a ait müvekkili adına olan çeklerin çalındığını, çalınan boş çek yapraklarının çalan kişi veya ciro edeceği başka kişilerce doldurulup kullanılması durumunda ağır ölçüde mağduriyetinin oluşacağını ileri sürerek anılan boş çek yapraklarının doldurulup kötü amaçlı kullanılmasının önlenmesi bakımından ödeme yasağının konmasını ve buna bağlı olarak da tüm boş çek yapraklarının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Mahkemece, tüm dosya kapsamına göre, dava konusu iptali istenen boş çek yapraklarının kambiyo senedi vasfı taşımadığı gibi 6102 sayılı TTK'nın 780. maddesinde yazılı unsurları ihtiva etmediğinden TTK'nın 818/S maddesi yollamasıyla TTK'nın 757. maddesi gereğince dava açılmasında davacının hukuki yararı bulunmadığı, TTK'nın 757 ilâ 763 ve 764. maddesi kapsamında zayi nedeniyle çek iptali davasını açma yetkisi yetkili çek hamilinde olup, keşidecinin zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir....
TTK.757-764.maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m) Somut olayda; davacının keşideci-çek hesabı sahibi olduğu, zayi nedeniyle çek iptali davasını ancak çek hamilinin açabileceği gözetildiğinde davanın ve ödeme yasağına ilişkin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir....
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Talep, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, HMK'nın 382/2(e)-6. hükmü gereğince çekişmesiz yargı işidir. 6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür. Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez....
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE ; Dava dilekçesi ekinde yer alan çek fotokopisinin incelenmesinde çeki keşide edenin davacı olduğu, dava dilekçesinde yer alan anlatımdan da iptali talep edilen çekin firma çeki olduğu ve dava dışı şirkete verilmiş olduğu anlaşılmaktadır. 6102 Sayılı TTK' nın 818 maddesi yollamasıyla TTK' nın 757 vd. maddelerinde zayi nedeniyle çek iptali davası açılabileceği düzenlenmiştir. Davacının iptalini istediği çekin keşidecisi olduğu ibraz edilen çek fotokopisi ve dava dilekçesindeki anlatımdan anlaşılmıştır. TTK gereğince işbu davanın sadece yetkili hamil tarafından açılabileceği, davacının TTK'nun 818/1-(s).b delaletiyle 757. ve devamı maddeleri gereğince dava konusu çekin keşidecisi olduğu; bu nedenle zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkının bulunmadığı, dolayısıyla dava açmakta hukuki yararının mevcut olmadığı kanaatine varılmakla davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur....
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. TTK. hükümleri uyarınca dava dilekçesinde bahsi geçen çek ile ilgili Ticaret Sicili Gazetesinde ......... tarihlerinde üç kez ilan yaptırılmış, yapılan ilanlara rağmen çek ile ilgili mahkememize herhangi bir müracaatın yapılmadığı belirlenmiştir. Yapılan yargılama sonunda dava dilekçesinde bahsi geçen dava konusu çekle ilgili Ticaret Sicil Gazetesinde üç ayrı yasal ilanın yapıldığı, ilanda belirtilen sürelerin dolduğu, çeki mahkememize ibraz eden olmadığı, zayi nedeniyle iptal kararı verilmesinin yasal koşullarının oluştuğu anlaşılmakla davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur....
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava, zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. TTK. hükümleri uyarınca dava dilekçesinde bahsi geçen çek ile ilgili Ticaret Sicili Gazetesinde 16/12/2022, 26/12/2022 ve 03/01/2023 tarihlerinde üç kez ilan yaptırılmış, yapılan ilanlara rağmen çek ile ilgili mahkememize herhangi bir müracaatın yapılmadığı belirlenmiştir. Yapılan yargılama sonunda dava dilekçesinde bahsi geçen dava konusu çekle ilgili Ticaret Sicil Gazetesinde üç ayrı yasal ilanın yapıldığı, ilanda belirtilen sürelerin dolduğu, çeki mahkememize ibraz eden olmadığı, zayi nedeniyle iptal kararı verilmesinin yasal koşullarının oluştuğu anlaşılmakla davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur....
DAVACI : *** DAVALI : HASIMSIZ DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : *** KARAR TARİHİ : *** GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : *** Mahkememizde görülmekte olan kıymetli evrak iptali (çek iptali (hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı, dava dilekçesinde özetle; Akbank A.Ş. Sanayi Şubesi'ne ait ... seri nolu 4 adet keşidecisi ... olan miktarı ve alacaklısı boş olan çekleri kaybettiğini, başkaları tarafından bulunması ve doldurulması durumunda zarara uğrayacağını belirterek belirtilen çek yapraklarının zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE: Dava, zayi nedeniyle hasımsız çek iptali istemine ilişkindir....
GEREKÇE : Dava, zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Dava, TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 757. vd. maddeleri hükümlerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. TTK. hükümleri uyarınca dava dilekçesinde bahsi geçen çekler ile ilgili Ticaret Sicili Gazetesinde 20/10/2022, 28/10/2022 ve 07/11/2022 tarihlerinde üç kez ilan yaptırılmış, yapılan ilanlara rağmen çek ile ilgili mahkememize herhangi bir müracaatın yapılmadığı belirlenmiştir. Yapılan yargılama sonunda dava dilekçesinde bahsi geçen dava konusu çekle ilgili Ticaret Sicil Gazetesinde üç ayrı yasal ilanın yapıldığı, ilanda belirtilen sürelerin dolduğu, çeki mahkememize ibraz eden olmadığı, zayi nedeniyle iptal kararı verilmesinin yasal koşullarının oluştuğu anlaşılmakla davanın kabulü ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur....
İSTANBUL ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ DOSYA NO : 2023/132 KARAR NO : 2023/150 DAVA : KIYMETLİ EVRAK İPTALİ (Zayi Nedeniyle Çek İptali) DAVA TARİHİ : 21/02/2023 KARAR TARİHİ : 22/02/2023 Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen KIYMETLİ EVRAK İPTALİ davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili mahkememize ibraz ettiği dilekçede özetle, Müvekkili şirketin, ... Bankası'nın ... no.lu çek hesabının sahibi olduğunu, çek koçanının içinden ... ve ... seri numaralı çek yapraklarının çalındığının veya kaybolduğunun anlaşıldığını, söz konusu çek yapraklarının doldurulmamış olup imzalı olduklarını, bu nedenle kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız şekilde yararlanarak sebepsiz zenginleşmesine mahal vermemek ve müvekkilinin mağdur olmaması için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına ve çeklerin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir....
Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez. Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'ne müzekkere yazılarak 6102 Sayılı TTK'nın 760. maddesi uyarınca çek üzerinde hak iddia edenlerin veya bu çeki elinde bulunduranların mahkememize müracaat etmeleri hususununu 3 kez ilan edilmesi istenilmiş,26/11/2021- 07/12/2021 ve 20/12/2021 tarihlerinde usulüne uygun yapılan gazete ilanlarına rağmen TTK'nın 761. maddesine göre üç aylık yasal süre içerisinde talep konusu çeki elinde bulunduran kişilerin mahkememize iptali istenen çekle ilgili herhangi bir müracaatta bulunmadığı anlaşılmıştır....
