KONYA 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C. KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM : ... ...
KATİP : ... ...

DAVACILAR :1-... -T.C...., ...
2- ... - T.C...., ...
VEKİLİ :
DAVALI : ... - T.C...., ...
VEKİLİ :
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZIM TARİHİ :

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkilleri ile davalı ... ve dava dışı ... arasında yapılan sözleşme ile davalılardan ...'ya ait elma bahçesinde bulunan elmaların, henüz dalındayken ve hasat zamanı geldiğinde müvekkili tarafından hasat edilmek üzere satışı hususunda anlaşıldığını, sözleşme uyarınca davalıya bir tanesi 40.000,-TL ve bir tanesi de 120.000,-TL olmak üzere iki adet bononun verildiğini, 40.000 TL'lik bonoya ilişkin ödemelerin davalı ve dava dışı ...'nun talebi üzerine ... adına kayıtlı ... hesabına 28.06.2022 ve 05.07.2022 günü 20.000,-TL'lik iki taksit halinde ödenmiş olduğunu, hasat günü, toplanan elmalar incelendiğinde, meyvelerin büyük bir çoğunluğunun gözle görülür şekilde kurtlu olduğunun tespit edildiğini, bunun üzerine toplama yapılan ve yapılmayan ağaçların incelenmiş olduğunu, ağaçların üzerinde dahi meyve kurtlarının bulunduğunu, bahçe ilaçlama ve bakımının gereği gibi yapılmadığını ve bu nedenle meyvelerin müvekkil tarafından satın alınma amacını karşılamadığının görüldüğünü, bunun üzerine müvekkillerince hasat durdurularak bahçe terk edilmiş ve meyvelerin bu şekilde satın alınamayacağının davalılara bildirildiğini, ancak davalıların ellerinde bulunan senetler ile müvekkilini icra takibi baskısı altında bırakarak söz konusu haksız bedeli ödetmeye çalıştıklarını, konuyla ilgili Çumra Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile elma bahçesinde keşif icra edilmiş ve keşif neticesinde ağaçlarda bulunan elmalarda iç kurdu zararının bulunduğunun tespit edildiğini, davalıların sözleşme gereği kendilerine düşen edim yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle büyük oranda zarara uğradığını, Müvekkilinin, davalıların edim yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle Türk Borçlar Kanunun 125/2 maddesi uyarınca sözleşmeden dönmüş olup; davalılara icra takibine konu senetler dolayısıyla herhangi bir borcunun da bulunmadığını, bu nedenlerle somut durumda müvekkilinin haklı nedenle sözleşmeden dönme hakkını kullandığı hususunun Mahkememizce tespiti ile davanın kabulü ile; öncelikle dava konusu icra takibinin aslen teminat senedine dayanması, söz konusu senetten dolayı müvekkillerin herhangi bir borcunun bulunmaması, senet ile iddia olunan alacağın yargılamaya muhtaç olması karşısında Çumra İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla başlatılan icra takibinin öncelikle teminatsız olarak, mahkemece aksi kanaatte olunması halinde uygun görülecek teminat karşılığında durdurulmasına; müvekkillerin haklı nedenle sözleşmeden dönmüş olması, dava konusu bahçede bulunan elmaların müvekkilin satın alma amacına uygun olmaması, davalının bakım ve gözetim sorumluluğunu ihlal ederek sözleşme ile üstlendiği edim yükünü gereği gibi yerine getirmemiş olması karşısında Çumra İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takibine konu bonodan dolayı müvekkillerin davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığının tespitine; yargılama giderleri, ihtarname masrafları ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep edilmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davacıların davalı müvekkil ile yapmış oldukları sözleşmede elma bahçesinin ilaçlama ve sulamasının ...' ya ait olacağını, anlaşma gereği 40.000,00 TL ödemenin, kalan 120.000,00.TL'nin ise hasat zamanı tahsil edileceğine ilişkin yazılı sözleşme olduğunu, dava dilekçesinde hasat zamanı geldiğinde bahçede elmalarda kurt olduğu gerekçesiyle toplama işleminin yapılmadığını, bunun sebebinin ise sulama ve ilaçlamanın yapılmadığından kaynaklandığının bildirildiğini, davcılar tarafından tespit için açılan, Çumra Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında keşif yapılmış ve bilirkişi raporunda müvekkilinin sulama ve ilaçlama işlemlerini tam olarak yaptığına dair rapor verildiğini, müvekkilinin bahçedeki sulama ve ilaçlamaları yaptığına dair her işlemde davacılara telefon aracılığıyla resimler gönderdiğini, müvekkilinin, bahçe budamasını ve ağaçlardaki elma eksiltmesini yapmak istediğini, ancak davacıların, müvekkilinin sadece sulama ve ilaçlama işlemlerini yapmasını istediğini, müvekkilinin bononun ödeme tarihi geldiğinde, davacıyı telefonla aramış ama telefonlarına cevap verilmediğini, bu nedenle de müvekkilinin bononun tahsili için bankaya müracaatta bulunduğunu, bunun üzerine senedin protesto olduğunu, müvekkilinin alacağının tahsili için de İcra Müdürlüğüne müracaat ettiğini, yapılan icra takibinde davacıların sadece müvekkiline değil başka şahıslara da borcunun olduğunu, bu nedenlerle davacıların açmış olduğu davanın reddine, davacılar kötü niyetli olduklarından tazminata hükemdilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden, Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birliği'nden, Konya Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden, Çumra Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden, Çumra Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birliği'nden, Çumra Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden, Konya . Noterliği'nden, Çumra Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyasından, Çumra İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ilgili belgeler dosya arasına alınmış,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit davasıdır.
Davanın İİK.72. maddesine dayalı menfi tespit davası olduğu, İİK.72.maddesinde; "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir...." şeklinde, 6102 sayılı TTK.778/1-d maddesi yollaması ile TTK. 677. Maddesinde; "Bir poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kişilerin imzasını, sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını veya imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzaları içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez." şeklinde, TTK. 778/1-a maddesi yollaması ile TTK'nun 687.maddesinde; "Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def'ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun. (2) Alacağın temliki yoluyla yapılan devirlere ilişkin hükümler saklıdır." şeklinde, 6102 sayılı TTK'nun 825.maddesinde;"(1) Borçlu, emre yazılı bir senetten doğan alacağa karşı ancak senedin geçersizliğine ilişkin veya senet metninden anlaşılan def'ilerle alacaklı kim ise ona karşı, şahsen haiz bulunduğu def'ileri ileri sürebilir.(2) Borçlu ile önceki hamillerden biri veya senedi düzenleyen kişi arasında doğrudan doğruya varolan ilişkilere dayanan def'ilerin ileri sürülmesi, ancak senedi iktisap ederken hamilin bilerek borçlunun zararına hareket etmiş olması hâlinde caizdir." şeklinde düzenlemelerin yapıldığı görülmektedir.
Çumra İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının ..., borçlunun ... ve ..., takip dayanağının 17/06/2022 düzenleme, 05/09/2022 ödeme tarihli 120.000 TL bedelli senet olduğu görülmüştür.
Davacı vekili; davacı ile davalı ... ve dava dışı ... arasında yapılan sözleşme ile davalılardan ...'ya ait elma bahçesinde bulunan elmaların, henüz dalındayken ve hasat zamanı geldiğinde müvekkili tarafından hasat edilmek üzere satışı hususunda anlaşıldığını, sözleşme uyarınca davalıya bir tanesi 40.000 TL ve bir tanesi de 120.000 TL olmak üzere iki adet bononun verildiğini, 40.000 TL'lik bonoya ilişkin ödemelerin davalı ve dava dışı ...'nun talebi üzerine Hilmi Tunahan Mutlu adına kayıtlı TR96 0001 0002 6596 4700 9850 01 hesabına 28.06.2022 ve 05.07.2022 günü 20.000 TL'lik iki taksit halinde ödenmiş olduğunu, hasat günü, toplanan elmalar incelendiğinde, meyvelerin büyük bir çoğunluğunun gözle görülür şekilde kurtlu olduğunun tespit edildiğini, bunun üzerine toplama yapılan ve yapılmayan ağaçların incelenmiş olduğunu, ağaçların üzerinde dahi meyve kurtlarının bulunduğunu, bahçe ilaçlama ve bakımının gereği gibi yapılmadığını ve bu nedenle meyvelerin müvekkil tarafından satın alınma amacını karşılamadığının görüldüğünü, bunun üzerine müvekkillerince hasat durdurularak bahçe terk edilmiş ve meyvelerin bu şekilde satın alınamayacağının davalılara bildirildiğini, ancak davalıların ellerinde bulunan senetler ile davacıyı icra takibi baskısı altında bırakarak söz konusu haksız bedeli ödetmeye çalıştıklarını, davacını davalılara icra takibine konu senetler dolayısıyla herhangi bir borcunun da bulunmadığının tespitini, dava konusu icra takibinin aslen teminat senedine dayandığını beyan etmiş, davalı vekili ise davacıların davalı ile yapmış oldukları sözleşmede elma bahçesinin ilaçlama ve sulamasının ...' ya ait olacağını, anlaşma gereği kalan 120.000,00 TL'nin hasat zamanı tahsil edileceğine ilişkin yazılı sözleşme olduğunu, dava dilekçesinde hasat zamanı geldiğinde bahçede elmalarda kurt olduğu gerekçesiyle toplama işleminin yapılmadığını, bunun sebebinin ise sulama ve ilaçlamanın yapılmadığından kaynaklandığının bildirildiğini, davacılar tarafından tespit için açılan, Çumra Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasında keşif yapılmış ve bilirkişi raporunda davalının sulama ve ilaçlama işlemlerini tam olarak yaptığına dair rapor düzenlendiğini, davalının bahçedeki sulama ve ilaçlamaları yaptığına dair her işlemde davacılara telefon aracılığıyla resimler gönderdiğini, davalının bahçe budamasını ve ağaçlardaki elma eksiltmesini yapmak istediğini, ancak davacıların, davalının sadece sulama ve ilaçlama işlemlerini yapmasını istediğini, davalının bononun ödeme tarihi geldiğinde, davacıyı telefonla aradığını ancak ulaşamayınca alacağının tahsili için de İcra Müdürlüğüne müracaat ettiğini savunduğu anlaşılmıştır.
17/06/2022 tarihli taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin incelenmesinde; ''Elma bahçesinin ilaçlama ve sulaması ...'ya ait olacaktır. 20 adet ağaç elma ...'ya ait olacaktır. 40.000,00 TL ay başına, 120.000,00 TL ise bahçe toplamaya gelince verilecektir.'' şeklinde düzenlendiği görülmüştür.
Çumra Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasında bulunan 29/08/2022 tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; ''dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan elma ağaçlarının budama işlemlerinin yapıldığı, damla sulama vasıtasıyla sulandığı ve ağaçlarda sulama eksikliğinden kaynaklı herhangi bir su stresinin bulunmadığının tespit edildiği, elma ağaçlarında bulunan meyve tutumunun oldukça iyi olduğu ve buna istinaden ağaç başına meyve veriminin ideal olduğunun tespit edildiği, ağaç gövde ve yapraklarında hastalık ve zararlılardan herhangi birine rastlanılmadığının, ağaçlarda mevcut elmalarda kısmi iç kurdu zararının tespit edildiği, bahçe içerisinde bulunan çuvallardaki elmalara ile ağaç diplerine toplanan elmaların, ağaçlarda bulunan elmalara göre kalibresinin küçük olduğu, bu elmaların seyreltme sonucu ve ağaçtan dökülen elmalar olduğunun belirtildiği '' anlaşılmıştır.
Talimat yoluyla yapılan keşif sonunda aldırılan 29/10/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; ''Davaya konu Konya İli ... İlçesi ... Mahallesi, ... Mevkii, ... pafta, ... ada ... parsel nolu, 15085,00 m² yüzölçümlü ve tarla nitelikli taşınmaz üzerinde yapılan keşifte; dosyada satıcının elma iç kurduna karşı nasıl mücadele yaptığına ilişkin bilgi ve bilirkişi raporunda elma iç kurdu zarar oranına ilişkin detaylı bilginin yer almadığını, fakat bilirkişi raporunda ve fotoğraflarda kısmen elma iç kurdu zararı olduğunun açıkça belli olduğunu, elma iç kurdu zararı elmanın ticari değerini düşüren elmanın en önemli zararlısı olduğunun belirtildiği'' görülmüştür.
Menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak alacaklıdadır. Ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükü yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düşer. Kambiyo senetleri sebepten mücerret olduğundan borçlu olunmadığının ispat yükümlülüğü davacı borçluya aittir. Karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiği kabul edilir. Kambiyo senetleri birer ödeme aracı olup borçlu, bononun teminat olarak verildiği, bedelsiz kaldığı vb... yönündeki iddialarını ancak yazılı ve kesin delillerle ispatlamalıdır. Bu konuda tanık dinletilmesi de mümkün değildir. (Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin ... Esas, ... Karar, ... Esas, ... Karar sayılı kararları). Ayrıca 6102 sayılı TTK'a göre açık (boş) bono düzenlenebilir. Boş olarak düzenlenen bononun anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğuna ilişkin iddiaların da ancak yazılı delillerle ispatı mümkün olup, ispat külfeti davacı borçlu üzerindedir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; 17/06/2022 tarihli taraflar arasında düzenlenen sözleşme ile elma bahçesinin ilaçlama ve sulaması ...'ya ait olacak şekilde elma bahçesi yapılması hususunda anlaşıldığı ve 40.000,00 TL ile 120.000,00 TL olmak üzere iki adet bono düzenlendiği, davacı ile davalı ... ve dava dışı ... arasında yapılan sözleşme ile davalılardan ...'ya ait elma bahçesinde bulunan elmaların, henüz dalındayken ve hasat zamanı geldiğinde müvekkili tarafından hasat edilmek üzere satışı hususunda anlaşıldığını, sözleşme uyarınca davalıya bir tanesi 40.000 TL ve bir tanesi de 120.000 TL olmak üzere iki adet bononun verildiği anlaşılmakla, menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak alacaklıdadır, ancak davalının alacağı senede dayanıyorsa ispat yükü yer değiştirerek senetten dolayı borçlu olmadığını iddia eden davacı tarafa düşer. Kambiyo senetleri sebepten mücerret olduğundan borçlu olunmadığının ispat yükümlülüğü davacı borçluya aittir. Karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiği kabul edilir. Kambiyo senetleri birer ödeme aracı olup borçlu, bononun teminat olarak verildiği, bedelsiz kaldığı vb... yönündeki iddialarını ancak yazılı ve kesin delillerle ispatlamalıdır.
Her ne kadar davacı, hasat günü toplanan elmalar incelendiğinde, meyvelerin büyük bir çoğunluğunun gözle görülür şekilde kurtlu olduğunun tespit edildiğini, bunun üzerine toplama yapılan ve yapılmayan ağaçların incelenmiş olduğunu, ağaçların üzerinde dahi meyve kurtlarının bulunduğunu, bahçe ilaçlama ve bakımının gereği gibi yapılmadığını ve bu nedenle meyvelerin davacı tarafından satın alınma amacını karşılamadığının görüldüğünü, bunun üzerine davacı tarafından hasat durdurularak bahçenin terk edildiğini ve meyvelerin bu şekilde satın alınamayacağının davalılara bildirildiğini beyan etmiş ise de; Çumra Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasında bulunan 29/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan elma ağaçlarının budama işlemlerinin yapıldığı, damla sulama vasıtasıyla sulandığı ve ağaçlarda sulama eksikliğinden kaynaklı herhangi bir su stresinin bulunmadığının tespit edildiği, elma ağaçlarında bulunan meyve tutumunun oldukça iyi olduğu ve buna istinaden ağaç başına meyve veriminin ideal olduğunun tespit edildiği, ağaç gövde ve yapraklarında hastalık ve zararlılardan herhangi birine rastlanılmadığının belirtildiği yine Mahkememizce talimat yoluyla aldırılan 29/10/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda dosyada satıcının elma iç kurduna karşı nasıl mücadele yaptığına ilişkin bilgi ve bilirkişi raporunda elma iç kurdu zarar oranına ilişkin detaylı bilginin yer almadığını, fakat bilirkişi raporunda ve fotoğraflarda kısmen elma iç kurdu zararı olduğunun açıkça belli olduğunun belirtildiği, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede toplanacak elmaların niteliği, cinsi, miktarı, alınacak verim v.b. hususlarında ayrıntılı şekilde düzenlemenin ve anlaşmanın bulunmadığı, elmalarda bulunan iç kurdu zararının nereden kaynakladığının tespit edilmediği ve Çumra Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasında bulunan 29/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda elma ağaçlarında bulunan meyve tutumunun oldukça iyi olduğu ve buna istinaden ağaç başına meyve veriminin ideal olduğunun tespit edildiğinin belirtildiği anlaşılmakla, davacı tarafından ispat edilemeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcın peşin alınan 2.123,30 TL harçtan mahsubu ile davacılar tarafından fazladan yatırıldığı anlaşılan 1.695,70 TL harcın kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacılara İADESİNE,
3-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı tarafından yapılan gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına YER OLMADIĞINA,
5-Dava tarihi itibariyle 19/12/2018 tarih ve 30630 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 20.maddesi ile eklenen 6102 Sayılı T.T.K'nun 5/A maddesi gereğince zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer OLMADIĞINA,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değeri 124.332,77 TL) davalı için 19.893,24 TL vekalet ücretinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
7-Davacılar tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın, kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin istek halinde davacılara iadesine, karar kesinleşinceye kadar iade alınmaz ise gider avansının artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen davacılara İADESİNE,
Dair, davacı ve davalı vekillerinin yüzüne karşı verilen kararın, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/02/2024

Katip ... Hakim ...