İZMIR 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/170 Esas
KARAR NO : 2024/165
DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 22/12/2023
KARAR TARİHİ : 22/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde, İzmir ilinde 26/11/2023 tarihinde yaşanan deniz taşmasına bağlı sel ve su baskını yaşandığını, Türkiye Odalar ve Borsalar Kanunu’na tabi kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olan müvekkili Oda’nın ... Alsancak/ İzmir adresinde bulunan hizmet binasının -4. katı yaşanan deniz taşmasına bağlı sel ve su baskını nedeniyle zarar gördüğünü, aynı katta bulunan Oda arşivindeki belgeler, defterler, ses ve görüntü kayıtlarının zayi olduğunu, müvekkili oda arşivinde mali İşler Müdürlüğü’ne ait; 2020 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa 2020 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2020 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2020 Yılı Tahakkuk Defteri 10.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2021 Yılı Tahakkuk Defteri 10.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2022 Yılı Tahakkuk Defteri 11.500 Tek Sayfa, 2023 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2023 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2023 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2023 Yılı Tahakkuk Defteri 11.500 Tek Sayfa, 2020 Yılı Tahsil Fişleri (89 Adet) , 2020 Yılı Tediye Fişleri (85 Adet), 2020 Yılı Mahsup Fişleri (6820 Adet), 2021 Yılı Tahsil Fişleri (65 Adet), 2021 Yılı Tediye Fişleri (67 Adet), 2021 Yılı Mahsup Fişleri (6837 Adet), 2022 Yılı Tahsil Fişleri (57 Adet), 2022 Yılı Tediye Fişleri (64 Adet), 2022 Yılı Mahsup Fişleri (6789 Adet), 2023 Yılı Mahsup Fişleri (01.01.2023-30.09.2023 / 5041 Adet), 2020-2021-2022 ve 2023 yılı Eylül ayı sonuna kadar olan Oda tahsilat makbuzları, 2015 Yılı Öncesi Demirbaş Defterleri, Oda Sicil Müdürlüğü’ne ait; 2016 yılı ve öncesine ait Oda Sicil Kayıt Defterleri (Sicil Esas Defterleri) 84 Adet, Ticaret Sicili Müdürlüğü’ne ait; Sicil esas defterleri 950 adet, İnsan Kaynakları ve Yönetim Sistemleri Müdürlüğü’ne ait; Devam eden ve eski çalışanlara ait sağlık klasörleri, geçmiş dönemlerde tutulan maaş ve ikramiye dosyaları (2009, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 2016, 2017, 2018, 2019 ikramiye), emekli ve ayrılanların gizli sicil notlarının yer aldığı klasörler, geçmiş dönemde burs verdiğimiz öğrencilere ait evraklar, Ticari İşlemler Müdürlüğü’ne ait; 2013 yılı Sigorta Sektör Meclisi seçim evrakları, İzmir Ticaret Odası Alsancak İhracat Belge Ofisine ait; Türkiye – Birleşik Arap Emirlikleri Menşe İspat Belgesi ... numaraları aralığında 50 adet belge, Meslek Komiteleri Müdürlüğü’ne ait; 2018-2022 dönemine ait 80 adet her biri 160 sayfadan oluşan Meslek Komitesi Karar Defteri (42. Meslek Komitesinin 2 Defteri ), 2018-2022 dönemine ait 79 adet Hazirun, Davetiye, Gündem, Ek Gündem, Personel Hazirunlarını içeren Komite Dosyaları, 2018-2022 Dönemindeki Meslek Komitesi Üyelerine Ait (Temsil İlzam, Vergi Mükellefiyet Belgeleri, Adli Sicil Belgeleri, Dilekçe, KVKK Aydınlatma ve Açık Rıza Metinleri), Teknik ve İdari İşler Müdürlüğü’ne ait; 2002 -2022 yıllarına ait Gelen Giden Evrak Föyleri, -2021-2022 yıllarına ait tüm Gelen Evrakların Aslı, Yazı İşleri ve Kararlar Müdürlüğü’ne ait; 1- 87’de dahil olmak üzere 91-103, 117-201 numaralar arasındaki tüm Yönetim Kurulu Karar Defterleri ile 203 numaraları Yönetim Kurulu Karar Defterinin tümü, 2008 yılından öncesi Yönetim Kurulu Ortak Toplantısı dosyası, 17 Nisan 2018 tarihi öncesi Yönetim Kurulu İştirak Cetvelleri, 24.05.2022 tarihinden önceki tüm Yönetim Kurulu Karar Sonuçları dosyası, 24.05.2022 öncesindeki tüm Müdürlüklere Yayınlanan Karar Sonuçları dosyası, 1-83’de dahil olmak üzere söz konusu numaralar arasındaki tüm Meclis Karar Defterleri, 2018 yılı Eylül ayı dahil önceki tüm Meclis kitapları, 26.01.2022 yılı Ocak ayı öncesi Meclis Karar Sonuçları Dosyası, 8 Ekim 2022 yılı Meclis Başkanlık, Meclis Başkan Yardımcıları ile Meclis Katip Üye Seçim Tutanakları Dosyası, Ekim 2022 yılı Yönetim Kurulu Başkanı, Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı, Yönetim Kurulu Sayman Üye ve Yönetim Kurulu Üyeleri Seçim tutanakları Dosyası, 17.10.2022 tarihinden önceki Odaya gelen Müfettişlerin taleplerine istinaden hazırlanan Yönetim Kurulu Karar Ek/CD Dosyası, Ekim 2022 öncesi Meclis Toplantısı İştirak Cetvelleri Dosyası, 27.10.2021 tarihi ve öncesi tüm Meclis Tutanak Özetleri Dosyası, 2018 yılı Nisan ayı öncesi Odamız İmza Sirküleri Dosyası, 2018 Yılı Mayıs ayı öncesi TOBB Genel Kurulu Dosyası, 2018 yılı Mayıs ayı öncesi Yönetim Kurulu ve Meclis Toplantıları Ses Kayıtları ile Meclis görüntü CD’lerin zayi olduğunu, açıkladığı nedenlerle defterler için zayi belgesi verilmesine, ses ve görüntü kayıtlarının zayi olduğunun tespitine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.
Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Dava, hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.
TTK’nın 82. maddesine göre, her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.
TTK'nın 82. maddesinde yer alan “gibi” sözcüğünden de anlaşılacağı üzere neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir. (Y11HD., 08.12.2014 tarih, 2014/12543-19170 E. K.).
Hasımsız olarak açılan zayi nedeniyle iptal davaları sonuçları itibariyle sadece davacı taraf yönünden değil, davada taraf olmayan kimseler bakımından da sonuç doğuran dava türlerindendir. Bu bakımdan mahkemece bu tür davalarda yapılacak incelemeler, sadece davacı tarafın iddia ve delilleri ile sınırlandırılmamalıdır.
Yine zayi belgesi verilmesi istenilen belgelerin, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığı tespit edilmeli, TTK'nın 82. maddesinde yazılı afet kavramına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilmelidir. Zira, sözkonusu madde hükmüne göre bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve kağıtlar; yangın, su bankını veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içerisinde ziyaa uğrarsa, kendisine bir vesika verilmesini isteyebilecektir.
Tacirin defter ve belgelerin kaybolmasına neden olan olayın gerçekleştiğini her türlü delil ile kanıtlayabileceği göz önünde tutulmalıdır.
Somut olay incelendiğinde, zayi olduğu öne sürülen belgelerin varlığı, dinlenen tanık beyanı ve davacı vekilinin 05/01/2024 tarihli dilekçesinin ekinde yer olan İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı İtfaiye Yangın ve Acil Müdahale Şube Müdürlüğünün 16/11/2023 olay tarihli... zabıt numaralı su çekme zaptı raporu ile iş bu belgelerin zayi olduğu sabit olduğu görüldüğünden talebin kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:
1-Davanın KABULÜNE, TTK'nun 82/7. maddesi gereğince;
Davacının, 2020 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa 2020 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2020 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2020 Yılı Tahakkuk Defteri 10.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2021 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2021 Yılı Tahakkuk Defteri 10.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2022 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2022 Yılı Tahakkuk Defteri 11.500 Tek Sayfa, 2023 Yılı Defter-i Kebir 3.000 Tek Sayfa, 2023 Yılı Yevmiye Defteri 3.000 Tek Sayfa, 2023 Yılı Kasa Defteri 250 Tek Sayfa, 2023 Yılı Tahakkuk Defteri 11.500 Tek Sayfa, 2020 Yılı Tahsil Fişleri (89 Adet) , 2020 Yılı Tediye Fişleri (85 Adet), 2020 Yılı Mahsup Fişleri (6820 Adet), 2021 Yılı Tahsil Fişleri (65 Adet), 2021 Yılı Tediye Fişleri (67 Adet), 2021 Yılı Mahsup Fişleri (6837 Adet), 2022 Yılı Tahsil Fişleri (57 Adet), 2022 Yılı Tediye Fişleri (64 Adet), 2022 Yılı Mahsup Fişleri (6789 Adet), 2023 Yılı Mahsup Fişleri (01.01.2023-30.09.2023 / 5041 Adet), 2020-2021-2022 ve 2023 yılı Eylül ayı sonuna kadar olan Oda tahsilat makbuzları, 2015 Yılı Öncesi Demirbaş Defterlerinin,
• Oda Sicil Müdürlüğü’ne ait; 2016 yılı ve öncesine ait Oda Sicil Kayıt Defterlerinin (Sicil Esas Defterleri (84 Adet) ),
• Ticaret Sicili Müdürlüğü’ne ait; Sicil esas defterlerinin, (950 adet, 1940-2000 yılları arasında tutulan sicil bilgileri),
• İnsan Kaynakları ve Yönetim Sistemleri Müdürlüğü’ne ait; Devam eden ve eski çalışanlara ait sağlık klasörleri, geçmiş dönemlerde tutulan maaş ve ikramiye dosyaları (2009, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015 2016, 2017, 2018, 2019 ikramiye), emekli ve ayrılanların gizli sicil notlarının yer aldığı klasörler, geçmiş dönemde burs verilen öğrencilere ait evrakların,
• Ticari İşlemler Müdürlüğü’ne ait; 2013 yılı Sigorta Sektör Meclisi seçim evrakları, İzmir Ticaret Odası Alsancak İhracat Belge Ofisine ait; Türkiye – Birleşik Arap Emirlikleri Menşe İspat Belgesi ... ... numaraları aralığında 50 adet belgenin,
• Meslek Komiteleri Müdürlüğü’ne ait; 2018-2022 dönemine ait 80 adet her biri 160 sayfadan oluşan Meslek Komitesi Karar Defteri (42. Meslek Komitesinin 2 Defteri ), 2018-2022 dönemine ait 79 adet Hazirun, Davetiye, Gündem, Ek Gündem, Personel Hazirunlarını içeren Komite Dosyalarının, 2018-2022 Dönemindeki Meslek Komitesi Üyelerine Ait; Temsil İlzam, Vergi Mükellefiyet Belgeleri, Adli Sicil Belgeleri, Dilekçe, KVKK Aydınlatma ve Açık Rıza Metinlerinin,
• Teknik ve İdari İşler Müdürlüğü’ne ait; 2002 -2022 yıllarına ait Gelen Giden Evrak Föyleri -2021-2022 yıllarına ait tüm Gelen Evrakların Aslının ,
• Yazı İşleri ve Kararlar Müdürlüğü’ne ait; 1- 87’de dahil olmak üzere ... numaralar arasındaki tüm Yönetim Kurulu Karar Defterleri ile 203 numaraları Yönetim Kurulu Karar Defterinin tümü, 2008 yılından öncesi Yönetim Kurulu Ortak Toplantısı dosyası, 17 Nisan 2018 tarihi öncesi Yönetim Kurulu İştirak Cetvelleri, 24.05.2022 tarihinden önceki tüm Yönetim Kurulu Karar Sonuçları dosyası, 24.05.2022 öncesindeki tüm Müdürlüklere Yayınlanan Karar Sonuçları dosyası, 1-83’de dahil olmak üzere söz konusu numaralar arasındaki tüm Meclis Karar Defterleri, 2018 yılı Eylül ayı dahil önceki tüm Meclis kitapları, 26.01.2022 yılı Ocak ayı öncesi Meclis Karar Sonuçları Dosyası, 8 Ekim 2022 yılı Meclis Başkanlık, Meclis Başkan Yardımcıları ile Meclis Katip Üye Seçim Tutanakları Dosyası, Ekim 2022 yılı Yönetim Kurulu Başkanı, Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı, Yönetim Kurulu Sayman Üye ve Yönetim Kurulu Üyeleri Seçim tutanakları Dosyası, 17.10.2022 tarihinden önceki Odaya gelen Müfettişlerin taleplerine istinaden hazırlanan Yönetim Kurulu Karar Ek/CD Dosyası, Ekim 2022 öncesi Meclis Toplantısı İştirak Cetvelleri Dosyası, 27.10.2021 tarihi ve öncesi tüm Meclis Tutanak Özetleri Dosyası, 2018 yılı Nisan ayı öncesi Odamız İmza Sirküleri Dosyası, 2018 Yılı Mayıs ayı öncesi TOBB Genel Kurulu Dosyası, 2018 yılı Mayıs ayı öncesi Yönetim Kurulu ve Meclis Toplantıları Ses Kayıtları ile Meclis görüntü CD’lerinin,
Zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesine,
2-Alınması gereken karar ve ilam harcının 427,60-TL başlangıçta yatan 269.85-TL peşin harçtan mahsubu ile 157,75-TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinden bırakılmasına,
4-Yargılama sonucunda ve re'sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re'sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK'nun 333.maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/02/2024

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır