ANKARA 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/60 Esas - 2024/67
TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/60 Esas
KARAR NO : 2024/67

BAŞKAN : ....
ÜYE :...
ÜYE : ...
KATİP :....

DAVACI : ....
VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ....

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 26/01/2024
KARAR TARİHİ : 13/02/2024
GR.KR.YZM.TARİHİ : 13/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında .... adet konut ile .... kapsamında .... İşlerinin yapılması işine ilişkin 25.10.2023 tarihinde yazılı sözleşme akdedildiğini, imzalanan sözleşme gereği üstlenilen iş uyarınca davalı tarafından malzeme temin edileceği konusunda anlaşma sağlanarak akabinde 30.01.2024-30.05.2024 tarihlerini arasında her ay ödenecek şekilde tam 6 adet çek teslim edildiğini, davalı taraf ile yapılan sözleşme uyarınca ürünlerin teslim edilmeye başlanması gereken 25.11.2023 günü olmasına rağmen davalı tarafından herhangi bir teslimat yapılmadığını, teslimatların gecikmesi üzerine taraflarınca 28.11.2023 tarihinde noter aracılığıyla çekilen ihtarname ile sözleşmenin gereğinin ifa edilmesi gerekliliğinin bildirildiğini, bu süre içerisinde davalının müvekkil şirketi sürekli olarak sözlü vaadlerle oyalayarak yine de ürün teslimi yapılmadığını, bununla beraber bu süre içinde çeklerin başka şirketlere ciro edildiğini, davalı uhdesinde bulunan çeklerin talep edilmiş olmasına rağmen tesliminin yapılmadığını, davalının müvekkil şirketin karşılığı olarak verdiği çekler üzerinden ticaretini sürdürdüğünü, ancak müvekkili şirketi çok ciddi maddi külfet altına koyduğunu, şirket yetkililerin şirketin merkezine 25.01.2024 günü sözleşme gereğinin yerine getirilmesini konuşmak üzere gitmesi üzerine davalı şirketin merkezinde fiili haciz yapıldığını, akabinde taraflarınca .... davalı tarafın borçlu olduğu icra dosyaları incelenmek üzere gidildiğini, birçok dosyada çek, senet borçlarından kaynaklanan dosyalar ile karşılaşıldığını, davalı tarafın sadece .... bu sayıda borçlu olduğu dosya olması ve başkaca illerden gelen talimat dosyaları sonucunda müvekkilinin borca batık bir şirket tarafından dolandırıldığının ortaya çıktığını, davalı şirkete teslim edilen dava konusu çekin iptalini ivedilikle talep etme zorunluluğunun hasıl olduğunu, bu hususta mahkememizin öncelikle teminatsız ancak aksi kanaatte ise teminatlı olarak çeklere ödeme yasağı konulmasını ardından iptaline karar verilmesi gerektiğini, çeklerin vadelerinin yaklaştığını, kaldı ki vadeleri gelmeden dahi davalı şirket tarafından çeklerin bankaya ibrazı tehlikesinin bulunduğunu, müvekkilinin üstlendiği işin deprem bölgesinde olması ve deprem konutlarının teslimatlarının Şubat ayı olması; davalının borca batık durumunu gizleyerek müvekkili şirket ile sözleşme imzalaması ve çekleri piyasaya sürmesi nedeniyle müvekkili şirketin büyük bir zarar ile karşı karşıya kaldığını, müvekkili tarafından ciro edilen çeklerin tahsil edilme durumunda müvekkili ikinci bir defa büyük bir mağduriyet yaşayacağını beyan ederek; müvekkili şirket tarafından davalı şirketine keşide edilen ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 30.01.2024 tarihli 876.045,00 TL., ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 29.02.2024 tarihli 876.045,00 TL., ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 30.03.2024 tarihli 876.045,00 TL., ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 30.04.2024 tarihli 876.045,00 TL., ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 30.05.2024 tarihli 876.045,00 TL ve ... Şubesinden keşide edilen ... seri nolu 30.06.2024 tarihli 876.045,00 TL değerindeki çeklerin, taraflar arasındaki ticari ilişki dolayısıyla davalı tarafından müvekkili şirkete teslim edilecek ürünlere ilişkin verildiğini, ancak davalı şirketin ürünlerini müvekkili şirkete zamanında teslim etmediğini, bu nedenle davalı tarafından teslim edimi ve yükümlülüğü yerine getirilmediğinden ve dolayısıyla müvekkili şirketin de bu durumda borçlu olması gibi bir durum söz konusu olmadığından çeklerin iptaline karar verilerek davalarının kabulünü, çekler hakkında teminatsız olarak, kabul edilmez ise teminatlı olarak ödemeden men talimatı verilmesini, yargılama sonunda çekler hakkında iptal kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE : Dava, İİK 72 maddesi hükmü uyarınca icra takibinden sonra açılmış menfi tespit davasıdır.
Bilindiği üzere; 19 Aralık 2018 tarih ve 30630 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren '7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi'nde; ''dava şartı olarak arabuluculuk'' Ticaret Kanunu'na eklenmiş olup (TTK'nın 5/A Md'si), 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 4.madde ve diğer kanunlarda da belirtilen ticari davalardan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan tazminat ve alacak talepleri hakkında dava açmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak düzenlenmiştir. 5 Nisan 2023 tarih ve 32154 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7445 sayılı kanun'un 31 maddesinde itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davaları arabuluculuk kanun yoluna tabi tutulmuş, madde kapsamı bu şekilde değiştirilmiştir. Yasa koyucu bu düzenleme ile menfi tespit davaları yönünden arabulucuya başvurulmasını dava şartı olarak düzenlenmiş olup, yasa metni yoruma yer vermeyecek şekilde açık olarak düzenlenmiş, uygulamadaki farklılıkların önüne geçilmiştir.

Somut olayda; dava tarihinin 26/01/2024 olduğu davacı tarafından mahkemeye sunulan dava dilekçesinde arabuluculuğa başvurulduğunun belirtilmediği, 29/01/2024 tarihli tensip tutanağı ara karararı ile tarafların anlaşmaya varamadıklarına dair arabuluculuk son tutanak aslını veya arabulucu tarafından hazırlanan onaylı suretini 1 haftalık kesin sürede dosyay sunmak üzere davacı vekiline muhtıra çıkarılmasına karar verildiği, davacı vekilinin 08/02/2024 havale tarihli dilekçesi ile arabuluculuk son tutanağını sunulduğu arabuluculuk başlangıç ve bitiş tarihlerinin dava tarihinden sonra 01/02/2024-02/02/2024 olduğunun belirtildiği ava açıldıktan sonra arabuluculuğa başvurmak suretiyle 01/02/2024 tarihli son tutanağın dosyaya sunulduğu, ancak TTK'nin 5.maddesine eklenen 5/A maddesiyle, TTK'nın 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalarda konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı haline getirilmiş, arabuluculuk dava şartının tamamlanabilir bir dava şartı olmadığı ve davadan önce başvurulmuş olmasının gerektiği anlaşılmakla, yukarıda aktarılan kanun hükümleri gereğince söz konusu dava şartının gerçekleşmediği davadan önce yapılmış arabuluculuk başvurusu bulunmadığı ve dava tarihinden sonra yapılan arabuluculuk başvurusunun, tamamlanabilir dava şartı olarak kabul edilmeyeceği, emsal ....'nin 17/10/2023 tarih, ... , .... 'nin 19/12/2023 tarih, ... sayılı, ... 'nin 21/09/2023 tarih, ... sayılı kararların da aynı yönde olduğu anlaşılmakla davanın MK'nun 114/2 delaletiyle TTK'nun 5/A, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 ve HMK'nun115/2. maddeleri gereğince arabuluculuğa yönelik dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usûlden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelere binaen;
1-MK'nun 114/2 delaletiyle TTK'nun 5/A, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 ve HMK'nun115/2. maddeleri gereğince arabuluculuğa yönelik dava şartı yokluğu nedeniyle DAVANIN USÛLDEN REDDİNE,
2-Alınması gereken harç peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesine müteakip davacıya iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/02/2024

Başkan ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Üye ...
¸e-imza
Katip ...
¸e-imza