DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2024/576 E.  ,  2024/1383 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/576
Karar No : 2024/1383

DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...

DAVALILAR : 1- ...
2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı

DAVANIN ÖZETİ : Konya ili, Meram ilçesi, ... ,... ve ... mahallelerindeki alanın 5366 sayılı Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında Kanunun 2. maddesi gereğince yenileme alanı olarak belirlenmesine ilişkin 06/08/2021 tarih ve 4367 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile ... ,... ve ... mahalleleri sınırları içersinde bulunan alanın 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun Ek 1. maddesi gereğince riskli alan ilan edilmesine ilişkin 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının ve riskli yapı tespitine itirazın reddine ilişkin Konya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Emlak Yönetimi Dairesi Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek iptaline karar verilmesi istenilmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : 2577 sayılı Yasanın 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendi uyarınca, aynı Yasanın 5. maddesine uygun olmayan dava dilekçesinin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
2575 sayılı Danıştay Kanununun 24. maddesinde ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'da görülecek davalar sayılmış, 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkındaki Kanunun 5. maddesinin 1. fıkrasının a, b ve c bentlerinde İdare Mahkemelerinin ve Vergi Mahkemelerinin görevine giren davalarla ilk derece olarak Danıştay'da çözümlenecek olanlar dışındaki iptal ve tam yargı davaları ile idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakacağı hükme bağlanmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 5. maddesi 1. fıkrasında, her bir idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı, ancak aralarında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabileceği hükmüne yer verilmiş; aynı Kanunun 14. maddesinin 3. fıkrasında, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden inceleneceği; 15. maddesinin 1/d bendinde, 3. ve 5. maddelere uygun bulunmayan dilekçelerin otuz gün içinde 3. ve 5. maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları tamamlanarak otuz gün içinde yeniden dava açılmak üzere reddedileceği, aynı maddenin 5. fıkrasında ise, yeniden verilen dilekçelerde aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde davanın reddedileceği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; davacıya ait Konya ili, Meram ilçesi, ... Mahalle, ... Ada, ... parsel sayılı, üzerinde tek katlı yapı bulunan taşınmazın tapu kaydına Konya Büyükşehir Belediyesi'nin ... tarih ve... sayılı talebi üzerine Meram Tapu Müdürlüğü tarafından "riskli yapı" belirtmesi konulduğunun Tapu Müdürlüğü tarafından davacıya bildirilmesi üzerine, davacı vekili tarafından 24/11/2023 tarihli dilekçeyle riskli yapı şerhinin kaldırılmasının talep edildiği görülmektedir.
Konya Büyükşehir Belediyesi Emlak ve Yönetim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı yazısı ile Konya ili, Meram ilçesi, ... ,... ve ... mahallerindeki alanın 5366 sayılı Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında Kanunun 2. maddesi gereğince yenileme alanı olarak belirlenmesine ilişkin 06/08/2021 tarih ve 4367 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararının 07/08/2021 tarih ve 31561 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği; ...,.. ve ... Mahalle Mahalleleri sınırları içerisinde bulunan 1,76 hektar büyüklüğündeki alanın 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun gereğince riskli alan ilan edilmesine ilişkin 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının ise 20/04/2023 tarih ve 32169 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, riskli alan içerisinde kalan yapılara ilişkin işlemlerin 6306 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilmesi amacıyla tapuya şerh konulduğunun bildirilmesi üzerine, 05/01/2024 tarihli dilekçe ile anılan işlemlerin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Davanın, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun Ek 1. maddesi gereğince riskli alan ilan edilmesine ilişkin 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı yönünden incelenmesinden;
6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanunun 6. maddesinin 9. bendinde, bu Kanun uyarınca tesis edilen idari işlemlere karşı tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu uyarınca dava açılabileceği düzenlemesine; 26/04/2016 günlü, 29695 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 14/04/2016 günlü, 6704 sayılı Kanunun 25. maddesi ile 6306 sayılı Kanuna eklenen Ek 1. maddenin 2. fıkrasında ise; "Riskli alan kararına karşı Resmî Gazete’de yayımı tarihinden itibaren dava açılabilir. Uygulama işlemleri üzerine riskli alan kararına karşı dava açılamaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile dosyanın birlikte değerlendirilmesinden; riskli alan ilanına ilişkin 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararına karşı Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten itibaren kanuni süresi içerisinde dava açılması gerektiği, uygulama işlemi üzerine dava açılamayacağı, 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararına karşı açılan davanın incelenmesinin Danıştay'ın görevinde olduğu, Konya Büyükşehir Belediyesi Emlak ve Yönetim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin ise ilk derece olarak İdare Mahkemesince incelenmesi gerektiği, dava konusu edilen işlemler arasında, 2577 sayılı Yasanın 5. maddesinde aranılan biçimde maddi veya hukuki yönden bağlılık bulunmadığı anlaşılmaktadır.
5366 sayılı Yıpranan Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıkların Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında Kanunun 2. maddesi gereğince yenileme alanı olarak belirlenmesine ilişkin 06/08/2021 tarih ve 4367 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı yönünden yapılan değerlendirmede,
Davacıya ait Konya ili, Meram ilçesi, ... Mahalle,... Ada, ... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydına 6306 sayılı Kanun kapsamında "riskli yapı" belirtmesinin konulduğu, alanın yenileme alanı olarak belirlenmesine ilişkin 06/08/2021 tarih ve 4367 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile riskli yapı tespitine itirazın reddine ilişkin Konya Büyükşehir Belediyesi Emlak ve Yönetim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi arasında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunmadığı görülmektedir.
Bu durumda, 2575 sayılı Kanunun 24. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'ın görevinde bulunan yenileme alanı olarak belirlenmesine ilişkin 06/08/2021 tarih ve 4367 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararı ile riskli alan ilanına ilişkin 19/04/2023 tarih ve 7106 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının iptali istemiyle ayrı ayrı dilekçelerle Danıştayda, 2576 sayılı Kanunun 5. maddesi uyarınca idare mahkemelerinin görevinde bulunan Konya Büyükşehir Belediyesi Emlak ve Yönetim Dairesi Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle ise ayrı dilekçeyle Konya İdare Mahkemelerinde dava açılması gerekmektedir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Yasanın 15/1-d maddesi uyarınca bu kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde 5. maddeye uygun şekilde yeniden dilekçe düzenlenmek ve gerekli harç ve posta gideri yatırılmak suretiyle ayrı ayrı Danıştay ve İdare Mahkemelerinde dava açmakta serbest olmak üzere dava dilekçesinin reddine,
2. Dava dilekçesinin bir örneğinin davacıya iadesine,
3. Aynı Kanunun 15. maddesinin 5. fıkrası hükmüne göre, yeniden verilen dilekçede de aynı yanlışlıklar yapıldığı takdirde, davanın reddedileceğinin davacıya bildirilmesine,
4. Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
5.Varsa artan posta ücreti avansının istemi halinde davacıya iadesine, 29/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.