YARGITAY 6. HUKUK DAİRESİ

6. Hukuk Dairesi         2022/3916 E.  ,  2024/830 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1324 E., 2022/670 K.
DAVA TARİHİ : 13.09.2018
HÜKÜM/KARAR : Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 8. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/553 E., 2020/209 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalılar vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı yüklenici vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin, taraflar arasında imzalanan ... 25. Noterliği’nin 27.08.1999 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini ve davalı arsa sahiplerine düşen bağımsız bölümleri teslim ettiğini, ancak sözleşme gereğince müvekkiline ait olan 13, 14 ve 15 numaralı bağımsız bölümlerin müvekkiline devredilmediğini belirterek bu bağımsız bölümlerin tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı arsa sahipleri vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının söz konusu bağımsız bölümlere hak kazanabilmesi için inşaatı tamamen bitirip, iskan ruhsatını da almasının şart olduğunu, eksiklikler nedeniyle farklı mahkemelerde açılan davaların kesinleştiğini, kesinleşen ilamlardaki bedellerin ödenmeden davacı yüklenicinin bağımsız bölümleri hakedemeyeceğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
... 8. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2018/553 Esas, 2020/209 Karar ve 13.10.2020 tarihli kararı ile özetle; yargılama sırasında iskan ruhsatının alındığı, davacının sözleşme uyarınca üzerine düşen edimleri yerine getirdiği, davalıların eksik ve ayıplı iş bedeliyle, kira tazminatları ödenmediği yönündeki savunmalarına, bu konuda daha önce açılan ve lehlerine kesinleşen davalara göre itibar edilmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, ... ili, ... ilçesi, 19 Mayıs Mah. 30962 ada 1 parseldeki 13, 14 ve 15 no.lu bağımsız bölümlerde davalılar adına kayıtlı payın iptaliyle davacı adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararını süresinde davalılar vekili istinaf etmiştir.

B. İstinaf Nedenleri
Davalılar vekili istinaf başvurusunda özetle; sözleşme uyarınca inşaatın 15 ay içinde eksiksiz olarak teslim edilmesi ve iskan ruhsatı alındığında davacıya düşen bağımsız bölümlerin devredilmesinin kararlaştırıldığını, davacının eksik ve kusurlu işler ile kira tazminatı borcu nedeniyle farklı davalarda verilen kararların kesinleştiğini, davanın açıldığı tarih itibariyle iskan ruhsatının alınmadığını, TBK'nın 97. maddesi gereğince, mahkeme kararıyla kesinleşen alacaklar depo ettirilmeden tescil kararı verilmesinin doğru olmadığını, müvekkilleri dava açılmasına sebebiyet vermediklerinden aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücreti hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek, kararı istinaf etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; inşaatın sözleşme tarihinden itibaren 15 ay içerisinde iskan ruhsatı alınmış olarak tesliminin kararlaştırıldığını, arsa sahiplerinden ... tarafından açılan ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/294 Esas, 2005/384 Karar sayılı davanın kabulüyle 10.267,74 TL eksik iş bedeli ve 4.655,99 TL gecikme tazminatının faiziyle tahsiline karar verildiği, kararın temyiz edilmeksizin kesinleştiği; yine sözleşmenin tarafı olan Hasan mirasçısı Cemal ve arkadaşları tarafından açılan ... 23. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2003/738 Esas, 2004/255 Karar sayılı davanın da kabulüyle 11.880.000.000 TL eksik iş bedeli ile 16.669.767.660 TL (eski TL) gecikme tazminatının faiziyle tahsiline karar verildiği, bu kararın da temyiz edilmeksizin kesinleştiği, iskan ruhsatının ise eldeki davanın açıldığı tarihten sonra 07.07.2020 tarihinde alındığı anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamı, taraf beyanları ve mahkeme gerekçesinden dava konusu edilen bağımsız bölümlerin taraflar arasında akdedilen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince davacı yükleniciye isabet eden ve iskana bırakılan bağımsız bölümler olduğu anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca, yüklenicinin sözleşme gereğince kendisine isabet eden bağımsız bölümlere hak kazanabilmesi sözleşmeye konu edimlerini tam olarak ifa etmesine bağlıdır.
Dava konusu 3 adet bağımsız bölümün talep edilebilirliği, dava tarihinden sonra alınan iskan ruhsatı ile doğmuş olmakla birlikte, aynı zamanda davalı arsa sahiplerinin sözleşmeye dayalı eksik iş ve gecikme tazminatından doğan zararlarının da karşılanması ile mümkün olacaktır. Bu kapsamda mahkemesince arsa sahiplerinin kesinleşen davalara ilişkin doğan alacaklarının ödenmesi kaydıyla tapu iptali ve tescil kararı verilmesi ve dava konusu son bağımsız bölümlerin talep edilebilirlik koşulu olan iskan ruhsatının dava tarihinden sonra alındığı ve arsa sahiplerinin sözleşmeden kaynaklanan haklarının ödenmesi gerektiği de gözetildiğinde davalı arsa sahiplerinin dava tarihi itibariyle davaya karşı çıkmakta haklı oldukları anlaşıldığından yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamaları gerekirken bu hususlar dikkate alınmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmadığı gerekçesiyle, davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına; davanın kabulüne, ... 23. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2003/738 Esas ve 2004/255 Karar sayılı davası ile ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/294 Esas ve 2005/384 Karar sayılı davasında arsa sahipleri lehine hüküm altına alınıp kesinleşen bedeller ödenmek kaydıyla ... İli, ... İlçesi, 19 Mayıs Mh. 30962 ada 1 parseldeki 13,14 ve 15 numaralı bağımsız bölümlere ilişkin davalılar adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararını süresinde davacı vekili temyiz etmiştir.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı yüklenici vekili temyiz dilekçesinde özetle; verilen kararın şarta bağlı hüküm verme yasağına aykırı olduğunu, ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi ilamının ... 6. İcra Müdürlüğünün 2006/13395 Esas sayılı takip dosyası ile ilamlı takibe konu edilmiş olup, halen devam ettiğini, ... 23. Asliye Hukuk Mahkemesi ilamının ise 27.12.2004 tarihinde ... 9. İcra Müdürlüğünün 2004/3375 esas sayılı takip dosyası ile ilamlı takibe konu edildiğini, takibin iptal ve taliki için ... 11. İcra Hakimliğinin 2022/256 Esas sayılı davanın açıldığı ve halen derdest olduğunu, binanın geçici iskanı alınarak 2002 yılında binada iskanın başladığını yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretine davacı aleyhine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca tapu iptal ve tescil talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
TBK’nın 97 inci maddesi. HMK’nın 297/2 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. HMK’nın 297/2 nci maddesi uyarınca, hükmün sonuç kısmında gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her bir hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerekmektedir. Bu şekilde dava sonunda mahkemenin kimin lehine, kimin aleyhine karar verdiği, davacının talebinin ne kadarının kabul edildiği, davalının neye göre mahkum edildiği tereddütsüz şekilde anlaşılmalıdır. Bu biçim, yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hal, hükmün infazında zorluklara ve tereddütlere neden olacaktır. Biçim koşullarının getiriliş amacı, hükmün açıklığı ve anlaşılırlığı kadar infaz kabiliyetini de sağlamaktadır. Aksi hal, yeni tereddüt ve ihtilaflar yaratır ve dava içinden yeni davaların doğmasına neden olur.
Somut olayda, bölge adliye mahkemesince TBK’nın 97 nci maddesinde düzenlendiği üzere, kendi edimini yerine getirmeyen tarafın, karşı taraftan edimini ifa etmesini isteyemeyeceği kuralı uyarınca, davalı arsa sahiplerinin kesinleşen davalara ilişkin doğan alacaklarının ödenmesi kaydıyla davacı yüklenicinin tapu iptal ve tescile hak kazanabileceği belirtilmiş ise de, kararın hüküm fıkrasında “ ... 23. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2003/738 Esas ve 2004/255 Karar sayılı davası ile ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2004/294 Esas ve 2005/384 Karar sayılı davasında arsa sahipleri lehine hüküm altına alınıp kesinleşen bedeller ödenmek kaydıyla” denilmek suretiyle az yukarıda bahsedilen hüküm fıkrasının taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde olması gerektiği kuralına aykırı kurulduğu, başka ilamlarla belirlenen bedelin, şartlı ifaya ilişkin kurulan hükmün infazının bu şekilde mümkün olmadığı, infazda tereddüt yaratacağı, birlikte ifa kuralına aykırı olduğu anlaşıldığından kararın belirtilen nedenlerle bozulması uygun görülmüştür.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Değerlendirme bölümünün “2 nci” bendinde açıklanan nedenlerle kararın davacı lehine BOZULMASINA, bozma sebebine göre davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan harcın istek halinde iadesine,

2.Dosyanın kararı veren ... Bölge Adliye Mahkemesi 27. Hukuk Dairesine gönderilmesine,

03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.