ANKARA 11. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/29 Esas - 2024/267
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/29 Esas
KARAR NO : 2024/267

HAKİM : ....
KATİP :...

DAVACI :...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 03.01.2020
KARAR TARİHİ : 19.04.2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 19.04.2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkil Şirketçe davalı ...'a ait ... plaka sayılı araca Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini,15.11.... tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki davalının maliki olduğu ... plaka sayılı kamyonet ile .... istikametine seyir esnasında orta refüje çarparak, aynı istikamette seyir eden ... plaka sayılı araca çarpması neticesinde ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın hemen ardından olay yerine gelen trafik ekiplerince tanzim edilen kaza tespit tutanağında ; "...bu kazanın oluşumunda; ... plaka sayılı kamyonet sürücüsü ...'ın 2918 sayılı K.T.K. 52-1-b, kuralını ihlal ettiği..." şeklinde tespitte bulunulduğunu, sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'ın kaza sırasında alkollü olduğunun tespit edildiğini, mevcut olay ile ilgili ...'ın vefatı sebebiyle desteğinden yoksun kalanlara 27.01.2017 tarihinde 49.820,00 TL , ...'ın yaralanması sebebiyle 14.08.2018 tarihinde 11.837,10 TL olmak üzere tespit edilen toplam 61.657,10 TL zarar miktarının müvekkili şirket tarafından ödendiğini, ZMMS Poliçesi Genel Şartları uyarınca müvekkili şirketin ödediği tazminattan dolayı alkollü araç kullanılması sebebiyle sigortalısına kanunen rücu hakkına sahip olduğunu beyan ederek, müvekkili şirketin alacağının tahsili bakımından öncelikle davalıya ait ... plaka sayılı aracın trafik kaydı üzerine üçüncü şahıslara devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 61.657,10 TL'nin ödeme tarihi olan 14.08.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilini, yargılama giderleri ve vekâlet ücreti ile birlikte davalıdan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve tensip zaptı usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup davalı tarafça davaya herhangi bir cevap verilmediği görülmüştür .
YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, meydana gelen trafik kazaları nedeniyle ödenen tazminat bedelinin taraflar arasındaki ZMSS poliçesine dayalı olarak rücuen tahsili istemine ilişkindir.
.... sayılı görevsizlik kararı üzerine iş bu dava dosyası mahkememiz esasına kaydedilerek, yargılamaya devam edilmiştir.
Dava konusu kazalara ilişkin hasar dosyası, Sigorta Poliçesi, araç ruhsat sureti, kaza tespit tutanağı, ödeme belgeleri ve sunulan diğer deliller dosyaya kazandırılmış, taraflarca gösterilen deliller toplanmış, re'sen araştırılması gereken hususlar araştırılmış, dosyada bilirkişi incelemesine gidilmiştir.
Kusur, sigortacı ve Nörolog bilirkişi heyetinin 17/11/2020 tarihli raporunda; Davaya konu birinci kazada 15/11/... tarihinde .... istikametine doğru seyrederek ilerleyen ... sevk ve idaresindeki davalı ... adına trafikte tescilli ... plaka sayılı İsuzu marka ... model çift sıralı .... türü kamyonetin ....'ya 35 km kala tek yönlü ve kuru zeminli yolda direksiyon hakimiyetini kaybettiği, aracın önce sol bariyere vurduğu, ardından da aracın sürüklenerek taklalar attığı, aracın yolcu koltuğunda seyahat eden ...'ın kız kardeşi ...'ın sürücünün sağ yan koltuğundan yola fırladığı, bilahare bu şahsın yola fırladığını gören dava dışı ... plaka sayılı araç sürücüsünün yaralı haldeki ...'a aracını parkettikten sonra yardım etmek istediği sırada yine dava dışı ... plakalı ... sevk ve idaresindeki aracın hem ... ve hem de ona yardım etmek isteyen ... 'a yolun sol şerit üzerinde çarpmak suretiyle ikinci kazanın meydana geldiği, saat 02.00 itibari ile yapılan ölçümde ...'ın kanında 0,65 promil alkol tespit edildiği, ...'ın idaresindeki ... plakalı araç ile gece vakti, meskun mahal dışında , yönetimindeki araçla ile yolun icap ve şartlarına uygun suratle seyretmesi, direksiyona hakim olması lazımken, gerek alkollü ve uykusuz olması nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybetmek suretiyle orta bariyerlere çarparak kamyonetin takla atarak devrilmesine, araçta bulunanların aracın dışına fırlamalarına, ayrıca sonraki kazanın meydana gelmesine sebebiyet vermesi ile kazadan sonra tedbir almadığı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/b; 52/b ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 101/b maddelerini ihlal etmesinden dolayı asli kusurlu olduğu, birinci kazada yaralananlara müdahale eden yaya ...'ın birinci kazada kusursuz olduğu, ikinci kazada da sürücü ...'ın 2918 sayılı KTK'nm 84 maddesinin k bendine göre “..her durumda gerekli tedbirleri almama…” sigortalı araç sürücünün kaza sonrasında aracın yol ortasında yan yatmış olmasına göre ve aracından fırlayan yolcu ...'ın yol kaplamasında bulunmuş olması nazara alarak öncelikle araç içindeki yolcuları kurtarmadan önce tek yönlü olan yolda aracının arkasından gelen trafik akımını tehlikeye atmamak için ve gelen araçların kendilerine çarpmasını önlemek için reflektör-yansıtıcı ya da kırmızı ışıklı cihaz koyarak arkadan gelen trafik akımım uyarması ve gerekli tedbirleri alması gerekirken bu tedbirleri almadığı, bu nedenle birinci kazadan sonra ikinci kazaya neden olmasından dolayı asli kusurlu olduğu ve kusur oranının %62,5 (yüzde Altmış ikibuçuk) olduğu, ikinci kazaya karışan dava dışı sürücü ...'un ise idaresinde bulunan ... plakalı araç ile gece vakti, gece vakti aydınlatmanın olmadığı meskul mahal dışında tek yönlü yolda seyredip olay mahaline geldiğinde yolun sol şeridinde kaza nedeniyle yan devrilmiş araca ve ... ile kazalı araçtan yola fırlayan ...'a çarpması olayında olay mahallinde kontrolsüz bir hızla girdiği, fren tedbirine fırsat bulamadan olaya neden olduğu, yolda bulunan araçların dörtlü flaşörleri ve kendisine ikaz yapanların uyarılarına rağmen olay mahalline yaklaşırken hızın asgari hadde düşürmemesi yolda bulunan araç ve yaralılara müdahale eden ...'a karşı ikaz ve fren tedbirine başvurmaması nedeniyle tali kusurlu olup, kusur oranının %25 (Yirmi Beş) olduğu, birinci kazada yaralananlara müdahale eden ...'ın 2918 sayılı KTK 68/c maddesi gereğince ...'ın yardımına geldikten sonra kaplamada öncelikle can güvenliğini sağlamadığından dolayı arka gerisine gelen trafik akımı için herhangi bir tedbir almadığından can güvenliğini tehlikeye atarak ölümüne sebebiyet verdiği olayda tali kusurlu olup kusur oranının %12,5 oranında olduğu; sonuç olarak ...’ın; ...’ın yaralandığı kazada % 100 kusurlu olduğu ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiği, ...’ın; ...’ın vefat ettiği kazada % 62,5 kusurlu olduğu ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelmediği, Bu durumda; davacı sigorta şirketinin ...’ın yaralanması nedeniyle .... sayılı Mahkeme İlamı uyarınca; ....hesabına 14.08.2018 tarihinde ödemiş olduğu 11.837,10TL tazminatı davalıya rücu hakkı olabileceği şeklinde görüş bildirdikleri görülmüştür.
Davacı şirket tarafından dava dışı zarar gören ...’ın vefatı nedeniyle tazminat talep eden; ... ve ... vekili ... hesabına 27.01.2017 tarihinde 49.820,00TL ödeme yapıldığı, ...'ın yaralanması nedeniyle de .... hesabına 14.08.2018 tarihinde 11.837,10TL tazminat ödemesi yapıldığı dosya kapsamındaki ödeme belgelerinden anlaşılmıştır.
TTK maddesinde 1472, ‘sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.’ hükmü mevcuttur.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) Genel Şartları uyarınca sigorta ettirene başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a) Tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b) İşleten, yetkili makamlardan izin almaksızın düzenlenen bir yarış için Karayolları Trafik Kanunu uyarınca yapılması gereken özel bir sigortanın yapılmamış olduğunu biliyorsa veya gerekli özeni göstermesi halinde bilebilecek durumda ise,
c) Tazminatı gerektiren olay, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda meydana gelmiş ise,
d) Tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak kendilerine verilen kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri esnasında meydana gelmiş veya olay, yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa,
e) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
f) Sigorta ettirenin, rizikonun gerçekleşmesi halinde, B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
g) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında işletenin kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse.
6102 sayılı kanunun 1409. Maddesi uyarınca;
(1) Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur.
(2) Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir.
... Hukuk Genel Kurulu’nun bu husustaki .... , T.11.05.2011 tarihli kararında; "...Nörolog, hukukçu ve trafik uzmanından oluşan bilirkişi kurulundan alınan raporda davalının salt alkolün etkisi altında kalması dolayısıyla kazanın ortaya çıktığı belirtilmiş ise de bu tespit olayın oluşumu ile bağdaşmamaktadır. Alkollü olmayan bir sürücü de kavşakta geçiş önceliğine uymama nedeniyle kazaya sebep olabilir. ... Kaza sırasında davalının 1.93 oranında alkollü olduğu bilirkişi raporu ile saptanmış ise de, kaza tek başına davacı araç sürücüsünün alkollü olmasının etkisiyle meydana gelmemiştir. Olavda bu etmen yanında sigortalı araç sürücüsünün kavşakta geçiş önceliğine uymaması ve diğer araç sürücüsünün kavşağa aracın hızını azaltmadan girmesi seklindeki davranışlar da rol oynamıştır.. ..Kaza sırasında davalı taraf sürücüsünün 1,93 promil alkollü/olduğu saptanmış ise de, ... sürücünün alkollü olması yalnız başına hasarın teminat dışı kalmasını gerektirmez. Kazanın salt alkolün etkisiyle oluşması ve kazanın meydana gelmsinde başka etmenlerin bulunmaması gerekir.” denilmiştir.
Bu hükümler ve belirtilen içtihat kapsamında dava konusu somut olaya gelindiğinde, davalı adına kayıtlı ... plakalı aracın davacı şirket nezdinde 11/08/... düzenleme tarihli ... poliçe numaralı 12/08/...-12/08/2010 başlangıç ve bitiş tarihli poliçe ile sigortalı olduğu, davaya konu rizikonun 15.11.... tarihinde yani sigorta himaye süresi içerisinde gerçekleştiği, 15/11/... tarihinde birinci kazada söz konusu aracın dava dışı sürücüsü ... sevk ve idaresinde iken önce refüje daha sonra ... plakalı araç ile ölümlü yaralanmalı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı, ikinci kazada birinci kaza nedeniyle araçtan yola fırlayan ...'a yardım etmek isteyen ...'a ve ...'a ... plakalı araç sürücüsünün çarptığı, davacı sigorta şirketi tarafından kazada ...'a 11.837,10-TL tazminat ödemesi yapıldığı, ...’ın vefatı nedeniyle 49.820,00TL ödeme yapıldığı, dosyadaki belgelerle sabit olup bu hususlar taraflar arasında çekişme konusu değildir.
Her ne kadar davacı tarafça davalıya ait sigortalı araç sürücüsünün alkollü olduğundan bahisle sigortacının sigortalısına rücu hakkı bulunduğu iddia olunurak iş bu dava ikame edilmiş ise de yalnızca sürücünün alkollü olmasının rücu hakkı doğurmayacağı, tazminatın rücu edilebilmesi için kazanın sigortalı araç sürücüsü yönünden salt alkolün etkisiyle oluşması ve kazanın meydana gelmesinde başka etmenlerin bulunmaması gerektiği, oysa eldeki olayda bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere 15/11/... tarihinde meydana gelen (birinci kazada) ... plaka sayılı sigortalı araç sürücüsü ...'ın ...’ın yaralandığı kazada % 100 kusurlu olduğu ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana geldiği, ...’ın vefat ettiği ikinci kazada % 62,5 kusurlu olduğu ve kazanın münhasıran alkolün etkisi altında meydana gelmediği anlaşılmış, davacı şirketin ...'a ödemiş olduğu 11.837,10 TL tazminatı davalıya rücu etme hakkı olduğu, ikinci kazada ise kazanın münhasıran alkolün etkisi altında gerçekleşmemiş olması sebebiyle tazminatı davalıya rücu hakkı olmadığı dosya kapsamı ve bilirkişi raporu ile anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; 11.837,10-TL'nin 14.08.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2- 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 808,59-TL harçtan, dava açılışında alınan 1.052,95-TL peşin harcın düşülmesi ile bakiye 244,36-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
3-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin, 1.066,58-TL'sinin davacıdan; 253,42-TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4- Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 54,40-TL başvurma harcı, 145,50-TL tebligat ücreti, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 41,80-TL posta gideri, toplamı 1.741,70-TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 334,38-TL'si ile iade sonrası kalan 808,59-TL harç toplamından oluşan 1.142,97-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 11.837,10-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 11.837,10-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalaya verilmesine,
7- Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren Mahkememize Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19.04.2024

Katip ...
¸ e-imzalıdır

Hakim ...
¸ e-imzalıdır