BAKIRKÖY 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/293 Esas
KARAR NO : 2024/144

DAVA : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/03/2023
KARAR TARİHİ : 20/02/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 28/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin haber ajansı olarak faaliyet göstermekte olup ülke çapında ve hatta yurt dışında yaygın ağı ile elde edilen haberleri, abonesi olan yayıncı ve yayımcı kişi ve kuruluşlara bedeli karşılığında satmakta olduğunu, medya sektörünün en önde gelen şirketlerinden olan müvekkili şirketin, takdir olunacağı üzere, kamuoyu tarafından yakından tanınan ve takip edilen köklü ve saygın bir kurum olduğunu, müvekkilinin tüm gelirini haber satışlarından sağlamakta, muhabir çalışanların masrafları, maaşlar ve telif ücretlerinin bu gelirlerden sağlanmakta olduğunu, müvekkili ve müvekkiline bağlı muhabirler tarafından yapılan haber ve görüntülerin, 3. kişiler tarafından izin almadan ve bedelinin ödenmeden alınması halinde müvekkilinin mağdur olacağı hatta bu sayının artmasının müvekkilinin mahvına sebebiyet vereceğini, dava konusu haber içeriğinin müvekkili şirket tarafından hazırlanmış olup, davalı şirket tarafından ticari maksat elde etmek amacıyla, müvekkili şirketin izni olmaksızın kullanılmış olduğunu, müvekkili şirketin sahibi olduğu .... internet sitesinde https..... adresinde yayınlanan haber ve işbu haber içeriğinin, davalı'ya ait internet sitelerinde izinsiz ve hukuka aykırı olarak yayınlanmış olduğunu, müvekkili şirket ile fiili veya hukuki hiçbir ilişkisi olmayan, müvekkili şirket ile herhangi bir abonelik sözleşmesi bulunmayan https://.../ isimli internet sitesinde, muhtelif zamanlarda müvekkilinin bilgisi ve rızası dışında ve hukuka aykırı olarak; müvekkiline ait haberler, resim, fotoğraf ve makaleleri v.s. yayımlanmakta olduğunu, kaldı ki; müvekkili şirket'in internet sitesinde "... internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı ....... A.Ş.’ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi kullanılamaz." yasal uyarısı ile yayım haklarının saklı tutulmuş olduğunu, işbu yasal uyarıya rağmen davalının, müvekkili şirket'ten izin almadan, müvekkiline ait internet sitesinde yayınlanan ve sadece abonelerine sunulmak üzere, fotoğraf ve görüntülerle yayınlanmaya hazır hale getirilen haberi, emeksiz masrafsız kendi yayını ve/veya internet sitesi vasıtası ile okuyucuya sunmakta olduğunu, https://.......com/ internet sitesinde izinsiz olarak yayınlanan haberin tamamen müvekkiline ait olup haber ..... Haber Ajansı İstanbul Muhabirlerinden ....... tarafından hazırlanmış olup müvekkili şirketin imtiyaz sahibi olduğu www.......com.tr internet sitesinde https://www...... URL adresinde yayınlanmış olduğunu, bu örneklerde de görüleceği gibi söz konusu haberin müvekkili şirket ...... İstanbul muhabirleri ...... tarafından hazırlanmış ve şirketin web sitesinde yayınlanmış olduğunu, bu izinsiz kullanıma konu haberin müvekkili şirket tarafından abonelerine servis edilmiş olduğunu, davalının haksız rekabet hükümlerini alenen ihlal etmiş olduğunu, müvekkili şirkete ait "Motosiklet kazası geçiren ...... taburcu oldu" başlıklı haberi izinsiz kullanan davalının internet sitesinin, müvekkili şirketin abonesi olmadığı gibi müvekkili şirekte ait haberin, görüntü ya da fotoğraf başına ücret ödeyen bir kuruluş da olmadığını, dava konusu haberlerin ilk kez müvekkili şirket tarafından üretilip kullanıldığının bilirkişi incelemesi ve ...... kayıtlarının taranmasıyla da ortaya çıkacak olduğunu, davalının, müvekkili şirkete ait haberi herhangi bir karşılık ödemeksizin veyahut abone olmadan izinsiz elde etmiş ve müvekkili şirketin logosunu kullanmadan yayımlamış olduğunu, böylece haksız rekabet hükümlerini açıkça ihlal etmiş olduğunu, davalının müvekkili şirketin hak sahibi olduğu içerikleri kullanarak internet sitesine erişim-tıklanma sayısını arttırmış, böylece daha fazla trafik ve reklam almış olduğunu, davalının bu fiili ile müvekkili şirkete ait olan haberleri yeniden yayınlamak suretiyle haber üzerinden haksız bir biçimde kar elde etmiş olduğunu, nitekim izne dair uyarı müvekkili şirketin internet sitesinde belirtilmiş olmasına rağmen, davalının müvekkili şirketten hiçbir izin almaksızın yaptığı bahsi geçen yayın sebebiyle, müvekkili şirketi zarara uğratmakta ve bu yayın sayesinde, müvekkili şirketin hak sahibi olduğu içeriği kullanarak haksız bir biçimde kar elde etmekte olduğunu, ne var ki; davalı tarafın müvekkili şirkete ait içeriği kullanarak tıklanma sayısını ne kadar arttırdığının ve bu sayede ne ölçüde fazladan haksız kar elde ettiğinin, bu aşamada taraflarınca bilinmesi ve öngörülebilmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle de işbu davayı HMK m.107 uyarınca belirsiz alacak davası olarak açmakta olduklarını, yargılama aşamasında yapılacak inceleme sonucunda müvekkili şirketin gerçek zararı tespit edildiğinde, taleplerini HMK m.107/2 uyarınca artıracaklarını beyanla; fazlaya ilişkin her türlü talep hakları saklı kalmak kaydıyla, HMK 107. maddesi uyarınca açılan BELİRSİZ ALACAK DAVASINDA: davanın kabulüne, TTK m.54 vd. uyarınca haksız rekabetten kaynaklı 1.000,00-TL maddi ve 10.000,00-TL manevi tazminatın haberin yayınlandığı tarih itibariyle işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalıdan tazminine, yargılama giderlerinin, vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirkete usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak davaya cevap verilmediği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, haksız rekabete dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı tarafa ait haber sitesinde yayınlanan habere ve görüntülere davalı tarafın herhangi bir ücret ödemeden izinsiz olarak kendi internet sitesinde kullanmasına bağlı olarak davacı tarafın maddi tazminat talep edip edemeyeceği, dava konusu haberin ilk kez davacı şirket tarafından üretilip üretilmediği, maddi tazminat talebinin yerinde olması halinde talep edilebilecek maddi tazminatın miktarı, davalının abonelik sözleşmesi veya belirli ücret karşılığı haberi yayınlayıp yayınlayamayacağı, yayınlanan haber nedeniyle davacı tarafın manevi zararının oluşup oluşmadığı hususlarındadır.
Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek, davacı tarafa ait haber sitesinde yayınlanan habere ve görüntülere davalı tarafın herhangi bir ücret ödemeden izinsiz olarak kendi internet sitesinde kullanmasına bağlı olarak davacı tarafın maddi tazminat talep edip edemeyeceği, dava konusu haberin ilk kez davacı şirket tarafından üretilip üretilmediği, maddi tazminat talebinin yerinde olması halinde talep edilebilecek maddi tazminatın miktarı, davalının abonelik sözleşmesi veya belirli ücret karşılığı haberi yayınlayıp yayınlayamayacağı, yayınlanan haber nedeniyle davacı tarafın manevi zararının oluşup oluşmadığı hususlarının tespiti için dosya üzerinden GÜNSÜZ bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, Fikri ve Sınai Haklar, Telif Hakları Kültürel Yapımlar, Medya ve İletişim, Gazetecilik, Basın-Yayın uzman bilirkişi ...... 11/09/2023 tarihli raporunda özetle; dava konusu haberin ilk kez davacı şirket tarafından üretildiğini, davacının çevrimiçi (internet) gazetesinde yayımlanan haber ve fotoğraf ve videolarının FSEK madde 2'de sayılan nitelikte ilim ve edebiyat eseri olmadıklarını, ancak FSEK m.36 kapsamında gazete münderecatı da olduklarını, davacının gazetesinde (internet gazetesinde) davaya konu haber ve fotoğraf ve videolarının yayınlanması ve yayın haklarının davacıya ait olması nedeniyle davacının mali hak sahibi olduğunu, davacının sahibi olduğu haber ve fotoğraf ve videolarının yayın haklarını mahfuz tuttuğunu, davacının haksız rekabetten dolayı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceğini, davacının FSEK madde 36'da belirtilen istisnayı aşarak davacının gazete münderecatı kapsamındaki haber ve fotoğraf ve videolarının mahfuz tutulmuş olmamasına rağmen tamamını kullanmakla FSEK m. 84'e göre haksız rekabet söz konusu olduğunu, buna göre davacının TTK haksız rekabet hükümlerine göre davalıdan tazminat talep edebileceğini, davalının davacı ile yapacağı abonelik sözleşmesi karşılığı, bedelini ödeyerek davacı tarafından üretilen içerikleri sözleşmede belirlenen şartlar dahilinde kullanabileceğini, davacının haksız rekabet nedeniyle uğradığı zararı ispat etmesi gerektiğini, ancak haber ve fotoğraf ve videolarının rayiç bedellerinin davacının uğradığı zarar kadar olduğunu, bunun miktarının tespiti için davacının abonelik bedellerine bakılması gerektiğini, talep edilecek tazminat miktarının davalının bu tür bir haberi ......'dan (abonelik yoluyla) satın alsaydı ödeyeceği bedel kadar olacağını, yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmede davacı tarafından dosyaya sunulan ve yukarıda özetlenen abonelik bedellerinden en fazla www........com sitesi için olan 10.064 TL + KDV aylık ücretin emsal olabileceği kanaatine varıldığını, davacının bu bedeli talep edebileceğini, haksız rekabet nedeniyle manevi tazminat şartlarının oluştuğunu, ancak tazminat miktarı takdirinin mahkememize ait olduğunu bildirmiştir.
Dosyanın bilirkişiye tevdii ile davacı tarafın talep edebileceği net maddi tazminat miktarının tespitinin istenilmesine karar verilmiş olup, kök raporu sunan bilirkişi 23/12/2023 tarihli ek raporunda özetle; davalı tarafından davacıya ait 2 fotoğrafın haber içeriği ile birlikte kullanıldığını, böylelikle davacının davaya konu ...... adresinden kopyalanan haberinin %100 oranında yani birebir davalının davaya konu ....... adresinde yer aldığını, davalının internet sitesi “https://......com/” ...... adresinin açıklanan nedenlerle yerel veya
ulusal olup olmadığı takdirinin mahkememize ait olduğunu, davalının Kök Raporda ödeyeceği tazminata temel olan aylık abonelik ücreti karşılığı yüzlerce haber
ve fotoğraf kullanabileceğini, her ne kadar kök raporda aylık abonelik üzerinden tazminat hesaplaması yapılmış olsa da bu bedel karşılığı davalı 2 den daha fazla fotoğraf ve içerik kullanabileceğinden Kök Raporda ulaşılmış sonucun adil olduğunu, ancak bağımsız olarak sadece 2 fotoğraf ve bir haber içeriğinin kullanılmasının karşılığının 100 TL’yi aşmayacağını, çünkü bir internet sitesinde yüzlerce haber, fotoğraf ve/veya video içerikleri bulunduğunu, davalının davaya konu haber içeriği ve fotoğraflarını ancak buraya abone olarak kullanabileceğinden emsal olarak aylık abonelik bedeli alındığını, bu sebeple; Maddi tazminatın hesaplanmasında (ulusal düzeyde yayın yapan) www........com sitesi için olan 10.064 TL+KDV aylık ücretin emsal olabileceği kanaatinin muhafaza edildiğini bildirmiştir.
Davacı vekili 10/01/2024 tarihli talep artırım dilekçesi ile, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını, bilirkişi raporunda belirtilen hesaplamalar doğrultusunda dava değerini 9.064,00 TL artırdıklarını beyanla; talep artırım ve harç tamamlama taleplerinin kabulü ile birlikte, TTK md.54 vd. hükümleri uyarınca haksız rekabetten kaynaklı 10.064,00 TL maddi tazminat taleplerinin haksız rekabet hükümlerinin ihlal edildiği tarihten itibaren reeskont faiziyle birlikte, TTK md. 54 vd. hükümleri uyarınca haksız rekabetten kaynaklı manevi tazminat talepleri olan 10.000,00 TL'nin haksız rekabet hükümlerinin ihlal edildiği tarihten itibaren reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak taraflarına tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, haksız rekabete dayalı olarak açılan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
TTK m.55/1-c hükmü ile c) Başkalarının iş ürünlerinden yetkisiz yararlanma; özellikle; Kendisine emanet edilmiş teklif, hesap veya plan gibi bir iş ürününden yetkisiz yararlanmak, Üçüncü kişilere ait teklif, hesap veya plan gibi bir iş ürününden, bunların kendisine yetkisiz olarak tevdi edilmiş veya sağlanmış olduğunun bilinmesi gerektiği hâlde, yararlanmak, Kendisinin uygun bir katkısı olmaksızın başkasına ait pazarlanmaya hazır çalışma ürünlerini teknik çoğaltma yöntemleriyle devralıp onlardan yararlanmak haksız rekabetin başlıca halleri olarak sayılmıştır.
Dava dilekçesindeki anlatım ve davacı vekilinin sunmuş olduğu örnek abonelik sözleşmeleri dikkate alındığında davacının talebinin kendisi tarafından üretilen haber içeriğinin izinsiz ve sözleşmesiz olarak kullanılması halinde davacı şirketin bundan kaynaklı olarak uğrayacağı maddi ve manevi zararların tazmini taleplerine ilişkindir.
Davacı vekilinin sunmuş olduğu örnek olarak sunmuş olduğu görüntülü ve yazılı haber servisi sözleşme metinlerinin incelenmesinde görüntülü haber servislerinin aboneler tarafından yayınlanması halinde sözleşmede belirtilen bedellerin davacı tarafa ödeneceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.
Dosya arasında mevcut bilirkişi raporu ile davacının davaya konu haberin yayımlandığı internet sitesinin “Kurumsal Satış“ sekmesinde “UYARI: www ......com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı ....... A.Ş.'ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi kullanılamaz.” ibaresi yer aldığı, aynı ifadenin Davacının internet sitesinin ana sayfasında da yer almakta olduğu, dava konusu haberin ilk kez davacı şirket tarafından üretildiği, davacının çevrimiçi (internet) gazetesinde yayımlanan haber ve fotoğraf ve videolarının FSEK madde 2'de sayılan nitelikte ilim ve edebiyat eseri olmadıkları, ancak FSEK m.36 kapsamında gazete münderecatı da oldukları, davacının gazetesinde (internet gazetesinde) davaya konu haber ve fotoğraf ve videolarının yayınlanması ve yayın haklarının davacıya ait olması nedeniyle davacının mali hak sahibi olduğu, davacının sahibi olduğu haber ve fotoğraf ve videolarının yayın haklarını mahfuz tuttuğu, davacının FSEK madde 36'da belirtilen istisnayı aşarak davacının gazete münderecatı kapsamındaki haber ve fotoğraf ve videolarının mahfuz tutulmuş olmamasına rağmen tamamını kullanmakla FSEK m. 84'e göre haksız rekabet söz konusu olduğu, buna göre davacının TTK haksız rekabet hükümlerine göre davalıdan tazminat talep edebileceği, davalının davacı ile yapacağı abonelik sözleşmesi karşılığı, bedelini ödeyerek davacı tarafından üretilen içerikleri sözleşmede belirlenen şartlar dahilinde kullanabileceği, davacının haksız rekabet nedeniyle uğradığı zararı ispat etmesi gerektiği, ancak haber ve fotoğraf ve videolarının rayiç bedellerinin davacının uğradığı zarar kadar olduğu, bunun miktarının tespiti için davacının abonelik bedellerine bakılması gerektiği, talep edilecek tazminat miktarının davalının bu tür bir haberi .......'dan (abonelik yoluyla) satın alsaydı ödeyeceği bedel kadar olacağı, yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmede davacı tarafından dosyaya sunulan ve yukarıda özetlenen abonelik bedellerinden en fazla www......com sitesi için olan 10.064 TL + KDV aylık ücretin emsal olabileceği kanaatine varıldığı, davacının bu bedeli talep edebileceği, haksız rekabet nedeniyle manevi tazminat şartlarının oluştuğu, ancak tazminat miktarı takdirinin mahkememize ait olduğu tespit edilmiştir.
Yapılan bu tespitler ve dosya kapsamı nazara alındığında davalının herhangi bir abonelik ücreti ödemeden ilk kez davacıya ait internet sitesinde yer alan haberi kendi internet sitesinde yayınlamış olduğu, davacıya ait internet sitesinde telif hakkına dair uyarı yapılmış olmasına rağmen davalının belirtilen haberi ve habere ait görüntüleri internet sitesinde yayınlamış olduğu, her ne kadar haberin davalıya ait internet sitesinde yayında olmadığı tespit edilmiş ise de, farklı uzantılar ile haberin öncesinde davalı şirkete ait internet sitesinde yayında olduğunun tespit edildiği, bu nedenle TTK m.55/1-c hükmünde yer alan haksız rekabet halinin ihlal edilmiş sayılması gerektiği, bilirkişinin hesaplamış olduğu tutarın dosya kapsamına uygun düştüğü, davalının belirtilen haberi yayınlayabilmesi için 10.064 TL abonelik ücretinin ödenmesi gerektiği tespit edildiğinden ve davacı vekilinin 10.01.2024 tarihli bedel artırım dilekçesi dikkate alınarak maddi tazminat davasının kabulüne ile 10.064,00 TL maddi tazminatın 17/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa verilmesine karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesinde manevi tazminat talebinde bulunmuş ise de, uyuşmazlığın mahiyeti dikkate alındığında davacının dava konusu edilen filler nedeni ile ticari itibarının zedelendiği ve manevi zararının oluştuğu kabul edilemeyeceğinden manevi tazminat talebinin şartları oluşmadığından reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
AÇILAN DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
1-10.064,00 TL maddi tazminatın 17/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa VERİLMESİNE,
2-Manevi tazminat talebinin şartları oluşmadığından reddine,
3-Alınması gereken 687,47 TL harçtan peşin alınan 187,86 TL harcın mahsubu ile bakiye 499,61 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.280,00 TL arabuluculuk ücretinin arabuluculuk görüşmesine katılmayan davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,
5-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 367,76 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafça sarf edilen bilirkişi, tebligat ve posta masrafı 3.475,50-TL yargılama giderinden kabul oranı (%50,16) ret oranı (%49,84) dikkate alınarak hesaplanan 1.743,31-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 10.064,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/02/2024

Katip .....
.
Hakim ......
¸