ye ciro edildiği, takip edilen cirolar sonrasında ilgili çekin en son dava dışı ... ... Ltd. Şti.'nin elinde iken bankaya ibraz edildiği ve 28/02/2020 tarihinde karşılıksız işlemi gördüğü anlaşılmıştır.
.... sayılı soruşturma dosyasının incelenmesinden; davacının eldeki davaya konu maddi vakıalara yönelik olarak davalıya karşı şikayeti üzerine yürütülen soruşturma ile ilgili olarak ilk olarak 26/03/2020 tarihinde takipsizlik kararı verildiği, bunun üzerine ....'nin 23/11/2020 tarih ve .... D.İş. sayılı ilamı ile şüphelinin eylemlerinin dolandırıcılık suçunu oluşturma ihtimaline binaen soruşturmanın ilgili soruşturma numarası üzerinden yürütülmeye devam edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce ilk olarak soruşturma dosyasının sonucunun beklenilmesine karar verilmiş ise de, soruşturma dosyasında gelinen aşama ile özellikle davalı şirket yetkilisinin bu kapsamda alınan beyanları da gözetilerek mahkememiz dosya içeriği ile birlikte değerlendirilmek suretiyle yargılamanın daha fazla sürüncemede kalmaması adına soruşturma sonucunun daha fazla beklenmesine yer olmadığı sonucuna varılarak yargılama yürütülmüştür.
Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının davaya konu çeklerdeki imzalara itirazının olmayıp avans olarak verilen çekler karşılığında malın teslim edilmediği tahtında bedelsizlik iddiasına dayandığı, bu bağlamda ispat yükü davacı tarafta olmakla beraber davacı tarafından dayanılan sözleşme ile davaya konu çeklerin irtibatlandırılabildiği hususu bir yana davalı şirket yetkisinin savcılık dosyasındaki 13/02/2020 tarihli beyanında davacı şirket ile herhangi bir alışverişinin, çek yada mal alım satımının bulunmadığına dair beyanının, davaya konu çeklerin bedelsizliği olgusuna dair davalının ikrarı mahiyetinde olduğu (Benzer şekilde; .. .'nin 17/04/2013 tarih ve ... sayılı,....'nin 08/03/2013 tarih ve ... sayılı, ... .'nin 03/12/2018 tarih ve ... sayılı ilamı), mahkememizce celp edilen davacıya ait BA, davalıya ait BS formlarının incelenmesinden de davalı tarafından davacıya ilgili dönemde mal veya hizmet verildiğine dair bir kaydın bulunmadığı ve davalı şirket yetkisinin savcılık beyanı kapsamındaki ikrarının bu kayıtlarla da desteklendiği anlaşıldığından davacının davaya konu edilen ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 31/12/2019 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle, ...Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ...nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle ve ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafından eldeki davada ayrıca çeklerin iptali de talep edilmiş ise de; davacının imzaya itirazı olmayıp davaya konu çeklerin dava dışı şirketlere ciro edildiği, davacının çeklerin bedelsiz kaldığına dair iddiası, davalı ile arasındaki hukuki ilişkiye dayanmakla kişisel def'i mahiyetinde olduğundan ve kişisel def'ilerin de üçüncü kişilere ve bu arada ciranta hamile karşı ileri sürülmesi "hamilin senedi iktisap ederken bilerek (bile bile) borçlunun zararına hareket etmiş olması" şartına bağlı olup (bkz. TTK md. 659/2, 687/1, 825/2) davacının bu yönde bir iddiası bulunmadığı gibi ciranta hamiller, eldeki davada taraf da olmadığından davada taraf olmayan kişilerin hukukunu etkiler mahiyette hüküm tesisine olanak bulunmadığı sabit olup davacının çeklerin iptaline dair fazlaya ilişkin isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kısmen kabulü ile davacının; (a) .... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 31/12/2019 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle, (b) ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ...nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle, (c) ... Şubesi hesabı üzerinden keşide edilen, ... nolu, 28/02/2020 vade tarihli, 38.500,00 TL miktarlı, davacının keşideci, davalının lehdarı olduğu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacının ilgili çeklerin iptaline dair fazlaya ilişkin isteminin reddine,
2-Alınması gereken 1.139,40 TL harçtan 1.972,46 TL peşin harcının mahsubu ile bakiye 833,06 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 44,40 TL başvurma harcı, 1.972,46 TL peşin harç olmak üzere toplam 2.016,86TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 216,80 TL tebligat ve müzekkere giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 18.480,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 30/01/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!