ANKARA 11. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/645 Esas - 2024/58
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2021/645 Esas
KARAR NO : 2024/58

HAKİM : ...
KATİP : ....

DAVACI : ...
...
VEKİLİ : Av. ....
DAVALI : ...
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/11/2021
KARAR TARİHİ : 31/01/2024
KAR.YAZ.TAR. : 31/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
İDDİA:
Davacı vekilinin dilekçesi ile "müvekkili ile davalı arasında .... kalıcı deprem konutları teknik altyapı tesis inşaatına ilişkin sözleşme imzalandığını, müvekkili şirketin sözleşmeye ilişkin yüklenimindeki işleri tamamen bitirdiğini ancak davalının elinde bulunan müvekkili şirkete ait teminat mektuplarını iade etmediğini müvekkili şirket tarafından teminat mektuplarının iadesi için ... esas sayılı dosyasında dava açıldığını davanın kabul edildiğini ve davalı hakkında ... sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını takibe itiraz üzerine takibin durduğundan bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 15.000TL nin ödeme tarihinden itibaren ... avans faizilye birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini ..." talep ve dava ettiği 07/06/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 57.349,15 TL komisyon bedeli ve 84.348,48 TL dava tarihine kadar işlemiş faizleri nedeniyle toplam 141.697,63 TL'nin davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, asıl alacak kısmına dava tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yüklenmesine " karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
SAVUNMA:
Davalı vekilinin cevap dilekçesi ile "öncelikle zaman aşımı itirazlarının bulunduğunu davanın zaman aşımı nedeniyle reddine karar verilmesini ,davaya konu teminat mektuplarının sözleşmeye ilişkin olduğunu müvekkili ile yüklenici davacı ... İnş. ... A.Ş arasında imzalanan sözleşme gereği müvekkiline verilen teminat mektubu olduğunu davacı tarafından hafriyat enkazının dökümünün yapılmadığını ayrıca davacı tarafından teminat mektuplarının masraflarının bankalarına yükletilmesinin hukuka aykırı olduğundan bahisle öncelikle davanın zaman aşımı yönünden reddine karar verilmesini, ... dosyasının bekletici mesele yapılmasını, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına ...." karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER:
... sayılı dosya sureti getirtilmiş davacı/davalısının ... ..A.Ş., davalı davacısının ... A.Ş., asıl davanın menfi tespit ,teminat mektubu iadesi ve alacak , birleşen davanın alacak davası olduğu, dava tarihinin 23/01/2004 olduğu , mahkemenin 10/01/2020 tarihli kararı ile "...Mahkemece yapılan inceleme, uyulan ... bozma ilamı içeriği ve tüm dosya kapsamına göre; asıl davada, teminat mektubunun iadesine ilişkin dava kısmına yönelik peşin harcın ikmal edildiği, davacının yüklenimindeki Karamanköy inşaat sahasından çıkan malzemenin kesin depo yerine nakledilmeyerek davacı yükleniciye fazla ödeme yapıldığı iddiasının sunulan deliller çerçevesinde kanıtlanamadığı, yine mahkememizin benzer ... sayılı dosyasında da bu hususun belirtilmiş olduğu ve aynı bölgeye ilişkin olduğu, değişik iş dosyası ve ceza dosyasının yüklenici şirketlerinin de 8 ayrı şirket içerisindeki şirketlerden oldukları, kesin depo mahalline nakledilmediği hususunun kanıtlanamadığı anlaşılmakla dosya kapsamı itibariyle son bilirkişi raporundaki oranlama hususu mahkememizce kabul edilmeyerek asıl davada dava konusu 4 adet toplam bedeli 185.164,50 TL olan teminat mektuplarının davacıya iadesine, menfi tespite konu 636.239,41 TL için davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, teminat mektuplarının iadesi gerekmekle bunlara yönelik komisyon masraflarının talep edilebileceği toplamı 1.899,15 TL olmakla komisyon alacağına yönelik davanın bu miktar üzerinden kısmen kabulüne fazlaya ilişkin istemin reddine karar vermek gerekmiştir. Birleşen dava ile ilgili olarak bozma ilamının içeriği de nazara alınarak davanın reddine ilişkin bozma öncesi verilen karar kesinleştiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve feri olan kısımlar infaz kolaylığı açısından ilk karardaki gibi aynen geçilmiştir. Asıl davada; Davanın kısmen kabulü ile; 636.239,41 TL için davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ayrıca 4 adet toplam bedeli 185.164,50 TL olan teminat mektuplarının davacı tarafa iadesine, komisyon alacağına yönelik 1.899,15 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bu kalemden fazlaya ilişkin istemin reddine, Birleşen ... esas sayılı davada; Davanın reddine ilişkin bozma öncesi verilen karar kesinleştiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına," karar verildiği, kararın .... sayılı ilamı ile onandığı, ... A.Ş. vekilinin karar düzeltme talebinin ... sayılı ilamı red edilerek kararın kesinleştiği görülmüştür.
... Esas sayılı dosya sureti getirtilmiş takip alacaklısının ...... Aş, takip borçlusunun ... takip konusunun ... sayılı ilamı uyarınca vekalet ücreti, yargılama gideri, komisyon alacağı, teminat tutar alacağı, geçmiş gün faizleri olmak üzere 287.793,90 TL olduğu takip borçlusunun tehiri icra talebinin bulunduğu görülmüştür.
Talebe konu olan ... ait 16/06/2000 tarihli 126.934,50, ... banka ait 11/12/2001 tarihli 43.000,00 TL 14/02/2002 tarihli 9.000,00 TL ve 15/03/2003 tarihli 6.230.00 TL lik teminat mektup suretlerinin getirtildiği görülmüştür.
Yazılan müzekkerelere verilen cevaptan ... ait 16/06/2000 tarihli teminat mektubunun 04/02/2002 tarihinde ..., ... ait 11/02/2001 tarihli 43.000,00 TL lik 14/02/2002 tarihli 9.000,00 TLlik ve 15/03/2003 tarihli 6.230,00 TL lik teminat mektuplarının 01/02/2002 tarihinde ...'a iade edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış alınan 21/11/2022 tarihli raporda "...Davacı tarafından davalı banka ile imzalanan ... ile ilgili verilmiş ve iade edilmeyen teminat mektupları nedeniyle davacı hesabından önceki dava tarihinden sonra olmak üzere 2010 yılından itibaren 05.11.2021 dava tarihine kadar ; 18.719,39 TL tahsil edilen komisyon ve 15.144,69 TL avans faizi hesaplanmış olup," denildiği itirazlar üzerine alınan 16/03/2023 tarihli ek raporda "...Davacı tarafından davalı banka ile imzalanan ... İşi ile ilgili verilmiş ve iade edilmeyen teminat mektupları nedeniyle davacı hesabından önceki dava tarihi 23.01.2004 tarihinden sonra olmak üzere 05.11.2021 dava' tarihine kadar ; 57.349,15 TL davacı hesabından tahsil edilen komisyon,84.348,48 TL tahsil edilen komisyonların tahsil tarihinden 05.11.2021 dava tarihine kadar avans faizi hesaplanmış olup," denildiği Mahkememizin 12/07/2023 tarihli oturumunun 2 numaralı ara kararı ile ... sayılı ilamı uyarınca dava tarihi olan 05/11/2021 tarihinden geriye doğru 5 yıl olan 05/11/2016 tarihi itibariyle teminat mektupları nedeniyle davacı tarafından ödenmek zorunda kalınan banka komisyon giderleri masraf ve giderler yönünden aldırılan 01/12/2023 tarihli ek raporda "14.723,25 TL davacı hesabından tahsil edilen komisyon,5.789,39 TL tahsil edilen komisyonların tahsil tarihinden 05.11.2021 dava tarihine kadar avans faizi hesaplanmış olup," denildiği görülmüştür.
... sayılı ilamının tetkikinde "...Somut olayda yargılama sürecinin sonunda davacı yüklenicinin davalı iş sahibinden 07/07/2017 tarihli talep yazısı ile sözleşmeye konu ve idare nezdinde bulunan teminat mektuplarının iadesini talep etmiş, davalı idare de bu yazı üzerine 21/07/2017 tarihinde elinde bulunan teminat mektuplarını bankaya iade etmiş durumdadır. Bu durumda davaya konu teminat mektupları sebebiyle davacının bankaya ödemiş olduğu komisyon, masraf ve faiz giderlerinin en son 21/07/2017 tarihine kadar işleyen komisyon, masraf ve giderler yönünden talep edilebileceği açıktır. Zira davalının teminat mektuplarının iadesi borcu, bu tarihte ödeme ile son bulmuştur.Teminat mektupları sebebiyle ödenmiş olan banka, komisyon, masraf ve sair giderlerinin banka teminat mektuplarının iadesi talebine bağlı onun ferisi niteliğinde bir alacak niteliğinde bulunmaması sebebiyle bu giderlerin ödendiği tarih, alacağın muaccel olduğu tarih yani zamanaşımının başlangıç tarihi olduğundan ödeme tarihinden itibaren taraflar arasındaki eser sözleşmesinin tabi olduğu 5 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde davalıdan talep edilmesi gerekir. Buna göre davalının zamanaşımı def'inin değerlendirilerek davacının, davalının haksız yere sözleşmeye konu teminat mektuplarını elinde bulundurduğu tarihin başlangıcı olan 07/03/2005 tarihinden itibaren ödemiş olduğu banka, komisyon, masraf ve giderler sebebiyle her ilgili ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 5 yıllık süre içerisinde davalıdan komisyon giderlerini talep etmesi gerektiğinden ancak davacının söz konusu teminat mektupları sebebiyle eldeki dava tarihine kadar davalı iş sahibinden herhangi bir talepte bulunmadığından davacının teminat mektuplarının bankaya iade edildiği 21/07/2017 tarihi itibariyle davaya konu teminat mektubu giderlerini talep hakkı iade ile son bulduğundan davanın açılış tarihi olan 22/07/2020 tarihinden geriye doğru 5 yıllık süreye tekabül eden 22/07/2015 tarihinden teminat mektuplarının iade edildiği tarih olan 21/07/2017 tarihi arasındaki dönemde sözleşme sebebiyle davalıya verilen teminat mektupları sebebiyle davacının ödemek zorunda kaldığı banka, komisyon gideri, masraf ve faiz adı altında tüm zararların tespiti ile buna göre ve tarafların önceki bilirkişi kurulunun rapor ve ek raporlarına yaptıkları tüm itirazların da değerlendirilmesi, yine davacının istinaf dilekçesinde ve aşamalarda davacının talep edebileceği banka komisyon gideri alacağı hesabına katılmayan 23/06/2011 tarihli 350.000,00 TL bedelli teminat mektubunun her ne kadar dava dışı ... İnş. Ltd. Şti'nin kredi riskinden karşılanmış ise de dava dışı şirketin müvekkili şirkete bu teminat mektubuna istinaden ödenmiş olan tüm komisyon, masraf ve ödemelerin tahsili ve takibi konusunda açıkça muvaffakat ettiğine dair muvaffakatname verdiğini iddia ettiğinden bu muvaffakatname hükümlerinin de değerlendirilerek bu muvaffakatnamenin hukuki niteliği tartışılıp yine zamanaşımı yönünden de yukarıda belirtilen hususlara göre değerlendirilme yapılmak suretiyle gerekirse içinde hukukçu bir bilirkişinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi kurulundan rapor alınmak suretiyle davanın sonuçlandırılması gerekirken davalının zamanaşımı def'inin hangi gerekçelerle yerinde görülmediği tartışılıp değerlendirilmeksizin yukarıda anlatıldığı şekliyle taraf itirazlarını karşılamaktan uzak, yetersiz bilirkişi raporları esas alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olması sebebiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının dairemizce kabulüne karar verilmesi gerekmiştir." denildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafça ... sayılı ilamı uyarınca iadesine hükmedilmesine rağmen iade edilmeyen 4 adet teminat mektubu için önceki dava tarihinden sonra ödenmek zorunda kalınan komisyon ve faiz bedelinin davalıdan tahsili , davalı tarafça alacağın zaman aşımına uğradığı, davacının edimlerini yerine getirmediği belirtilerek reddine karar verilmesi talep edilmiş olup:
Taraflar arasındaki sözleşme gereği davacı tarafça Talebe konu olan ... ait 16/06/2000 tarihli 126.934,50, ... banka ait 11/12/2001 tarihli 43.000,00 TL 14/02/2002 tarihli 9.000,00 TL ve 15/03/2003 tarihli 6.230.00 TL lik teminat mektuplarının davalı tarafa verildiği, sözleşme sonucunda taraflar arasındaki çekişme üzerine ... sayılı ilamı 4 adet toplam bedeli 185.164,50 TL olan teminat mektuplarının davacı tarafa iadesine, komisyon alacağına yönelik 1.899,15 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, kararın ... sayılı ilamı ile onandığı, ... A.Ş. vekilinin karar düzeltme talebinin ... sayılı ilamı red edilmesiyle kararın kesinleştiği, ... ait 16/06/2000 tarihli teminat mektubunun 04/02/2002 tarihinde , ... ait 11/02/2001 tarihli 43.000,00 TL lik 14/02/2002 tarihli 9.000,00 TLlik ve 15/03/2003 tarihli 6.230,00 TL lik teminat mektuplarının 01/02/2002 tarihinde iade edildiği, iadelerin davamız tarihinden sonra gerçekleştiği, davacı tarafça önceki dava tarihi olan 23.01.2004 tarihinden sonra 05.11.2021 dava tarihine kadar 57.349,15 TL komisyon,84.348,48 TL komisyon faizini bankalara ödemek zorunda kaldığı, teminat mektubu komisyon ve faizi talebinin eser sözleşmesinin tabi olduğu 5 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde davalıdan talep edilmesi gerektiği, bu itibarla dava tarihinden geriye doğru 5 yıllık zaman aşımı süresinde davacının teminat mektuplarının geç iadesi sebebiyle 14.723,25 TL komisyon,5.789,39 TL tahsil edilen komisyon faizi talep edebileceği, bakiye tutarların zaman aşımına uğradığı, davalının zaman aşımı itirazı,.... ilamı, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği ile anlaşılmakla aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı üzere;
Davacının davasının kısmen kabulüne, 20.512,64-TL'nin dava tarihi olan 05/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye talebinin reddine,
492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.401,22 TL harçtan, dava açılışında alınan 256,17 TL peşin harç ile yargılama sırasında yatırılan 2.170,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.426,17 TL harcın düşülmesi ile fazla yatırıldığı anlaşılan 1.024,95 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine,
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 1.128,87 TL'sinin davacıdan; 191,13 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 59,30 TL başvurma harcı, 160,00 TL tebligat ücreti, 2.750,00 TL bilirkişi ücreti, 7,50 TL posta gideri, toplamı 2.976,80 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 430,93 TL'si ile iade sonrası kalan 1.401,22 TL harç toplamından oluşan 1.832,15 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine,
Dair Taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/01/2024
Katip ....
¸e-imzalıdır.

Hakim ...
¸e-imzalıdır.