YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2022/207 E.  ,  2023/3631 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1731 E., 2021/2393 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Anadolu 22. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/415 E., 2021/43 K.

Taraflar arasındaki galle fazlasına müstahak ve tevliye ehil vakıf evladı olduğunun tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davacının ve asli müdahilin davasının kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın asli müdahil ... ... ... ile davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı asli müdahil ... ... ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Asıl davada davacı ... vekili dava dilekçesinde; davacının ... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıflarının vakıf evladı ve tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

2. Asli müdahil ... ... ... müdahale dilekçesinde; ... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıflarının galle fazlasına müstahak vakıf evladı ve tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

3. Birleşen dava dilekçesinde ... vekili; davacının ... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıflarının galle fazlasına müstahak vakıf evladı ve tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, dava konusu Vakıfların 16.09.2011 tarihi itibariyle emaneten ve temsilen yönetildiğini, davaların kabulü için kural olarak öncelikle vakıf kurucusu ile kan bağının ispatlanması, sonra da bu hususta vakfiyede öngörülen şartların gerçekleşmesi gerektiğini açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacılar ve asli müdahil ile dava konusu Vakıflarda mütevellilik yapmış ... ... ... arasında nüfus kayıtlarıyla bağ kurulabildiğinden adı geçenlerin vakıf kurucusu ile arasında kan bağına dayalı soybağının kurulduğu, dava konusu Vakıflara ait vakfiyede galle fazlasının dağıtımı hususunda batın şartı öngörülmediği ancak tevliyetin ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakfına ait 1268 H. tarihli vakfiyede ... ... Ağa Bin ... Vakfı mütevellisine bırakıldığı, bu Vakfa ait 1206 H. tarihli vakfiyede ise tevliyetin batın şartı ile en büyük evlada bırakıldığı gerekçesiyle; davacı ...'nun davasının kısmen kabulü ile ... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıfları'nın vakıf evladı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine; asli müdahil ... ... ...'nun davasının kısmen kabul kısmen reddine,... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıfları'nın galleye müstehak evladı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine; birleşen davacı ...'in davasının kabulüne, ... ... Ağa Bin ... ve ... Tophane Müşiri ... ... Paşa Bin ... Ağa Vakıfları'nın galleye müstehak ve tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı asli müdahil ... ... ... vekili ile davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Asli müdahil ... ... ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde; eksik araştırma ile karar verildiğini, tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespiti talebi kabul edilen birleşen davacının 95 yaşında olduğunu, Vakıf taşınmazlarının Yunanistan’ın Rodos adasında bulunduğunu, 95 yaşında birinin bu yoğunluğu kaldıramayacağını, adı geçen hakkında sağlık raporu alınmadan karar verildiğini, birleşen davacı hakkında hem sağlık raporu alınması hem de duruşmada Mahkemece gözlemlenmesi gerektiğini, asli müdahilin batın şartını taşıdığını, Vakıf yöneticiliği için gerekli diğer şartları da haiz olduğunu açıklayarak İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; eksik araştırma ile karar verildiğini açıklayarak İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle asli müdahil ... ... ... vekili ile davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı asli müdahil ... ... ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Asli müdahil ... ... ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, galle fazlasına müstahak ve tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 ... Kanun'un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 5737 ... Vakıflar Kanunu'nun (5737 ... Kanun) 6, 75 ve 76 ıncı maddeleri, Vakıflar Yönetmeliği'nin 24 ve 25 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre asli müdahilin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmediğinden birleşen davacı ... yönünden hükmün onanmasına karar verilmiştir.

2. Somut olayda, dava konusu mülhak Vakıfların uzun süreden beri emaneten ve temsilen davalı İdarece yönetildiği, tevcih davalı İdareye ait bir görev olduğundan birden fazla tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespitine İlk Derece Mahkemesince karar verilmesinde engel bir durumun bulunmadığı ve asli müdahilin mütevelli olabilmek için öngörülen batın şartını taşıdığı anlaşıldığından, İlk Derece Mahkemesince asli müdahilin tevliyete ehil vakıf evladı olduğunun tespiti talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi doğru görülmediğinden, bu talep bakımından Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf isteğinin esastan reddine dair kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesinin kararının bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının birleşen davacı ...'in davası yönünden ONANMASINA,

2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının asli müdahil ... ... ...'nun davası yönünden ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının asli müdahil ... ... ...'nun davası yönünden BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.