YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/9985 E.  ,  2024/3755 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/733 E., 2023/450 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen menfi tespit davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne
karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili; davacının emekli olduktan sonra 2007 yılında Boğaziçi Üniversitesi Sosyal Tesis İşletmesinde çalışmaya başladığını, 17.04.2017 tarihinde de işten ayrıldığını, davacının 2018 yılı Şubat maaşını üzerinde bloke olduğu gerekçesiyle alamadığını, davacıya şifahen 5335 sayılı Kanun nedeniyle emekli olduktan sonra kamu kurumunda çalıştığı için maaşının kesildiği bilgisinin verildiğini, en son bakiye güncel borcun 53.431,14 TL olduğunun bildirildiğini, Kurum tarafından davacının Nisan ayı emekli maaşından kesintiler yapılmaya başlanıldığını, davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitine ve davaya konu borç bildirim iştemlerinin iptalini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı Kurum vekili, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 08.10.2019 tarih ve 2018/191-2019/282 sayılı ilamı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili; davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 22.12.2021 tarih ve 2019/2278-2021/2275 sayılı kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar vermiştir.

V.BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 09.05.2022 tarih ve 2022/4096- 2022/6733 sayılı kararında; Mahkemece dava konusu işyerinin niteliği, genel bütçeden yardım, ödenek alıp almadığı belirlenerek, çalışılan işyerinin 5335 sayılı Kanun'un 30/2 nci maddesi kapsamında olup olmadığı araştırılmak suretiyle, uyuşmazlık konusu husus yeniden usulünce incelenip yapılacak değerlendirme sonucuna göre karar verilmesi gerektiği hususlarına işaret edilerek bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "Sosyal tesis işletmesinin 5335 sayılı Kanun'un 30/2 nci maddesi gereği düzenlemede sayılan birlik, işletme, müessese veya ortaklık mahiyetinin bulunmadığı, bu kapsamda yaşlılık aylığı alan davacının aylığı kesilmeksizin çalışabileceği bir mahiyeti bulunan özel teşebbüs niteliğindeki sosyal tesis işletmesinde geçen çalışmasından dolayı tesis edilen Kurum işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı" gerekçesiyle davanın kabulüne, davacı hakkında tahakkuk ettirilen yersiz ödemeden kaynaklı olarak davacının kuruma borçlu olmadığının tespitine, Kurum tarafından davacı hakkında düzenlenen davaya konu borç bildiriminden kaynaklı işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

VI.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili; davanın harca esas miktarı belirtilip harcı yatırması gerektiğini, davanın reddi gerektiğini, davacının calıştığı işyerinin 5335 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinde yazılan istisnalardan olmadığı ilgili Kurumca bildirilmiş olduğundan aylığının kesilmesine karar verildiğini, Kurumun işleminde yasaya aykırı yön bulunmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yaşlılık aylığı bağlandıktan sonra Boğaziçi Üniversitesi Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı bünyesinde çalışan davacının bu çalışmasının 5335 sayılı Kanun kapsamında kalıp kalmadığı noktasında toplanmaktadır.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3.Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.